Son Dakika

Okunan haber:

Kazakistan'dan nükleere karşı topyekün mücadele çağrısı


focus

Kazakistan'dan nükleere karşı topyekün mücadele çağrısı

Birleşmiş Milletler 2010 yılından bu yana nükleer silahların olmadığı bir dünya için çalışmalarını hızlandırmış durumda. Her yıl 29 Ağustos’ta nükleer silah denemelerine karşı etkinlikler düzenleniyor.

Nükleer denemelere karşı uluslararası bir gün belirlenmesi fikrinin altında Kazakistan bulunuyor. Bu yıl da yine bu soruna karşı başkent Astana’da bir uluslararası konferans düzenlendi.

Kazakistan sınırlarındaki Semipalatinsk nükleer deneme üssünün kapatılmasından 25 yıl sonra düzenlenen, dünyanın nükleer silahlardan arındırılması amaçlı konferansta farklı ülkelerden siyasetçiler, nükleer enerji ve silah uzmanlarıyla sivil toplum kuruluşları biraraya geldi.

Toplantıya ev sahipliği yapan Kazakistan Cumhurbaşkanı, Nursultan Nazarbayev iyimser olduğunu ifade etti::
“Eğer bir nükleer savaş çıkacak olursa bu bir kıyamet olup, her şey yıkılabilir. Zannediyorum dünyada hiç kimse bunun aksini iddia edemez.

Bizler iyimseriz diyebilirim. İnsanlar yaşamak, çocuklarını, torunlarını yetiştirmek istiyor. Bir nükleer savaş istemiyorlar. Bu sebeptendir ki böylesi konferans ve girişimler bu tehlikeye karşı herkesi bilinçlendirmeyi amaçlıyor.”

1949-1991 yılları arasında Kazakistan’ın Semipalatinsk şehri yakınlarında tam 456 nülkleer silah denemesi yapılmıştı. Bağımsızlığına kavuşan Kazakistan’ın Devlet Başkanı Nazarbayev bu sahanın kapatılmasını amretti.

Bölgedeki radyoaktif yoğunluktan yaklaşık 1 milyon kişinin sağlığının olumsuz etkilendiği düşünülüyor.

Yeni zararların oluşmasını önlemek amacıyla Birleşmiş Milletler küresel çapta duyarlılık oluşturmaya çalışıyor:
“Zorluk şu ki; dünyamızda bölünmüşlük var. Çok sayıda devlet de nükleer silahları ülkesinin savunması için çok önemli bir koz olarak görüyor. Bu silahların kaldırılmasını tartışmak bile istemiyorlar. Bizim onlardan bunu yapmalarını ısrarla istememiz gerekiyor ve biz de bunu yapıyoruz.”(Michael Moller, Birleşmiş Milletler, DG, Cenevre)

En büyük tehditlerden biri ise nükleer terör. Uzmanlara göre hali hazırda alınan önlemleri mutlaka güçlendirmek gerekiyor.
“Şüphesiz bu risk bizi büyük bir nükleer patlamaya götürmez ama bazı olaylara ya da nükleer kazalara sebep olabilir ve bu da zaten çok tehlikeli. Bu sebeple, Astana’da organize edilen bu toplantı yalnızca nükleer silahsızlanmayı hedeflemiyor, aynı zamanda terör ya da kaza riskini de ortadan kaldıracak önlemler getirmeyi amaçlıyor.”(General Bernard Norlain, Fransız Hava Kuvvetleri emekli generali)

Konferansın sonunda kabul edilen metinde devletler özellikle Avrupa, Orta Doğu ve Kuzeydoğu Asya’nın nükleer silahlardan arındırılmasına davet ediliyor. Ayrıca ATOM projesinin önemi de vurgulanıyor. 2012 yılında Kazakistan tarafından başlatılan projeyle halk ve siyasetçiler nükleer tehlikeye karşı uyarılıyor ve nükleer denemelerin tümüyle durdurulması çağrısı yapılıyor.

Yıllar boyunca yapılan nükleer denemelerin fiziki sonuçlarıyla binlerce Kazak yüzyüze kaldı. Sakat doğumların sayısı da oldukça fazla. euronews muhabiri Daleen Hassan bu kurbanlardan biri olan Karipbek Kuyukov ile görüştü.

Karipbek Kuyukov, sanatçı ve ATOM projesinin de iyiniyet elçisi. 48 yıl önce, anne ve babasının radyoaktif ışınlara maruz kalması sonucu Semipalatinsk yakınlarında kolsuz olarak dünyaya gelen Kyukov tepkisini gayrete dönüştürmüş ve kendisini nükleer silahlanmaya karşı mücadeleye adamış durumda. O yakın zamanda nükleer silahların tüm dünyada ortadan kalkacağına inandığını söylüyor:
“Başarılı olacağımıza inanıyorum. Zaten inanmak başarmanın yarısıdır.

Dünyaya bir çığlıkla seslenmek istiyorum: Uyanın! Başka söze gerek yok…

Teröristler bu silahlara dokunamamalı.

Hep beraber mücadele etmeliyiz.

Tümüyle nükleer silahlardan arındırma yönünde tavır koymalıyız.”

Kazakistan 25 yıl önce dünyanın en büyük 4. nükleer silah envanterine sahipti.

Kazak yetkililer şimdi nükleer silahlanmaya karşı mücadele ediyor ve bu mücadeleye tüm dünyada destek olunması çağrısında bulunuyor.

Daha fazla bilgi için:

http://www.pnnd.org/event/building-nuclear-weapon-free-world

http://www.theatomproject.org/en/about/nuclear-weapons-testing-effects/

http://thehill.com/blogs/congress-blog/energy-environment/293435-25th-anniversary-of-closure-of-worlds-largest-nuclear

http://www.theatomproject.org/en/about/what-is-the-atom-project/

http://www.embkazjp.org/cover_book_cover.pdf

http://www.akorda.kz/en/speeches/external_political_affairs/ext_other_events/manifesto-the-world-the-21st-century

https://www.weforum.org/agenda/2015/09/how-do-we-prevent-nuclear-terrorism/

Dünyanın bir çok noktasında bulunan gazetecilerimiz uluslararası haberleri, yerel bakış açılarıyla sizlere ulaştırıyor. Haberle ilgili daha fazla detaya haberin yazıldığı dilde ulaşın.

Bir sonraki konu

focus

Küba: Turizmde yeni parlayan yıldız