Son Dakika

Ülkelerarası evlat edinmede uzun ve zorlu süreç

Okunan haber:

Ülkelerarası evlat edinmede uzun ve zorlu süreç

Metin boyutu Aa Aa

Evlat edinmek isteyen çiftlerin önünde uzun bir yol var. Belirsizliklerle çevrili bu yolda çocuk sahibi olmak isteyen çiftler çok sayıda engelle karşılaşıyor.

Lahey’de 1993 yılında imzalanan Çocukların Korunması ve Ülkelerarası Evlat Edinme Konusunda İşbirliğine Dair Sözleşme Vietnam’da 2012’de yürürlüğe girdi. O tarihten bu yana uluslararası evlat edinme süreçleri tıkalı.

Ülkedeki kimsesiz çocukların sayısını tespit etmek çok zor ancak sayılarının 1,5 milyondan fazla olduğu tahmin ediliyor. Vietnam’da sadece devlete ait yetimhanelerin lisansı bulunuyor. Burada Ho Chi Minh kentinde 4 tane yetimhane var ancak bunun yanı sıra çocuk yetiştiren onlarca özel okul var.

Sylvie ve Cedric evlat edinen şanslı çiftlerden biri. Fransa’da küçük bir köyde yaşayan bu çift 2008 yılında Vietnam’da Paul ve Charline’i evlat edindi. Bu süreç onlar için hızlı oldu ancak Fransız çift evlat edinme sürecinde birçok zorlukla karşılaştı:

“Bu bir yolculuk, her şey bir gecede olmuyor. Çocuk sahibi olmak hemen akla gelen bir şey değil. Öyle değil mi?”

“Ancak çocuğunuz olmaz, zaman geçer ve evlat edinmeye karar verirsiniz çünkü tedavi görürken pasifizdir ve bu tedaviler bize acı verir. O zaman evlat edinmeye karar verdik ve dünyanın bir yerinde dünyaya gelmiş bir çocuğun aileye ihtiyacı olduğunu ve ebeveyn olmayı düşündük. Her ne kadar bu süreç 5, 6 yıl sürse de biz zaten yıllardır çocuk sahibi olmayı bekliyorduk.”

Evlat edinmek ortalama 5-6 yıl sürüyor. Bu süreç bazen daha uzun, bazen de daha kısa olabiliyor. Dosyanızın onaylanmasının ardından yıllarca sürebilecek uzun bir bekleyiş başlıyor.

Sylvie ve Cedric başvurularının kabul edilmesi için aylarca bekledi: “Aylarca beklememiz gerekti, bu sürecin en zor kısmı. Bizim için bir çocuk belirlendi, adını, yaşını söylediler, hepsi bu. Bir çocuğunuz var ancak şimdi beklemeniz gerekiyor. Bu süreçte acı çektik, bekledik, zor ve acıydı. Çünkü o bizi bekliyor, neden gidip onu alamıyoruz, bu nasıl bir durum diye kendi kendimize soruyoruz, onun bizimle olması daha iyi ve çocukla hiçbir iletişimimiz yoktu.”

Sylvie ve Cédric evlat edinme süreçlerinde iki kez Vietnam’a gitti ve sonunda kucaklarında çocuklarıyla evlerine döndü:

“Çok duygusal bir durum çünkü çocuğu tanımıyorsunuz, daha önce hiç görmemiştik ve resmi de yoktu. Onun nasıl göründüğünü bilmiyorduk, odada bir sürü çocuk vardı ve biranda onu yanımıza getirdiler. O bizim, bu sihir gibi bir şey.”

“Çocuklar, onlar terk edilmiş olsalar da oradalar. Yani aileleriyle karşılaştıklarında güçlü duruyorlar.”

Vietnam’da çok sayıda kimsesiz çocuk var ve maalesef bunlardan çok azı Paul ve Charline kadar şanslı. Bu çocuklarla tanıştığımızda onların ruhsal olarak güçlü olduklarını gördük.

Burası özel bir yetimhane. Devlet yardım etmiyor. Yetimhane sadece bağışlarla ayakta durmaya çalışıyor.

Yetimhanenin müdürü Phạm Thiên Đơn bu kurumların sadece birkaçının buradaki gibi çocuk yetiştirme izni olduğunu söyledi: “Çoğu bunu kayıtsız yapıyor. Sadece çocukları alıyorlar ve yetiştiriyorlar. Devlete ait yetimhanelerden farkı ise onların evlat edinme lisansının olması. Burası özel bir yetimhane.”

Vietnam’da böyle kaç tane yerin olduğunu ve kaç çocuğun aile sıcaklığından yoksun büyüdüğünü kestirmek zor. Buradaki çocuklar evlat edinilemiyor ancak evlat edinilebilseler de 2012 yılında yürürlüğe giren yeni yasaya göre ülkelerarası evlat edinme büyük ölçüde sınırlanmış durumda. Ne yazık ki bu konuda istismarlar da oluyor. Çocuklar beklemek istemeyen yabancı çiftlere parayla satılıyor.

Phạm Thiên Đơn özellikle yabancı çiftlerin evlat edinmek için kendilerine başvuruda bulunduklarını vurguladı: “Yabancı çiftler genellikle burayı ziyaret ediyor. Evlat edinmek istediklerinde farklı yerlere gitmeleri gerektiğini biliyorlar ancak bazıları geliyor ve buradan çocuk almaya çalışıyor. Buna izin vermem. Diğer yerler ise bunu yapıyor.”

Devlete ait yetimhanelerde kalan kimsesiz çocukların sayısı oldukça az. 2010 yılında 469, 2013 yılında da 89 Vietnamlı çocuk Fransız çiftler tarafından evlat edinildi. Bu yetimhanenin çok fazla eksiği var. Buradaki çocukların çoğu terk edilmiş.

Dominique Broncard, bu yetimhaneye 12 yıldır yardım eden bir Fransız gönüllü: “Bu çocukları istemeyenler anneleri, bekar anneler. Eğer bir çocuğunuz varsa, evlenememe riskiyle karşı karşıyasınızdır. Vietnam’daki bir diğer durum da ebeveynlerden biri yaşamını yitiriyor ve diğeri yeniden evleniyor. İlk evlilikten olan çocuk ise genellikle bizimki gibi yetimhanelere bırakılıyor. Kimler tarafından evlat edinilecekler? Vietnamlılar tarafından mı? Evlat edinebilecek o kadar çok Vietnamlı var mı? Ya da bu çocuklar yabancılar tarafından mı evlat edinilecek? Vietnamlılar için vatanlarının çok önemli olduğunu biliyorum. Köklerine bağlılar ve buradan uzakta yapıp yapamayacaklarını bilmiyorum.”

Lahey Çocukların Korunması ve Ülkelerarası Evlat Edinme Konusunda İşbirliğine Dair Sözleşme’nin amacı işte bu. Söz konusu sözleşmeyle bu kimsesiz çocukların kendi ülkelerinde kalmasını sağlamak artık mümkün.

Evlat edinmek isteyen çiftlerin beklentileri ve yetkililerin izin verdikleri örtüşmüyor. Aileye ihtiyacı olan çocukların sayısı ise her geçen gün artıyor. Sadece Vietnam’da değil dünya genelinde milyonlarca kimsesiz çocuk aile sevgisinden yoksun yaşıyor.