Son Dakika

Okunan haber:

Romanya'da güçler çatışması


insiders

Romanya'da güçler çatışması

Avrupa, bu günlerde, siyasi arenada şiddetli bir boks müsabakasıyla karşı karşıya. Romanya’da Başbakan ve Cumhurbaşkanı arasında adaletsiz bir çekişme söz konusu. Brüksel Bükreş‘e uyarıda bulundu. Demokrasi yara alırsa, güçler ayrılığı ilkesi zarar görürse Romanya için Shengen Bölgesi’ne katılmak bir hayal olacak. Reporter’ın bu bölümünde bu krizi ekranlara getiriyoruz.

Romanya’nın Başkenti Bükreş‘te muhalifler, Cumhurbaşkanı Traian Basescu’nun katıldığı bir toplantıyı protesto etmek amacıyla toplandı. Megafonlarla görevi askıya alınan Cumhurbaşkanı’na seslenen kalabalık, Cumhurbaşkanı’dan görevini terk etmesini istedi. Polis yasadışı gösteriye müdahalede bulunarak kitleyi dağıttı.

Romanya’da Cumhurbaşkanı’nın görevine devam edip edemeyeceğini belirleyecek olan referanduma günler kala, Başbakan Ponta’nın merkez sol parti hükümeti ile Cumhurbaşkanı Basescu’nun sağ kanadı arasındaki ilişkiler iyiden iyiye gerildi.

Hükümet Basescu’yu yetkilerini aşmakla suçlarken, görevi askıya alınan Cumhurbaşkanı Basescu ise hükümeti Anayasa Mahkemesi’nin işleyişine müdahalede bulunmak ve bir darbe hazırlığı içinde olmakla itham etti.

Romanyalı düşünce kuruluşları, hukuk sisteminin tehlike altında olduğu konusunda uyarıda bulunuyor. Expert adlı kuruluşun uzmanlarından Sorin Ionita, yargı makamlarının siyasetle olan bağından söz ediyor: “Parlamento’da, siyasetçiler arasında çoğunluk, yargının bağımsızlığına karşı. Cumhurbaşkanı’na karşı yapılan suçlama hareketi, şimdiden ondan sonraki döneme, geleceğe bakmayı öngörüyor. Yargı makamlarına, siyasi kesimin cezalandırılmasını temin eden kişilerin atanması söz konusu. Tüm sorun şu: Bağımsız bir yargı istiyor muyuz? Avrupa’nın baskısıyla buna “Evet” yanıtını verdik. Artık bir miktar bağımsızlık söz konusu. İnsanları tutuklayıp, yargılıyor ve hapse koyuyorlar. Bu, siyasi kesimde korku yarattı. Şimdi şok yaşıyorlar. Koalisyon kurdular ve Cumhurbaşkanı uzlaşmaya yakın görünmediği takdirde onun yerine başka birini getirecekler.”

Basescu’nun toplantısına katılanlar arasında en yakın yandaşlarından Cristian Preda ile görüştük. Pedra, Avrupa Parlamentosu’nda Romanya’yı temsil ediyor. Bükreş‘te ise sağ kanatta yer alan Liberal Demokrat Parti’nin başkan yardımcılığını yürütüyor. Preda, hükümetin hukuk devleti ilkesine zarra verdiği görüşünde: “Bu siyasi savaşın yansımaları, sanırım Romanya’nın Shengen Bölgesi’ne girmesinin ertelenmesi şeklinde olacak. Adalet sisteminde ilerleme beklerken şimdi ne yazık ki Anayasa Hukuku’nda sorunlar olduğunu görüyoruz. Gerçekten söz konusu olan, çoğunluğun diktatrölüğünün Hukuk devleti ilkesini sömürmesi.”

2007 yılında Avrupa Birliği üyesi olan Romanya’da gözler doğal olarak bir sonraki aşama olan Shengen Bölgesi’nde. Siyasi kriz ise bu alandaki çabaları sekteye uğratmaya devam ediyor.

Mayıs’ta iktidara gelen Ponta hükümeti, Basescu yanlısı olduğu gerekçesiyle Anayasa Mahkemesi’nin yetkilerini sınırlamaya çalışmıştı.

Bükreş Siyasi ve İdari Bilimler Ulusal Yüksek Okulu dekanlarından Cristian Parvulescu ile bu konuyu görüştük. Parvulescu, siyaset-yargı ilişkisini şu sözlerle eleştirdi: “Siyasi hayatın kişiselleştirilmesi Basescu ile oldu. O, siyasi yaşamı otoriteyle kontrol etme arayışında. Bu nedenle Romanya’da Anayasa reformu kesinlikle öncelikli konu. Anayasa Mahkemesi’nde 5 siyasetçimiz var. Mahkeme zaten 9 üyeyle kuruluyor ve bunların 5’i eski siyasetçi, bakan ve milletvekillerinden oluşuyor. Bu siyasetin fazlasıyla karıştığı bir mahkeme.”

Basescu’nun görevde kalıp kalmayacağını belirleyecek referandumdan günler önce Cumhurbaşkanı’nın yandaşları ise Yaş şehrinde toplandı.

Basescu, 2004 yılında Cumhurbaşkanı seçilmişti.
Popülaritesi o dönemde oldukça yüksek olan lider, Uluslararası Para Fonu’ndan destek almasının ardından bu imajını kaybetti.

Bükreş‘e geri dönerek yeni kurulan, yolsuzlukla mücadele etmeyi amaçlayan ve serbest piyasayı savunan Yeni Cumhuriyet Partisi ‘nin kurucusu Mihail Neamtu ile görüştük. Siyasi kriz, ülke hali hazırda ekonomik durgunluğa girmişken Rumen leyinin değerinin rekor düzeyde düşmesine yol açtı. Romanya’da iş dünyası hükümetin eylemlerinden dolayı endişeli. Neamtu, ise krizin çözümünün Ponta’nın görevi bırakmasıyla geleceğini
dile getirdi: “Hükümet, hukuki, cezai ve manevi suçlama altında bulunan kişilerin durumunu destekliyor. Romanya hükümeti, bu günlerde ekonomik krizin sadaha derinleşmesinden sorumlu. Romanya Başbakanı Victor Ponta, akademik yazısında intihal yapmakla suçlanıyor. Diğer yandan, sosyalist partiden kişilerce desteklenerek beklenmeksizin orata çıkan siyasi krizden de o sorumlu. Bence içinde bulunuduğumuz siyasi krizin en iyi çözümü Ponta’nın gitmesidir.”

Siyasi karışıklık, Uluslararası Para Fonu destekli milyarlık kurtarma yardımı paketleri konusunda şüpheleri arttırıyor. Hükümet bu konuda ne düşünüyor? Uluslararası Para Fonu ve Avrupa Birliği ile yapılan mali antlaşmaya sadık kalınacak mı? Başbakan Victor Ponta, bu konuda kararlı olduklarını şu sözlerle ifade etti: “Evet. Uluslararası Para Fonu ve Avrupa Birliği ile yaptığımız sözleşmelere harfi harfine uyacağız. Bunu olmuş bilin.”

Basescu’nun eski sol kanat hükümeti, kemer sıkma önlemlerinin kurbanı olmuştu. Bugünün sağ kanat hükümeti de uluslararası piyasaların istikrarı için aynı şekilde kemer sıkma politikalarının destekliyor.

Ocak ayı başında binlerce kişi Basescu’yu tartışmalı sağlık sisteminin faturasından ve emekli maaşlarındaki kesintiden sorumlu tutarak protesto gösterileri düzenledi.

Maria ve Stefan Serban Ocak ayındaki gösteriye katılanlar arasında. Maria, ergenlik döneminde öncelikle inşaatlarda sonrasında ise eczanelerde çalıştı. Eşi ise yüksek gerilim hatlarının döşenmesinde görev alıyordu. Emekliliğe ayrılan çift, bu zor dönemi atlatmak için emekli maaşlarının yarısını ilaçlara yatırdıklarından söz ediyor ve yönetimi emeklilik maaşları konusunda şu sözlerle eleştiriyor:

Maria Serban:

“En azından fakirler ve yaşlılar için birşey yapmak gerekiyor. Çünkü şimdi yaşlanan insanlar, bu ülke için çok şey yaptı.”

Stefan Serban:

“Geçtiğimiz yıl Nisan ayından beri yalnızca emeklilik maaşlarını düşürmediler, aynı zamanda sosyal giderleri arttırdılar. Basescu emekli maaşımın %20’sini aldı.”

Maria Serban:

“Eşim emekli maaşı bordrosunu alınca kesintiyi fark etti. Yıkılacağını sandım. Yüzü kıpkırmızı kesildi. Tütremeye başladı. Kalp krizi geçirecek diye çok korktum.”

Stefan Serban:

“Krize Basescu sebep oldu. Fiyatları arttırıp, emeklilik maaşlarını azaltan da o.”

Birçok Romanyalı Basescu karşıtı tavır alırken Avrupa Birliği oyunun kurallarına göre oynanması konusunda ısrarlı. Avrupa Komisyonu Romanya temsilcisi Niculae İdu, Ponta hükümetinin, demokratik kurallara ve Anayasa Mahkemesi’nin kararlarına saygı göstermesi ve acil kararlar almaktan kaçınması gerektiğini savunuyor: “Avrupa Komisyonu, 2012 sonu için yeni bir rapor talep etti. Rapor, Romanyalı yetkililerin hukuk kuralları ve demokrasinin değerleri konusundaki sorunları hangi ölçüde değerlendirildiği, temel denetlemeler konusunda nasıl davrandığı ve Romanya kurumları arasında dengeyi nasıl sağladığı üzerine olacak.”

Önümüzdeki Eylül ayında Avrupalı parlamenterler Romanya’nın Shengen Bçölgesi üyeliği talebini değerlendirmek üzere bir araya gelecek. Teknik hazırlıklar sürerken Bükreş‘in hukukun üstünlüğü ilkesine dair sorunları çözememesi halinde çok sayıda üye ülkenin Shengen bölgesinin genişlemesini veto edeceği tahmin edililyor.

—————————— Euronews muhabiri Hans von der Brelie Romanya Ulusau Yolsuzlukla Mücadele Müdürlüğü sözcüsü Livia Saplacan ile yolsuzlukla mücadele konusunda görüştü. İngilizce gerçekleştirilen röportajı izlemek için aşağıdaki bağlantıyı tıklayınız: http://www.euronews.com/2012/07/27/interview-with-livia-saplacan/

——————————-

Euronews muhabiri Hans von der Brelie Romanyalı Medya Takip Merkezi ActiveWatch’un başkanı Mircea Toma ile siyasi kriz ve medyanın özgürlüğü üzerine görüştü. İngilizce gerçekleştirilen röportajı izlemek için aşağıdaki bağlantıyı tıklayınız: http://www.euronews.com/2012/07/27/interview-with-mircea-toma/

Editörün Seçtikleri

Bir sonraki konu
Rus sendikal hareketinin yeniden doğuşu

insiders

Rus sendikal hareketinin yeniden doğuşu