Son Dakika

Okunan haber:

Ukrayna'dan gecikmeli imza


Insight

Ukrayna'dan gecikmeli imza

Ukrayna Avrupa Birliği ile yapılacak Ortaklık Antlaşması’nı sonunda imzalıyor. Ülkenin yeni Cumhurbaşkanı Petro Poroşenko geçtiğimiz perşembe yaptığı açıklamada sürecin başarıyla sonuçlanacağını açıkladı:

“27 Haziran’da Ortaklık Antlaşması’nı imzalayacağım. Böylece Antlaşma’nın imza süreci sona ermiş olacak. “

Ukrayna’ya ise bu Antlaşma’nın 7 ay önce imzalanmaması çok pahalıya patladı. O dönem Kiev yönetiminin Antlaşma’yı askıya alması ülke tarihinin belki de en büyük ve kanlı krizinin yaşanmasına neden oldu.

Aslında her şey geçtiğimiz kasım ayında başladı. Dönemin Cumhurbaşkanı Viktor Yanukoviç Rusya’nın baskılarına dayanamayarak Ortaklık Antlaşması’na Vilnius’ta imza koymaktan vazgeçti.
Yine de Vilnius’taki liderler zirvesine katılarak Avrupa ile iplerin tam olarak kopmadığının da işaretini verdi.

Bu karar Ukraynalıları sokaklara döktü ve barışçıl bir halk protestosunun fitilini ateşledi. Fakat 30 Kasım’da polis protestoculara sert bir şekilde müdahale etti. Ardından da gösterilere yasaklar getirildi. Bu katı tavır olayların daha da raydan çıkmasına neden olacaktı.

Sorunu çözmede yetersiz kalan Yanukoviç soluğu Moskova’da aldı. Ardından da Kremlin ile yeni bir antlaşmaya imza koydu. Rusya Başkanı Vladimir Putin, doğalgaz fiyatlarında indirime gitmiş, zor günler geçiren Ukrayna ekonomisine finansal yardımda bulunmayı kabul etmişti.

Avrupa yanlısı Ukraynalılar Moskova ile Kiev arasındaki yakınlaşmayı hoş karşılamadı. Kiev meydanlarını dolduran binlerce kişi gece gündüz protesto gösterileri yapmaya başladı. Güvenlik güçleri ile yaşanan çatışmalarda birçok kişi yaralanırken ilk kez hayatını kaybedenler oldu.

Avrupa kanlı olayların önüne geçmeye çalıştı. Dışişleri Bakanları Laurent Fabius, Frank-Walter Steinmeier ve Radoslaw Sikorski, Yanukoviç ile krizden çıkış yollarını görüşmek için Kiev’e geldi.

Bu ziyaretten sadece birkaç gün sonra Ukrayna Parlamentosu Yanukoviç‘in görevine son verdi. Eski Cumhurbaşkanı Rusya’ya sığındı. Ülkedeki istikrarsız dönem Kırım Özerk Cumhuriyeti’nin referandumla Rusya’ya bağlanması ile bir radde daha yükseldi.

21 Mart’a gelindiğinde ise Başbakan Arseniy Yatsentyuk, ülkesi ile Avrupa Birliği arasındaki ortaklık antlaşmasının ilk kısmına imza koydu.

Antlaşma’nın mali kanadının ise 25 Mayıs’ta düzenlenen Devlet Başkanlığı Seçimlerinin ardından imzalanmasına karar verildi.

Amanda Paul ile birlikteyiz. Kendisi Brülksel’deki Avrupa Politikaları Merkezi’nde Yürütme Programı yöneticisi ve uzman olarak çalışıyor.

Ukrayna ve Avrupa Birliği tarafından onaylanacak Ortaklık Antlaşması 7 ay önce öncesine oranla çok farklı bir zeminde imzalanıyor. Birçok Ukraynalının burada aklına gelen ilk soru bunca acı gelişmeden sonra biraz geç kalınıp kalınmadığı…

Amanda Paul:
“Şu anda hepimiz farklı bir durumdayız. Bence Devlet Başkanlığı Seçimleri Avrupa kozuyla seçimlere katılan Sayın Poroşenko için oy kullanıldığını ve Ukrayna toplumunun Avrupa ile entegrasyon konusunu ciddi olarak istediğini gösterdi. Avrupa Birliği açısından bakıldığında ise bence son aylardaki olaylar onların Ukrayna’ya olan yaklaşımlarını dinamikleştirdi. Hem politik hem de ekonomik açıdan Ukrayna’ya ve onun entegrasyon sürecine daha kararlı yaklaşıyorlar. Tabii ki bu kolay olmayacak. Çünkü biz ve Ukrayna halkı Ukrayna’nın Avrupa Birliği’ne entegrasyonuna karşı çıkan büyük komşu Rusya’dan gelen tehdidin farkında.”

euronews:
“Bu antlaşmayı imzalayarak Ukrayna ve Avrupa Birliği Rusya’ya ne tür bir mesaj gönderiyor? Özellikle de Moskova ile Kiev arasında doğalgaz ve enerji antlaşmaları konusunda anlaşmazlıklar yaşanırken.”

Amanda Paul:
“Aslında antlaşmayı imzalamak çok önemli. Rusya tarafından kendisine uygulanan tüm yaptırımlara ve baskılara rağmen Ukrayna Avrupa Birliği’ne entegre olmaya özgürce karar verdiğini Ruslara çok net bir şekilde gösterdi. Gönderdikleri bir diğer mesaj da özgürlüklerine sahip çıkan bir halk olarak geleceklerine Rusya’nın istediği gibi yön vermesine izin vermeyecekleri idi. Rusya’nın elinde kullanılmayı bekleyen birçok koz var.
Şu anda doğalgaz kozunu oynuyorlar. Umarız bu sorun kısa sürede çözüme bağlanır. Eğer Avrupa Birliği Ukrayna’yı kendi enerji pazarına doğru bir şekilde entegre etmeyi başarır, gerekli tedbirleri alırsa gün sonunda bu sorunların hepsini çözmüş oluruz. Ve bu durumda en büyük faturayı ödeyecek ülke Rusya Federasyonu olur.”

euronews:
“Son olarak bu antlaşmanın gerekli reformların alınmasına yardımcı olacağını ve yeni yönetimin doğru bir seçim olduğuna hem Ukrayna’daki Rusya yanlılarını hem de Avrupa Birliği taraftarlarını ikna edebileceğini düşünüyor musunuz?”

Amanda Paul:
“Ukraynalılar ve meydanları dolduran tüm Avrupa taraftarları yeni hükümetin vaatlerini yerine getirip getirmeyeceğini yakından izleyecek. Bence eğer kuvvetli, refah, hukukun önceliğine, temel hak ve özgürlüklere saygılı bir Ukrayna inşa ederlerse bu durum ülke genelinin yeniden entegrasyonunu sağlayacak bir tarif olabilir. Ülkeyi güçlü kılmak ve toplumdaki memnuniyetsizlikleri gidermek ülkenin doğusunda çok korkunç olaylara karışan kişilerin yollarını tekrar birleştirmelerini sağlayabilir.”

euronews:
“Yakın gelecekte Avrupa Ukrayna’nın gerçekten yanında hazır bulunup gerekli reformların alınmasına yardımcı olacak mı?”

Amanda Paul:
“Bence Avrupa Birliği reform sürecini desteklemek için gerekli her şeyi yapacak. Ama Avrupa’nın Ukrayna’ya bir üyelik perspektifi sunmaya hazır olup olmadığını soruyorsanız ki bu, Ukrayna’nın reform sürecinin hızlı ve başarılı bir şekilde tamamlanmasını sağlayacak dünyanın en güzel hedefi olur, yanıt, hayır hazır değillerdir. Ama bence bu kısa vadede olmasa da uzun vadede yaşanmalı. Bir Avrupa ülkesi olarak Ukrayna bir üyelik perspektifini hak ediyor. Onlar Avrupa Birliği’nde olmaya layık. AB’ye Ukrayna’yı desteklemede çok önemli bir rol düşüyor. Aynı zamanda Avrupa’nın Rusya’daki sivil toplum ya da muhalefet gibi farklı kesimleri de ilerleyebilmek için desteklemesi gerekli. Bu bölgeye öncelik vermeleri şart. Bu konunun gündemin alt sıralarına kaydırılmasına izin veremeyiz.”

Haşimi: IŞİD'i Maliki'nin ayrımcı politikaları besledi

Insight

Haşimi: IŞİD'i Maliki'nin ayrımcı politikaları besledi