Son Dakika

Suriye’nin Hristiyanları krizin neresinde

Okunan haber:

Suriye’nin Hristiyanları krizin neresinde

Metin boyutu Aa Aa

Suriye’deki rejim karşıtı isyan kimilerine göre dinsel, mezhepsel temellere sahip. Olayların “Sünni çoğunluğun Alevi azınlığın boyunduruğunda yaşamasına bir başkaldırı” olduğuna inananların sayısı az değil. Laik ve milliyetçi bir yönetimin 40 yıldır işbaşında olduğu Suriye’de bu görüş çok geçerli görünmemekle birlikte, etnik ve dini temelli güvenlik endişelerinin varlığı inkar edilemez. Her ne kadar rejim başından bu yana bu farklılıkları azaltmak için güçlü bir laiklik politikası gütse de muhalefetin son 18 aydaki bazı çıkışları ve genel algı bu korkuları besliyor. Özellikle de nüfusun yüzde 10’unu oluşturan Hristiyanlar arasında.

Hristiyanlığın Şam’daki kökleri elbette İslam’ın kente gelişinden çok daha eskilere uzanıyor. Şam tarihte bu dinin en güçlü olduğu şehir. Hatta kayıtlar geçmişte Şam’da hiçbir yerde olmadığı kadar Hristiyan’ın yaşadığını gösteriyor. Bugün de Bab Touma semtinde çoğunluk Hristiyanlardan oluşuyor. Toplum içinde herhangi bir dinsel gerginlikten söz etmek bir yana iki kültürün birbiriyle iç içe geçtiği, insanların birlikte yaşamaktan memnun göründüğü bir mekan burası.

Camilerle kiliselerin yan yana durduğu, ezan sesinin çan sesine karıştığı Hristiyanlığın bu tarihsel mekanında hareketli bir dinsel hayattan söz etmek de mümkün. Sokak aralarındaki şapeller(küçük kilise), dua etmek, mum dikmek için konulmuş köşe başlarındaki ikonlar, inançlarını günlük hayatında sürdüren Hristiyanlara işaret ediyor.

Şam’da Rum Katolik Kilisesi’nde Pazar ayini yapılıyor. İnsanlar birer ikişer, kiliseye doluşuyor. Kadınlar, çocuklar, gençler en güzel kıyafetleriyle dua etmek için bir araya geliyor. Kimileri 5 dakika için uğruyor sonra işine gücüne koyuluyor. Ama Pazar ayinini es geçmiyor.

Onlar da Suriye’de bir buçuk yıldır süren krizin bir parçası olmuş durumdalar. Hiç olmadığı kadar endişeliler. Suriye’nin kuzeyinde güçlenen muhalefetin içine karıştığı belirtilen Selefi gruplardan, Sünni İslamcı söylemden rahatsızlar. Öyle denebilir ki Esad rejiminin bir şekilde düşmesinden Suriye hükümetinden daha çok endişe duyuyorlar.

“Şam’da şu an için bizi korkutan bir şey yok. Ama Humus’ta Halep’te olaylar var. Bizim Müslümanlarla bir sorunumuz yok. Mahallemizde burada asırlardır dostluk içinde yaşıyoruz. Ama Selefiler, Vahhabiler, Suudi Arabistan’dan gelenler bizim için tehdittir. Hristiyanlara neler yaptıklarını youtube’dan izliyoruz. O nedenle endişeliyiz” diyor Bab Touma’da konuştuğum adını vermek istemeyen bir Hristiyan.

Kiliseden çıkan bir başkası ise “Ülkemiz bir cevher hepimize yeter. Biz ülkemizi, kentimizi, mahallemizi seviyoruz. Burayı bırakıp nereye gideceğiz. Biz barış istiyoruz. Ama herkes için barış istiyoruz. Bu yapılanlar çok yazık” diyor.

Hristiyanların rejimle kurduğu aslında zorunlu bir ittifak. Muhalefette son dönemde öne çıkan bazı radikal grupların tavrıyla Esad yönetimine destek vermekten başka bir çıkış yolları yok. Yönetim de insanların bu korkularını besliyor. Rejim yanlısı televizyonlar sık sık muhaliflerin sokak ortasında yaptıkları yargısız infazları, ofisinin camından aşağı atılan bir gazetecinin görüntülerini yayınlıyor. Propaganda makinesi çalışıyor. Şam, ülkenin bir “terörle mücadele” içinde olduğuna inanıyor. Bu ortamda Hristiyanlar şu an için tutunacak bir dal olarak zor günler yaşayan mevcut yönetimi görüyorlar. Rejimin düşmesi durumunda bu verdikleri desteğin bir bedeli olacağını bile bile.