Son Dakika

Okunan haber:

Srebrenica yüzyılların kininin acısını çekiyor


Bosna Hersek

Srebrenica yüzyılların kininin acısını çekiyor

Avrupa’nın orta yerinde yaşanan Srebrenica katliamının üzerinden 17 yıl geçti. Her bir yıl yeni toplu mezarlar bulundu ve kimliği tesbit edilebilen kurbanlar için cenazeler ve anma törenleri düzenlendi. 2012 yılı 11 Temmuz’unda da
Potocari mezarlığına kamyonlarla isimleri yeni belirlenebilen şehitlerin naaşları taşındı.

Bu kez 520 kişinin kimliği tesbit edildi, bunlardan 6’sı çocuk 4’ü kadın. En yaşlı kurbansa 94 yaşında canice katledilmiş. Bu kişilerle birlikte mezarlarına kavuşanların sayısı 5.657’yi bulmuş oldu.

Mujo Music’te acısı halen küllenmeyen kurban yakınlarından biri:
“Oğlumu toprağa vereceğiz. 26 yaşındaydı. Srebrenica düştüğünde ormana kaçmıştık. Snagovo’ya vardığımızda Sırplar Kula’dan üzerimize ateş açtı. 8 kişi vuruldu oğlum da aralarındaydı. Vücudu toprağa düştü kaldı. İki kemiğini bulabildik. Şimdiye kadar bir sürü akrabamı gömdük. Artık ne yapacağımı bilemiyorum.”

Srebrenica’da dram bitmiyor. Bosna topraklarının daha birçok toplu mezarı sakladığı düşünülüyor ve yıllar geçtikçe de yenileri ortaya çıkıyor. Hayatta kalanlar yakınlarının acısını yaşayıp hatıralarını canlı tutarken, suçluların cezasını bulmasını istiyor. Katliamların baş sorumlularından Radko Mladiç‘in süregiden davası da kurban ailelerini tatmin etmekten uzak:
“Bosna’nın, Drina’nın acısını bilmiyorr, görmüyorlar. Onu buraya getirip burada yargılamalılar.”

Katliamın herbir tanığı bir parçasını toprağın altında bırakmış gibi acıyla konuşuyor:
“Dilerim ki bir daha çocuklarının yüzünü göremesin. Benim oğlum babasının yüzünü hiç göremedi. Onun yalnızca 4 kemiğini bulabildik, bugün de onları toprağa vereceğiz, hepsi bu…”

Anma törenine katılanlar arasında bulunan New York hahambaşı Arthur Scheneir da adalet isteğini dile getiriyor:

“Sessiz kalmanın bedeli çok ağır oluyor. Sessizlik bir cevap değildir. Adaletin önünde ayağa kalkmalısınız. İnsanın insana yaptığı insanlık dışı davranış karşısında gözlerinizi kapatamazsınız, mağdur olanların sesini duymalısınız.”

16 yıl aradan sonra yakalanıp mahkeme önüne çıkarılan Radko Mladiç‘in yargılanmasına da başlandı. 9 Temmuz oturumundan itibaren de tanıkların dinlenilmesine geçildi. Mahkemeye sunulan deliller, tanıkların ifadeleri, Srebrenica’da insanlığın ne kadar alçaldığını ortaya koyuyor. 70 yaşındaki Mladiç‘in anlatılanları soğukkanlı ve tepkisiz bir yüz ifadesiyle izleyişi dikkatleri çekiyor.

Katliamın bir yüzündeyse durum çok farklı geçen 17 yılın ardından Saraybosna’ya 14 kilometre mesafedeki Pale bölgesinde yaşayan Sırpların bu hisleri paylaşmadığı yaşanan acılardan ders almadığı görülüyor:

“Mladiç‘in Lahey’de bulunması bizim için önemli değil. O her zaman bir Sırp kahramanı olarak kalacak.”

Duyulan kin, Balkanların tüm yaşananlara karşın tekrar tekrar patlayabileceğini ortaya koyuyor:
“Mladiç‘in Sırplar için anlamı adalet ve varlığını sürdürebilmekle aynıdır. Sırplar şimdi yeni bir Mladiç‘e ihtiyaç duyuyor.”