Son Dakika

Okunan haber:

İngiltere, Amerika ve Çin merkez bankaları kararları piyasaları ne yönde etkiliyor?


EKONOMİ

İngiltere, Amerika ve Çin merkez bankaları kararları piyasaları ne yönde etkiliyor?

Daleen Hassan ,euronews: ‘‘Bu hafta Business Middle East’te, Londra’daki ADS Menkul Değerler uzmanlarıyla büyük merkez bankalarının piyasalara olan etkilerini ve yeni ekonomik trendleri masaya yatıracağız.’‘

‘‘Amerika, İngiltere ve Çin Halk Cumhuriyeti merkez bankaları kararları yatırım, sanayi ürünleri ve dünya piyalarını büyük ölçüde etkiliyor.’‘

‘‘Acaba bu kurumların alacağı kararlar yılın dördüncü çeyreğinde piyasaları nasıl etkileyecek?

euronews: ‘‘Amerika, İngiltere ve Çin Halk Cumhuriyeti merkez bankalarının kararları yıl boyunca ne yönde değişti?’‘

ADS Menkul Değerler: ‘‘Çin Halk Cumhuriyeti Merkez Bankası ile başlarsak, ülkedeki ekonomi yavaşlamaya devam ederlerse duruma müdahale etmeye hazırlar. Daha önce de büyümeyi devam ettirebilmek için banka ekonomiye defalarca müdahale etmişti. İngiltere ve Amerika merkez bankaları da yaklaşık yedi yıldır süren durgunluktan sonra faiz oranlarını artırmak istiyor. Ancak dünya genelindeki ekonominin yavaş seyrinden dolayı bu adımı atamıyorlar. Geçen hafta olduğu gibi Amerikan Merkez Bankası gibi büyük kurumlar, faiz oranlarını değiştirmedi ancak Aralık ayı ya da 2016 yılı başında bu karar alınacak gibi gözüküyor.’‘

euronews: “Evet. Geçen hafta da bu konu üzerinde ısrarla vurgu yapmıştın. Sohbetimize kaldığı yerden devam edeceğiz ancak öncelikle yıl başı itibariyle İngiltere ve Amerika merkez bankalarının faiz oranları hakkındaki beklentiler ne yönde gelişmişti kısaca bir göz atalım.’‘

İngiltere Merkez Bankası yılın çeyreğinde faiz oranlarını artırmaya olumlu bakıyordu. Ancak petrol fiyatlarının ani düşüşü, dünya ekonomisinin yavaş seyri bu kararı almayı geciktiren sebepler oldu.

Özellikle de İngiltere’deki enflasyon, işsizlik ve perakende fiyatları rakamları şimdi Eylül ayında olumlu yönde gelişiyor. Bu durum İngiltere Merkez Bankası Başkanı Mark Carney’i, 2016 yılının ilk çeyreğinde faiz oranlarını artırma konusunda daha da cesaretlendirdi.

Ancak Amerikan Merkez Bankası’nın faiz artırımı kararı alması bu kadar kolay olmayacak.

Daha önce verilen sözler tutulmadı. Jackson Hole görüşmelerinden belirsiz bir tablo ortaya çıkıyor. Bazı devlet görevlileri rakamları artırmak isterken, bazıları da gelecekte parasal genişleme olacağını söylüyor.

Amerikan Merkez Bankası geçen cuma günü rakamların değişmeyeceği mesajıyla piyasaları daha da tedirgin etti. Janet Yellen, faiz oranlarını artırmadan önce dış piyasalardaki ekonomik kalkınmanın izlenmesi gerektiğinin altını çizdi.

euronews: ‘‘Amerikan Merkez Bankası hakkında birçok soru işareti bulunuyor. Faiz artırımı bekleniyordu ancak bu karar hep ertelendi. Janet Yellen bu karar konusunda dünya ekonomilerinin belirsiz gidişatını neden gösteriyor. Bu konu üzerinde senin düşüncen nedir?’‘

ADS Menkul Değerler: ‘‘Amerikan Merkez Bankası bu kararını hala erteliyor. Bu da piyasalardaki belirsizliği devam ettiriyor ancak herkes önünü görmek istiyor. Amerikan Merkez Bankası şu anda iki zorlu durumun eşiğinde gözüküyor. Faiz artırımı Amerikan Doları ile borçlanan ülkeleri zora sokarak dünya ekonomilerinin yüzde 60’ında bir zarara sebep olabilir. Bunun yanında, Amerikan Merkez Bankası faizleri artırmazsa, diğer ekonomik trendlerin gerisinde kalarak kendi ekonomisindeki yavaşlamayı daha da uzatabilir.

euronews: ‘‘Şimdi de İngiltere Merkez Bankası’nın aldığı son kararlara bir göz atalım. İki merkez bankasını kıyaslarsak neden İngiltere Merkez Bankası daha şeffaf bir yapıda olduğu kabul ediliyor?’‘

ADS Menkul Değerler: ‘‘Amerika ile kıyaslarsak, İngiltere’deki ekonomik kalkınmanın daha istikrarlı ve olumlu yönde olduğunu söyleyebiliriz. Büyüme ve istihdam konusunda daha iyi bir gelişme kaydediyor. Gayri safi milli hasıla rakamlarına bakarsak Birleşik Devletler’deki istihdam oranının istikrarlı olmadığı görülüyor. Bu sebeple İngiltere Merkez Bankası’nın, Amerika’ya oranla faiz artırımı konusunda daha avantajlı olduğu ortada… Bu sebeple İngiltere faiz artırımı kararını Amerika’ya oranla daha kolay bir şekilde alacaktır.’‘

euronews: ‘‘Peki Çin Halk Cumhuriyeti Merkez Bankası’nın diğer piyasalara ve merkez bankalarına nasıl bir etkisi olabilir?’‘

ADS Menkul Değerler: ‘‘Aslında Çin, birkaç hafta önce dünya piyasalarını ne kadar etkileyebileceğini gösterdi. Shanghai Borsası’ndaki düşüş dünya piyasalarındaki dengelerde büyük paniğe sebep oldu.’‘

‘‘Bunun yanı sıra, Çin’i suçlamamak gerek. Çin, dünyadaki ekonomik krizden sonra kendi ekonomisini iyileştirdi. Şu andaki yavaşlama, daha sonraki ekonomik büyüme için sağlıklı bir gelişme. Bu ekonomik bir döngü. Eğer birilerini suçlayacaksak bu Avrupa, Amerika ya da diğer Asya ülkelerinden birinin ekonomileri olurdu. Çünkü bu ülkeler ekonomik krizden sonra gerekli reformları yapamadılar. Bu sebeple Çin’i suçlamamak gerekli. Çünkü krizden sonra yaklaşık yedi yıldır dünyadaki ekonomik yapılanmaya öncülük etti.’‘

euronews: “Dünyadaki merkez bankası kararları Orta Doğu’daki borsa, para piyasaları ve diğer ekonomik verileri ne yönde etkileyebilir?’‘

ADS Menkul Değerler: ‘‘Bu kararlar ve özellikle de Amerikan Merkez Bankası kararları her zaman Orta Doğu ve Kuzey Afrika dengelerini değiştirir. Genelde rakamlar yükselir ya da sabir kalır.’‘

‘‘Ancak alınan bu son kararlar Orta Doğu ve Kuzey Afrika piyasaları için olumlu yönde olmadı. Çünkü Amerikan Merkez Bankası piyasalardaki kararsızlığı artırdı. Ancak Orta Doğu için bazı olumlu gelişmeler de bulunuyor. Amerikan Merkez Bankası’nın faiz oranlarını değiştirmeme kararı, Amerikan Doları’na baskı yaparak ham petrol fiyatlarının istikrar kazanmasına yardımcı olacaktır. Düşen fiyatlar açısından bölgede olumlu bir denge olacak, en azından piyasalarda yaşanan son düşüş duracaktır.’‘

Sosyal medya sayfalarımızdan #businessmiddleeast hashtag’iyle görüşlerinizi iletebilirsiniz.