Son Dakika

Okunan haber:

Alp buzulları eriyor mu?


Alp buzulları eriyor mu?

Alp buzulları, su dolaşımı ile kırılgan bir ekosistem olarak tanımlanır. Peki buzllar iklim değişikliğinden nasıl etkilenecek? Alp kayak pistleri hala kalacak mı? Hidroelektrik barajları 40 ile 90 yıl arasında kuruyacak mı yoksa taşacak mı? Biliminsanları bu soruların cevabını araştırıyor. .

Alper… ‘‘Avrupa’nın su kulesi.’‘

Buzullar, Avrupa taze su ihtiyacının yüzde 40’ını karşılıyor.

Saf ve bol Alp akarsuları Tuna, Ren, Po, ve Rhone gibi büyük nehirleri dolduruyor. Bu nehirler sayesinde Avrupa’nın büyük yerlerine ulaşım kolaylaşırken sulamada da kulalnılıyor.

Ancak bu buzullar belirsiz bir gelecekle karşı karşıya. Araştırma sonuçları global ısınmanın Alplerde iki kat daha fazla olduğunu gösteriyor.

Teknik Araştırmacı Umberto Morra di Cella:
‘‘Aosta Valley bölgesindeyiz. İtalya’nın kuzey batısında yer alan bir yer. Burası 3100 metre yükseklikte meteoroloji istasyonu kurduğumuz bir alan. Sistem sayesinde buzul ve kar dinamikleri hakkında data verileri alabiliyoruz.’‘

Bilim insanları dağların başını kaplayan karın kalitesini ve miktarını bilmek durumundalar.

Aosta Valley’de ölçümler, bölgesel çevre koruma ajansı ARPA tarafından yönetilen otomatik hava istasyonları ağı vasıtasıyla toplanmaktadır.

Umberto Morra di Cella:
‘‘Ölçülen bu parametreler kar kalınlığı, hava sıcaklığı, güneş radyasyonu, rüzgar hızı ve yönü, yüzey sıcaklığı. Bunların tamamı bu kızılötesi termometre tarafından tespit ediliyor.”

Bu analiz sonucu da donmuş kar suyunun, nehire karışmadan önce ne kadar erimiş suya denk geldiğini gösteriyor.

Umberto Morra di Cella:
‘‘Bu kutu, GPRS ve GSM gibi cep telefonu şebekeleri üzerinden toplanan verileri gönderiyor. Bu, bize esasta ilgilendiğimiz gerçek zamanın tüm parametrelerini izleme imkanı sunar.’‘

Bütün bölgesel hava istasyonları ağı güneş panelleri ile beslenmektedir. Ölçümler otomatik olarak yerel araştırma ve meteoroloji merkezlerine iletilir.

Yerbilimci Sara Ratto:
‘‘Bölgesel işlem merkezindeyiz. Burası sel ve toprak kayması gibi doğal hava ve acil durumlar konusunda tahminlerde bulunur. Biz ayrıca bölgede yağış ve nehir seviyelerini özetleyen bir bülten de hazırlıyoruz.’‘

Alp bölgesinin dar vadileri, iklim değişikliğine bağlı olarak doğal afetlerin tehdidi altında.

Son araştırmaya göre, önümüzdeki on yıllar karların daha erken erimesini, sel baskınlarını, kış ve bahar aylarında muhtemel çığ düşmesini getirecek.

Subilimcisi Hervé Stevenin:
‘‘Kar örtüsü kapsamı, kar yoğunluğu ve su içeriği verilerini almak için ARPA tarafından sağlanan uyduları kullanıyoruz. Bütün bu veirleri bizim hava tahmin raporlarımızla birlikte kullanıyoruz. Hidrolojik model girdisi olarak suyun çok hassas noktalarda akış yönünü ve yakalaşık su seviyesini görebiliyoruz. Bu, bize yerel halk için tehlike olup olmadığını gösteriyor. Eğer tehlike varsa o bölge halkını muhtemel sel baskınlarına karşı uyarıyoruz.’‘

Bu çalışma, Avrupa Birliği araştırma projesi ACQWA’nın bir parçası. Avrupa içinde ve dışında birçok bilimsel ortağı bulunuyor.

Projenin amacı, iklim değişikliğinin dağlık bölgelerdeki su kaynakları üzerinde olumlu ve olumsuz etkilerini araştırmak.

Otomatik meteoroloji istasyonları ile uzaktan izleme yöntemi, İtalyan Alpleri’nde kullanılan tek metod değil. Bu yöre istikrarsız bir şekilde asılı buzul tehdidi altında. Büyük buz kütleleri zaman zaman aşağı düşebiliyor. Yerli halkı ve turistleri tehdit ediyor. Buzullara tırmanıp ölçüm yapmak gerçekten çok tehlikeli olurdu.

Dağ koruma vakfı yerine ACQKWA projesinin bir başka katılımcısı, tehlikeli buz kütelesi üzerine üç boyutlu bilgisayarı ile çalışıyor.

Çevre mühendisi Fabrizio Diotri:
‘‘Bu modeli nasıl gerçekleştirdik? Yakın mesafe fotogrametri yöntemi kullanarak helikopterle farklı açılardan birkaç tane asılı buzul fotoğrafı çektik.
Sonra bu nesnenin üç boyutlu yapısını yeniden düzenledik.’‘

Sonuç olarak- bir dokunuşla tüm ölçümler ve diseksiyon hızlı ve doğru bir şekilde alınır.

Burada çalışılması gereken sadece iklimle ilgili güvenlik konuları değil. Bölgesel ekonomi de tehdit aldtında. Alpler ısındığı zaman meşhur kayak merkezlerinin bulunduğu tatil alanları ne olacak?

Öngörüler rahatsız edici, Alp buzullarını birçoğu yüz yılın sonuna kadar eriyecek. Geniş ova ve bölgelerde yaşayan milyonlarca insanın refahı tehlike altında kalacak.

ACQWA proje koordinatörü Martin Beniston:
‘‘En iyi senaryo 2100 yılına kadar Alp buzullarının yüzde 50’si yok olacak. Ama kötü senaryo yüzde 90’nının yok olması. Bu açıkçası, Avrupa’nın su kulesi olarak adlandırdığımız bu alanın morfolojisini tamamen değiştirecek. Bizim zaten enerji, turizm ve zirai bölgelerde suyun kullanımı konusunda çekişmelelerimiz var. Eğer su daha da azalırsa riskin artacağı da muhakkak.

Mesela komşumuz İsviçre, hidro elektrik santralleri ile enerji arzının yüzde 60 ‘ını sudan karşılıyor.
Bu temiz ve yenilenebilir enerji kaynağı, ciddi öngörülen su kesintilerinden etkilenebilir.

Dar yeraltı tünellleri bizi, Locarno yakınlarındaki 220 metre yükseklikteki Verzasca barajına yönlendiriyor.

James Bond Filmlerinden Beton Kemer’de 100 milyon metreküp suyu muhafaza etti.
O, 100MW elektrik üzerinden, yüksek tüketim dönemlerinde yerel ağ destekleyen güç üretiyor.

Bu endüstri değişen yağış oranlarından ne kadar dramatik bir şekilde etkilenecek bu da ayrı bir bilimsel araştırma konusu.

Araştırmacı Franco Romerio:
‘‘Bu dağlardan akan suyu ve evimizde kullandığımız elektriği anlamamız gerekiyor. Böylece iklim değişikliği gerçekten büyük bir değişiklik getiriyor. Baharda fazlaca su olacak ama Temmuz ve Ağustos aylarında su seviyesi düşecek. Bu hidro elektrik santrallerinin de çalışmasına etki edecektir. Tüm enerji sektöründe güvenlik ihtiyaçlarının yeniden düşünülmesi gerekiyor.’‘

Bu uluslararası proje, buluşlarını 2013 yılında sergileyecek. Araştırmacılar suyun birçok hassas bölgede azalacağı endişesi içindeler. Bunda karın ve önümüzdeki on yıllarda buzul kütlelerinin sayısısının azalması etkili olacak.

Buzulların azalması yerel halkın güvenliğinden bölgesel ekonomilere birçok sorunu beraberinde getirecek.

Ancak bununla beraber ne olacağını bilmek, neler yapılacağı konusunu daha da kolaylık sağlayacaktır.

http://www.acqwa.ch

Editörün Seçtikleri

Bir sonraki konu
Kentsel kirlilik dünyayı ısıtıyor

Kentsel kirlilik dünyayı ısıtıyor