Son Dakika

Okunan haber:

Volkan lamba: Renkli, akıcı ve yumuşak


KÜLTÜR

Volkan lamba: Renkli, akıcı ve yumuşak

Özgün adı ‘lava lamba’ olan İngiliz tasarımının simgesi ‘volkan lamba’ 50 yaşında. Bu renkli lambayı Astro, Jetstream, Telstar veya Eclipse gibi markalar üretse bile lambanın orijinal markasının ismi Mathmos’tur. 1963’ten bu yana ışltılı ve renkli kabarcıklı lambalar doğası gereği zamanının alternatif kültürünü yansıtıyor.

50 yıl içinde 1 milyondan fazla üretilip tüm dünyaya ihraç edilen volkan lambanın mucidi 2. Dünya Savaşı sırasında savaş pilotu olan ve 2000 yılında vefat etmiş Edward Craven-Walker’dir. Mucidin karısı Christine, kocasının 60’lı yılların böylesine renkli bir tasarım için çok iyi bir zaman dilimi olduğunu çok iyi anladığını belirtiyor. “O zamanlar bilirsiniz Carnaby Street, The Beatles akımları, uzaya çıkılmış, yani herşey çok sıradışıydı, renkliydi. Kocam çok müthiş acayip bir şey yapmak istedi ve ortaya bu lamba çıktı.”

Edward Craven-Walker volkan lamba fikrini, yumurtanın kıvamında piştiğini gösteren balmumu küreciklerinden yapılma yumurta zamanlayıcısından alır. Buradaki zamanlayıcıyı bir lambayla birleştirerek ilk ev yapımı volkan lambayı tasarlar. Zamanında The Beatles’ın davulcusu Ringo Starr bile bu lambadan satın alır. Renkli, özgürlükçü akımların revaçta olduğu 60’lı yıllarda lamba, akıcı, yumuşak ve kolay süzülerek yükselen bir aşk kuşağını temsil eder.

İngiliz kıyı kasabası Poole’da bulunan Mathmos firması Craven-Walker’in geleneksel çizgilerine sadık kalarak bu lambayı üretmeye devam ediyor. Renklendirilmiş mum ve yağ büyük cam şişelere koyulmadan önce eritiliyor. Sonra mum, şişede parlak kalması için özel bir sıvı formülü ile karıştırılıyor. Tasarımın başarısı sadece 60’lı yıllarla sınıırlı değil, 90’lı yıllardaki geri dönüş akımları lamba satışlarını artırır ve bu Mathmos markası için yeniden doğuş olur. Firmanın günümüzdeki sahibi Cressida Granger: “Bu lamba biraz aykırı, ve bireysel İngiliz geleneğinin parçası olan bir kişi tarafından icat edilmiştir.”

Volkan lamba uzmanı ve koleksiyoncusu Anthony Voss bize bu lambanın yarım yüzyıldır kuşakları neden etkilediğini açıklıyor: “Sanırım bu lambada insanları içine çeken bir şey var, ve içerdeki tekrarı olmayan yumuşak akış hareketi ışığı ve kargaşayı birlikte harmanlıyor. İşte tüm bunlar insanları bu lambanın önüne alıp içine çekiyor, sizde heyecanla lambaya bakıp duruyorsunuz.”

Aslında volkan lamba insanların pek değer vermediği, geçmişe ait basit bir eşya ama bu sihirli lambalar günümüzde 50 yıl sonra bile var olacaklarını ispat etmiş bir dizayn klasiğidir.

Editörün Seçtikleri

Bir sonraki konu
'Charlie Chaplin'in Dünyası' müze oluyor

KÜLTÜR

'Charlie Chaplin'in Dünyası' müze oluyor