Son Dakika

Okunan haber:

Güvenlik Konseyi'nden yetki gerekli mi?


Suriye

Güvenlik Konseyi'nden yetki gerekli mi?

BM Güvenlik Konseyi kararı olmadan askeri müdahale mümkün mü? Günümüzde yanıtı en çok aranan sorularından biri bu. 15 üyeli heyet bu amaçla defalarca toplandı ama hiç bir karara varamadan dağıldı.

Kağıt üstünde, bu tip askeri müdahalelerin karar merci’i BM Güvenlik Konseyi. Uluslararası hukuk bunu emrediyor.

Sihirli sözcük Birleşmiş Milletler Ana Sözleşmesi’nin VII faslı. Bu fasıl kapsamında yer alan 42. madde tüm çareler tükendiğinde kuvvet kullanımına izin verebilecek yegane organın Güvenlik Konseyi olduğunu açıkça belirliyor. .

Teori böyle söylüyor. Sakıncaları olsa da bu kuralı görmezden gelmenin yollarının eksik olmadığı herkesin malumu.

Fransa Dışişleri Bakanı Laurent Fabius, ‘‘Bazı koşullarda by-pass edilebilir ama dikkatli olmak gerekiyor. Çünkü uluslararası hukukun belirlendiği yer Birleşmiş Milletler’dir’‘ diyerek bunun sakıncalarına da işaret ediyor.

İngiliz mevkidaşı William Hague daha ihtiyatlı:

‘‘Önceliğimiz, dünyanın orada ne olup bittiğini tam olarak öğrenmesi’‘

İki yıl içinde on binlerin öldüğü bir savaşta, erkek, kadın ve çocuk demeden, kimyasal silah saldırısı altında bütün kurbanların can çekiştiğini ortaya seren son görüntüler dünyada şok etkisi yaptı.

Ama kırmızı çizgi aşıldıysa da emin olmak gerekiyor. İngiltere Dış İşleri Bakanı’nın temkinli sözlerinin arkasındaki gerekçe şu: Geçmişte, sonradan doğru çıkmayan Irak’ın elinde kitle imha silahı bulunduğu iddiasıyla güvenlik konseyinden yetki almadan İngiltere’nin Irak’taki müdahaleye katıldığı belleklerden silinmedi. .

Dünya Ruanda ve Bosna savaşlarını da unutmuş değil. Bosna’da Arnavut nüfusun Sırplarca vahşice katledilmesi müttefikleri Güvenlik Konseyi’nden yetki almadan müdahaleye yönlendirmişti. Bu yetki bir türlü alınamıyor ve her seferinde Rus vetosuna maruz kalıyordu.

NATO nihayet BM yetkisi almadan müdahaleye karar vermişti. İttifak 10 ay devam eden tehdit devresinden sonra Kosova’da konuşlanmış Sırbistan birliklerini havadan bombalamaya koyuldu.

Taarruz ‘‘insani koşullardaki kötüleşmenin acil müdahaleyi gerekli kıldığı’‘ gerekçesine dayanıyordu. ABD ‘‘yasal olmayan ama meşru’‘ bir operasyondan söz etti. Müdahale NATO ile Birleşmiş Milletler arasında yeni bir dönemece tekabül etti.

Sonuç almak ve meşruiyet endişelerinin ikisi birden 2003 Irak müdahalesiyle ihlal edildi. Washington sanki hem birinden hem öbüründen vazgeçmişti.

Sonuçta fiyasko o kadar büyük oldu ki Amerika’nın Suriye’de benzeri bir girişim başlatması kolay görünmüyor. Buna rağmen kırmızı çizginin aşıldığı kesinlik kazanırsa öyle görünüyor ki, Birleşmiş Milletler, rıza vermediği yeni bir askeri müdahaleyi bir kez daha karşıdan seyredecek.

Fukuşima'daki radyoaktif su sızıntısı için hükümet devreye girdi

Japonya

Fukuşima'daki radyoaktif su sızıntısı için hükümet devreye girdi