Son Dakika

Okunan haber:

İran Petrol Bakanı: 'OPEC'in yaptırım gücü giderek azalıyor'


DÜNYA

İran Petrol Bakanı: 'OPEC'in yaptırım gücü giderek azalıyor'

Reihaneh Mazaheri, Euronews: ‘Sayın Bijan Namdar Zanganeh Euronews’in davetini kabul ettiğiniz için çok teşekkür ederim.’

OPEC son altı yıldaki en önemli toplantısını gerçekleştirdi. İran’ın çabalarına rağmen toplantıdan istenilen sonuç çıkmadı. Sizce Suudi Arabistan ve OPEC’teki petrol üreticileri neden İran’la fikir birliği yapamadı?’

Bijan Namdar Zanganeh, İran Petrol Bakanı: ‘Biz üretimi azaltmayı savunuyorduk. Ancak herhangi bir üretim miktarı öne sürmedik çünkü bu rakamlar pazarda yapılan analiz ve hesaplamalara göre belirleniyor. Daha sonra yapılan görüşmelerde, üretim çemberinden ne kadar oranda pahalı petrolün eleneceğini görmek için zamana ihtiyacımız olduğunu gördük. Kesin bir sonuç almak için, yeni fiyatlara pazarda nasıl bir tepki verileceğini görmemiz gerekiyor. Ancak sizin de bildiğiniz gibi bütün kararlar OPEC’te oy birliği ile alınıyor.’

‘Fikir birliğinden bahsediyorsunuz ancak daha önceki zirvelerde olduğu gibi bu OPEC toplantısından yine Suudi Arabistan’ın istediği sonuç çıktı. OPEC’teki petrolün üçte birini üreten Suudi Arabistan, aynı zamanda bu toplantıda son sözü söyleyen ülke konumunda mı?’

‘Görünüşte OPEC bir kooparatif gibi işliyor. Her ülke büyüklüğüne bakılmaksızın bir oy verebiliyor. Ancak gerçek şu ki üretimi ve kapasitesi yüksek ülkeler piyasanın belirlenmesinde etkin rol oynuyor. Bu durumdan ders çıkarmamız gerek.’

‘Genel olarak OPEC rekabet eden ülkelerin oluşturduğu bir organizasyon. Bu toplantılar 50 yıldır üçüncü dünya ülkelerinin bir araya gelip uzun vadedeki karlarını ve ortak çıkarlarını iç anlaşmazlıklara rağmen konuştukları tek görüşme. Bu toplantılar devam ettiği sürece ülkelerin yararına olacaktır. Diğer türlü OPEC’ten geriye bir şey kalmaz.’

OPEC’teki her ülke kendi ulusal çıkarına sahip. Suudi Arabistan en büyük petrol üreticileri ve ihracatçılarından biri. Bu ülke her gün tam dokuz milyon varil petrol üretiyor. Eğer petrolün varil fiyatı 30 Dolar civarına düşerse bu ülke senede 110 milyar Dolar zarar eder. OPEC kararının ardında böyle bir zararı göze alacak çok büyük bir güvenlik sorunu ya da çok önemli bir ortak çıkar söz konusu olmalı.’

Reihaneh Mazaheri, Euronews: ‘Suudi Arabistan için bu çıkarlar nelerdir?’

Bijan Namdar Zanganeh, İran Petrol Bakanı: ‘Petrol Bakanı olarak bunu tam olarak bilemem. Ancak politikacılar bu konu hakkında birçok araştırma yaparlar. Bunlar ne derece doğru ne derece yanlış bilemem. Fakat sektör içerisinde siyasilerin ve medyanın oluşturduğu birçok karar uygulanıyor.’

Reihaneh Mazaheri, Euronews: ‘İran’ın çok küçük de olsa OPEC kararlarına olan etkisi ne boyutta?’

Bijan Namdar Zanganeh, İran Petrol Bakanı: ‘Daha önceki yıllarda iyiydi. Ancak OPEC kararlarının ağırlığı üye ülkelerin ürettiği petrol miktarına göre belirleniyor.’

Reihaneh Mazaheri, Euronews: ‘OPEC’te alınan kararlar ile petrol sektörünün şimdiki gidişatını ele alırsak, gelecek yıllarda OPEC’in petrol piyasasına artık etki etmeyeceğini söyleyebilir miyiz?’

Bijan Namdar Zanganeh, İran Petrol Bakanı: ‘OPEC’i önemli kılan en büyük özellik sektörde büyük pay sahibi olması. Son yıllarda OPEC ülkelerinin pazardaki payı giderek düşüyor. Bu durum devam eder ve belirli bir noktaya gelirse, artık OPEC’in sektörde etkinliği kalmayacaktır.’

Reihaneh Mazaheri, Euronews: ‘OPEC Zirvesi’nin yanı sıra sizin Total ve BP gibi büyük petrol şirketlerinin patronları ile görüşmeleriniz oldu. Bu şirketler İran petrol endüstrisi üzerinde geçmişte önemli rol oynadı. Ancak şimdi yaptırımlardan dolayı bu durum değişti. Görüşmelerde ne konuşuldu? Yaptırımlara rağmen ülkenin kapılarını yabancı şirketlere açacak mısınız?’

Bijan Namdar Zanganeh, İran Petrol Bakanı: ‘Kesinlikle bunu istiyor ve uluslararası şirketlerin petrol endüstrimizde yer almasını arzu ediyoruz. Bunu sadece yatırım ve para amacıyla değil, İran petrol, gaz ve petro-kimya endüstrisindeki teknoloji ve yönetim kalitesini artırmak için istiyoruz.’

Reihaneh Mazaheri, Euronews: ‘Sayın Bakan, yaptırımları uygulama konusunda çok iyimser konuştunuz. Ancak en iyi durumda bile bu yaptırımların bir kısmı dahi uygulansa, şu andaki yönetim anlayışı altında bu çok zor ve zaman alacağa benziyor. Bu konuda ne düşünüyorsunuz?’

Bijan Namdar Zanganeh, İran Petrol Bakanı: ‘Bu konuda sizin kadar kötümser değilim.’

Reihaneh Mazaheri, Euronews: ‘Ancak nükleer güç konusu tartışılırken gördüğüm kadarıyla, yeni bir karara varmak sanıldığı kadar kolay olmuyor.’

Bijan Namdar Zanganeh, İran Petrol Bakanı: ‘Elbette bize göre en büyük yaptırım petrol konusuna getirildi. Başka bir deyişle bir yaptırım uygulanacaksa bu petrol alanında olacaktır. Eğer petrol hakkında bir yaptırım uygulanmayacaksa, hiç yaptırım uygulanmayacak demektir.’

Reihaneh Mazaheri, Euronews: ‘İran bu yaptırımları uygulamazsa, nasıl bir bedel öder?’

Bijan Namdar Zanganeh, İran Petrol Bakanı: ‘Bunun bedeli büyük olur ancak boyutunu ancak ilerleyen zamanlarda söyleyebiliriz Sonuçları ağır olur ancak bazı insanların düşündüğü kadar da kötü olmayacaktır.’

Reihaneh Mazaheri, Euronews: ‘Son sorum, İran ile Katar arasındaki ‘ortak gaz bölgesi’ hakkında olacak. Önümüzdeki üç sene içerisinde İran aynı miktarda üretim yapacak demiştiniz. Bugüne kadar İran’ın ek gaz bölgesindeki pay oranı ne kadar düştü?’

Bijan Namdar Zanganeh, İran Petrol Bakanı: ‘Evet Katar’ı oran bakımından yakalayabilir hatta geçebiliz de. Ancak gaz akışının sürekli olması gerekiyor. Katar ek olarak üretim yaptığı zaman bunu dengelememiz gerekiyor. Bu olasılık gerçekleşmeyebilir de… Ancak yapabiliyorsak önemli olan günü kurtarmak ve geçmişi telafi etmek. Yapamazsak, geçmişe takılmamalı ve önümüze bakmalıyız.’