Son Dakika

Son Dakika

Ukrayna'da ikinci resmi dil Rusça olabilir mi?

Okunan haber:

Ukrayna'da ikinci resmi dil Rusça olabilir mi?

Metin boyutu Aa Aa

Doğu Ukrayna’nın Luhansk bölgesindeki 17 ilin dördü temmuzda parlamento
tarafından kabul edilen dil yasasını benimsemedi.

Yasa, azınlıkların oranının yüzde 10’nu aşması halinde ana dillerinin resmi dil olarak kabul edilmesini zorunlu kılıyor. Rusya sınırına yakın bölgelerde yaşayan Rus azınlık halkın yüzde 10’unu oluşturmuyor. Fakat ana dil olarak Rusça kabul görüyor.

Bu Ukraynalı emekli öğretmen yasanın tepki görmesine anlam veremiyor:
“Vatanseverliği farklı algılıyoruz. Mesela doğuda yaşayan bizler Sovyet ordularını
kurtarıcı olarak görürken batıdakiler Ukrayna İsyan Ordusu’nu faşistlere karşı
kurtarıcı olarak kabul ediyor. Ama umarım zamanla yeni nesiller yetiştikçe bu tarihi ihtilaflar da ortadan kalkar.”

Ukrayna etnik kökenine sahip halk geçmişten beri bölgede sayıca daha fazla. İnsanlar yüzyıllardır hem geleneklerini hem de dillerini korumaya çalışmış. Bugün bile gençler evlilik törenlerinde gelenekler ile şimdiki alışkanlıklar arasında bir sentez yapma çabasında.

Luhansk bölgesinde dil yasası kabul edilmiş durumda. Bu da birçok kişinin Rusça’yı resmi kurumlarda, üniversitelerde ve mahkemelerde Ukraynaca yerine kullanmasını sağlıyor.

Taksi şoförü Oleksey, onun gibi Rusça konuşanların bazı belgelerde Rusça’yı kullanabileceklerini düşünüyor. Bununla birlikte devlet dilinin Ukraynaca olması gerektiği kanısında:

“Bazı belgelerin Rusça olmasını tercih ederdim. Benim için daha kolay olurdu ve daha az hata yapardım. Ama Ukrayna’da doğmuş ve yaşayan birinin Ukraynaca konuşmamasını ve ülkemizin tarihini bilmemesini utanç verici buluyorum. ”

Rusça’nın kalkındırılması Ukrayna hükümetinin uygulamaya koyduğu stratejilerden biri. Bu durum ise bazı Ukraynalıları endişelendiriyor. Korkuları Ukraynaca’nın yerini tamamıyla Rusça’ya bırakması. Bunu engellemek için ise normalde Rusça yayın yapan bazı radyo istasyonları her perşembe sadece Ukraynaca yayın yapıyor:

“İnsanlarla Ukraynaca konuşursanız onlar da konuşuyor. Ama bu sadece 2 ya da 3 cümle sürüyor. Ardından Rusça’ya geri dönüyorlar. Bunun nedeninde kendilerini stres altında hissetmeleri yatıyor. Oysa bir kişi sevdiği bir radyo istasyonunu perşembeleri dinlediğinde ‘günaydın’ kelimesini Ukraynaca duyuyor.
Bu da o kişinin Ukrayna konuşan toplulukta kendini daha rahat hissetmesini sağlıyor.”
Sosyologlara göre Ukraynalıların yüzde 24’ü Rusça’nın ikinci bir devlet dili olmasının gerektiğini düşünüyor. Fakat Ukraynaca’nın hakim olduğu ülkenin batısında bu fikir kabul görmüyor. Lviv bölgesi valisi dil yasasının kendi bölgesinde geçersiz olduğunu açıkladı. Lviv bölge kurulu başkanı ise Rusça’nın tehlike altında olmadığını belirtti:

“Rusça konuşan Ukraynalıların haklarının tehlike altında olduğunu kimse söyleyemez. Aksine televizyonu ya da radyoyu açtığınızda ya da kitaplara baktığınızda Rusça’nın hakim olduğunu görürsünüz.”

Lviv Bölge Konseyi üyeleri dil yasasının anayasaya aykırı olduğu iddiasıyla Anayasa Mahekemesi’ne başvurdu. Bazı partiler ise bu aykırılıkların yasanın maddelerinde yapılacak küçük değişikliklerle giderilebileceğini düşünüyor.