Son Dakika

Son Dakika

Güney Çin Denizi'ndeki tansiyon bir savaşın ilk kıvılcımı mı?

Güney Çin Denizi’ndeki hakimiyet tartışması yeni gelişmelerle birlikte doruk noktasına ulaştı. ABD casus uçaklarının bölgede uçuş gerçekleştirmesi

Okunan haber:

Güney Çin Denizi'ndeki tansiyon bir savaşın ilk kıvılcımı mı?

Metin boyutu Aa Aa

Güney Çin Denizi’ndeki hakimiyet tartışması yeni gelişmelerle birlikte doruk noktasına ulaştı.

ABD casus uçaklarının bölgede uçuş gerçekleştirmesi Pekin’i kızdırırken, Amerikan ordusundan gelen suçlamalarla tartışma farklı bir boyuta taşındı. Kimileri bu yükselen tansiyonun savaşa kadar gidebileceği uyarısında bulunuyor.

Güney Çin Denizi neden bu kadar önemli?

Bu sorunun tek kelimelik yanıtı: para.

Tüm dünyadaki ticari yük gemilerinin neredeyse yarısı Avrupa ve Orta Doğu’dan Asya’nın doğusuna ulaşmak için bu denizden geçiyor. Reuters’a göre bu, her yıl 4.58 trilyon euroluk bir ticaret rotası demek.

Ancak Güney Çin Denizi, bu miktardan çok daha fazlasını kazandırabilecek başka kaynaklara daha sahip: petrol ve gaz.

Dünya Bankası, Güney Çin Denizi’nin yatağında yaklaşık yedi milyon varillik petrol ve 25 trilyon metreküp gaz rezervi olduğunu kaydetti

Güney Çin Denizi’nde hangi ülke hangi alanda hak iddia ediyor

3.5 milyon kilometrekarelik bir alana yayılan denize birçok ülkenin sınırı olması, hak iddia edenlerin sayısı arttırıyor. Halihazırda Malezya, Brunei, Filipinler, Vietnam, Tayvan ve Çin bu ülkeler arasında.

Yukarıdaki haritalarda kırmızı bölgeler ilgili ülkeyi, gri bölgeler de o ülkenin hak iddia ettiği alanı gösteriyor. Görüldüğü üzere Çin neredeyse denizin tümünün kendisine ait olduğunu ileri sürüyor.

Neden tansiyon yeniden yükseldi?

ABD’nin Pasifik Filosu Komutanı Amiral Harry Harris, Çin’in Güney Çin Denizi’ndeki adalar, kayalıklar ve mercan adalarının çevresini doldurarak suni kara parçaları oluşturduğunu tespit ettiklerini açıkladı.

Daha önce de Çin’in oluşturduğu suni adalara askeri uçak pistleri, limanlar, deniz fenerleri ve uçaksavar kulelerine benzeyen yapılar inşa ettiği ileri sürülmüştü.

Diğer ülkelerin de aynı yönteme başvurmasıyla, Güney Çin Denizi’nde adeta bir denizi doldurma savaşı başlamış durumda.

Aşağıdaki fotoğrafta Güney Çin Denizi’ndeki Sandy Cay adacığı çevresindeki denizi doldurma çalışmalarının ilerleyişi görülebiliyor. CSIS Asia Maritime Transparency Initiative/ Digital Globe’un yayınladığı bu fotoğraflarda, solda adanın 2011 yılındaki hali, sğda ise Vietnam’ın müdahalesiyle bu seneki hali görülüyor.



Aşağıdaki fotoğrafta ise Çin gemilerinin tartışmalı Spratly Adaları’ndaki Mischief Kayalıkları’nda yaptığı denizi doldurma çalışması gözüküyor.

Güney Çin Denizi’nde yeni yeni oluşan bu ‘yapay adaları’ kuşbakışı olarak Amerikan donanmasının bu videosundan izleyebilirsiniz.

Filipinli askerler Ayungin Resifi’nde karaya oturmuş Sierra Madre gemisinden kameralara el sallıyor. Filipin, gemisinin karaya oturduğu bu bölgede hak iddia ediyor.

Güneydoğu Asya ülkelerinin bu mücadelesi, dünya medyası tarafından da ‘savaş’ endişesiyle yakından takip ediliyor.

Bundan sonra ne olacak?

Çin yönetimi 26 Mayıs, Salı günü bölgedeki deniz kuvvetlerine takviye yapacağını ve askeri etki alanını genişleteceğini, gerekirse saldırı yoluna da gidebileceğini duyurdu.

Tayvan’dan ise bu açıklamanın ardından tansiyonu düşürmek adına başka bir öneri geldi. Tayvan yönetimi Çin, ABD ve bölgedeki diğer ülkelerin bu sorunu masa başında halletmelerini öneren bir barış planı önerisinde bulundu. Devlet Başkanı Ma Ying-jeou, bu soruna taraf olan ülkeleri tartışmayı bir kenara bırakıp kaynakların nasıl paylaşılacağı konusunda müzakereye başlamaya çağırdı.

Bu çağrı, Doğu Çin Denizi’nde Tayvan ile Japonya arasındaki uyuşmazlığı çözen anlaşmaya paralel bir öneri niteliğinde. Ancak sorunu masada çözme önerisine diğer ülke yönetimleri nasıl cevap verecek? Bunu da ilerleyen günlerde göreceğiz.