Son Dakika

Okunan haber:

Bosna: Kayıp milyarlar


Bosna Hersek

Bosna: Kayıp milyarlar

Valerie Zabriskie
Şimdi Sarayevo’ya uzanıyoruz ve Avrupa Birliği politikaları ve üyelik süreci üzerinde çalışan Düşünce Kuruluşu Acips’in başkanı Sanel Huskiç‘e bağlanıyoruz.

Sayın Huskic, Bosna’daki savaşın sona ermesinden sonra ülkeye yapılan dış yardımların 2. Dünya savaşındaki Avrupa ülkelerine yapılanları aştığı belirtiliyor. Buna rağmen 8 milyar euroya yaklaşan bu yardımın sadece yarısından faydalanılabilmiş. Bu para nereye harcandı?

Sanel Huskic:
Evet bu çok önemli bir nokta. Bosna halkına 2. dünya savaşında Avrupa ülkelerine yapılandan daha fazla yardım yapıldı. Paraysa milliyetçi liderlerin cebine gitti. Bunun nedenlerinin başında idari yapıdaki karar mercilerinin fazlalığı ve düzgün işlememesi geliyor. Böylece para şahsi çıkarlar için rahatça kullanılabildi. Yardımların ilk yarısı böylece uçtu gitti. Diğer yarısıysa çok para harcayan ve işlevini kaybetmiş bir devlete aktı ve verimli bir şekilde kullanılamadı.

V. Zabriskie:
Srebrenitsa’da 15 yıl önce yaşanan katliamın ardından Bosna’nın AB ve Nato’ya katılmak için hazır olmadığı görülüyor. Acaba politikacıların verdikleri yanlış kararlardan dolayı Bosnalıların bir şeylerden yoksun kaldıklarını düşünüyor musunuz?

Sanel Huskic:
Evet kesinlikle. 1996’dan beri halk bu politikacılar tarafından yönetiliyor. Ve ülkede hiçbir ilerleme kaydedilemiyor. Bosnalılar tamamıyla Avrupa Birliği’den ve Amerika’dan gelecek yardımlara muhtaç durumda. Oysa Yunanistan, Portekiz, ve İspanya gibi AB üyeleri mali krizden başını alamıyor. Aynı zamanda Birlik artık Bosna ile uğraşmak istemiyor gibi bir hava sezinliyoruz. Ama asıl seçimlerin yaklaştığı ve sabırların taşmak üzere olduğu bu dönemde Bosnalılar’ın gerçekten yardıma ihtiyacı var.

V. Zabriskie:
Son sorumda Dayton anlaşmasının vakit kaybetmeden imzalanmasına sebep olarak 1995’teki Srebrenitsa katliamı sebep gösteriliyor. Fakat bugün hala Bosna’nın etnik olarak ikiye bölündüğünü görüyoruz. Dayton Barış Anlaşması’nın gerçekten başarılı olduğunu düşünüyor musunuz?

Sanel Huskic:
Anayasamızın temellerini atan bu anlaşma sadece bir noktada başarılı oldu: Ülkede akan kanın durmasını sağladı. Ama aslında ülkede hayatın durmasına da neden oldu. Reformlar durdu. yaratıcılık ve yeni fikirler hiçbir alanda üretilemez oldu. Ve evet, bu açıdan anlaşma gerçekten başarısız oldu. Girişimcilerin önünü tıkadı. İşsizlik tavan yapmış durumda, yaşam kalitesi çok düşük. Bir devlet böyle bir anayasa ile görevlerini yerine getiremez. Dayton Anlaşması’nın bize hediye ettiği anayasa maalesef ki politikacılarımızın görevlerini kötüye kullanmalarını kolaylaştırıyor. Evet Dayton Anlaşması savaşı durdurdu ama beraberinde ülkedeki tüm kalkınma potansiyelinin de önünü tıkadı.