Son Dakika

Analiz - Pakistan operasyonun neresinde?

Okunan haber:

Analiz - Pakistan operasyonun neresinde?

Metin boyutu Aa Aa

Usame bin Ladin’in Pakistan topraklarında Amerikan güçlerince gerçekleştirilen bir operasyonla öldürülmesi, ‘terörle savaş‘ta sıkı müttefik görüntüsü veren iki ülke arasındaki ilişkilerin niteliğini tekrar gündeme getirdi. ABD Başkanı Obama’nın bin Ladin’in, Pakistan’ın Afganistan’la olan sınırına yakın bir yerden ziyade Pakistan’ın ‘kalbi’ olarak tanımlanabilecek bir yerde öldürüldüğünü açıklamasıyla birlikte şu soru gündeme geldi: “Yoksa Pakistan, resmedildiğinin aksine El Kaide mücadelede Amerika’ya yardım etmiyor mu?”

Son iki gündür yaşanan gelişmeler bu soruya cevap vermekten ziyade, daha da kafaları karıştırır nitelikte. Özellikle Amerikan medya organları Amerikan tarafının operasyonla ilgili hiç bir detayı, ‘sızıntı olabileceği’ endişesiyle Pakistan makamlarıyla paylaşmadığı iddiasını dile getirirken, Pakistanlı yetkililerden farklı açıklamalar geliyor. Pakistan’ın İngiltere Yüksel Temsilcisi Wajid Shamsul Hasan, “Pakistan’ın yardımı olmasa bu operasyon başarılı olamazdı. Gizlice, başarıyla ve tatmin edici bir şekilde gerçekleştirilen ortak bir operasyondu” derken, Pakistan Cumhurbaşkanı Asıf Ali Zerdari, Washington Post gazetesinde yayımlanan makalesinde, El Kaide lideri Usame Bin Ladin’in Amerikan güçlerince öldürülmesinin Pakistan ile ortak bir operasyon olmadığını söylüyor. Zerdari, yazısında, İslamabad’a iki saat mesafedeki bir kentte öldürülen El Kaide liderinin yerinin Pakistanlı yetkililerce bilinmediği tezini “Bin Ladin, onun olabileceğini düşündüğümüz hiçbir yerde değildi” sözleriyle açıklarken, Hasan’ın, “Hükümetimizden sadece bir avuç kişinin operasyondan önceden haberi vardı” demesi dikkat çekiyor.

Öte yandan Amerikalı bir yetkilinin, Amerikan helikopterlerinin doğu Afganistan’daki Celalabad’dan havalanarak, Pakistan radarlarına yakalanmamak için özel bir teknoloji kullanarak Pakistan hava sahasına girdiğini öne sürmesi, Pakistan makamlarının operasyondan haberdar olmadığı tezini güçlendiriyor. Buna karşın bu iddiayı gerçekçi bulmayanlar da var.

Pakistan eski dışişleri bakanlarından Khurshid Kasur, “Operasyon gece yapıldı ve helikopterler alçaktan uçtu. Bu durumda Pakistan radarlarına yakalanmamalarına imkan yok” derken, bir zamanlar Pakistan istihbarat biriminin önde gelen isimlerinden olan General Hamid Gül, “Eğer operasyonu istihbarat servisimizin dışında yaptıysalar, bu durum doğrudan ulusal egemenliğimize bir saldırıdır” iddiasında bulunuyor. Diğer yandan Pakistan’daki Geo News haber kanalına bir açıklama yapan Pakistan eski devlet başkanı Pervez Müşerref’in bir açıklaması, bu tartışmaya ışık tutabilecek nitelikte. Müşerref, “Amerikalılar bana sık sık ‘Eğer bin Ladin’le ilgili olarak eyleme geçmemizi gerektirecek sağlamlıkta istihbarat gelirse, harekete geçeriz’ diyorlardı. Bu ülkemize tecavüzdür. Bizim de iyi yetişmiş elemanlarımız var” diyordu.

Bu arada “Usame bin Ladin Pakistan’dan destek gördü mü?” sorusunun ışığında, taraflar arasında uzunca bir zamandır devam eden ve operasyonun ardından daha da şiddetlenen tartışmaysa sürüyor. Zerdari, Pakistan’ın, topraklarındaki militanlara karşı harekete geçmediği yönündeki iddiaları sert bir dille reddetse de, ABD Başkanı Obama’nın ulusal güvenlik kadrosundan John Brennan imalı bir şekilde olası bir desteğe işaret ediyor: “Sanırım bin Ladin’in bu kadar süre kaldığı bir ülkede kendisine destek olmayan bir ortama sahip olduğunu düşünmek akılcı olmayacaktır.” Pakistanlı gazeteci yazar Ayaz Amir’se, tartışmaya farklı bir açıdan bakıyor: “Pakistan istihbaratının Usame bin Ladin’in nerede olduğunu bildiğini sanmıyorum. Bilip de Amerikalılardan saklamak gibi oldukça riskli bir oyun oynayabileceklerini düşünmüyorum.”