Son Dakika

Son Dakika

Portekiz Başbakanı: "Popülizm sorumsuzluğun bir sinonimidir"

Portekiz yıllar süren kemer sıkma politikalarının ardından yeni bir sayfa açıyor. Ülke yeniden inovasyon ve yatırım adreslerinden biri olma hedefinde. Peki zayıflamış bir Avrupa ve bu ülke için Donald

Okunan haber:

Portekiz Başbakanı: "Popülizm sorumsuzluğun bir sinonimidir"

Metin boyutu Aa Aa

Portekiz yıllar süren kemer sıkma politikalarının ardından yeni bir sayfa açıyor. Ülke yeniden inovasyon ve yatırım adreslerinden biri olmayı hedefliyor. Bu nedenle Lizbon yönetimi İnternet Zirvesi’nin evinde yapılması için mücadele etti. Zirve Avrupa’nın en büyük ve en yeni teknoloji etkinliklerinden biri. Peki zayıflamış bir Avrupa ve bu ülke için Donald Trump’ın Beyaz Saray’a seçilmesi nasıl bir öneme sahip? Bu sorulara yanıt bulmak için Portekiz Başbakanı Antonio Costa Global Conversation’da konuğumuz.

Isabelle Kumar, euronews:
“Programa Donald Trump’ın Beyaz Saray’a yerleşmesini sağlayan Amerikan seçimleri ile başlamak istiyorum. Bu, sizin umduğunuz bir sonuç muydu?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Amerika Birleşik Devletleri Başkanı’nı seçme hakkı Amerikalı seçmenlere ait. Tabii ki ben ve birçok kişi için sürpriz oldu. Amerika Birleşik Devletleri’nin Birleşmiş Milletler’deki çok uluslu sorumluluğunu ve Avrupa ile olan Atlantik arası ortaklığındaki yükümlülüklerini sürdürmesini umuyoruz. Ama sanırım burada alınması ve anlaşılması gereken mesaj, bu sonucun nasıl mümkün hale geldiği. İşte bu asıl soru. Brexit bu soruyu daha önce de gündeme taşıdı, Avrupa ülkelerindeki birçok anket bize bu soruyu yöneltti.”

“Yönetimle halkın kaygıları arasındaki kopukluk”

euronews:
“Peki neden?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Açıkçası sanırım gücü elinde tutan siyasi çevre ile insanların kaygıları arasında bir kopukluk oldu. Bu sebeple bizim yakalanmamız ve vatandaşların politikadan beklentilerine yakınlaşmamız gerektirdi. Tabii ki küreselleşmenin önüne geçilemez. Dünya ekonomisinin tamamı için bir kazanç söz konusu. Çin ve Hindistan gibi birçok ülkenin kalkınmasında büyük bir artı (…) Aynı zamanda çok sayıdaki vatandaş için bir tehdit. Onları rahatlatmak gerekli ama bu yapılmıyor.”


Antonio Costa’nın biyografisi

  • Costa, Kasım 2015’te Başbakan oldu.
  • Kemer sıkma politikalarını eleştiren sosyalist bir azınlık hükümetinin lideri.
  • İki aşırı solcu parti kurduğu koalisyona destek veriyor.
  • Costa 2007 ile 2015 arası Lizbon Belediye Başkanlığı yaptı.

euronews:
“Küreselleşmenin yaşandığını söylüyorsunuz. Ama Donald Trump’ın seçim kampanyası sırasında verdiği sözlerde daha korumacı ve soyutlayıcı politikalar uygulamak vardı. Avrupa’yı bu nasıl etkiler?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Avrupa’da azımsanmayacak sayıda korumacı tepkiler var. Schengen Bölgesi’ndeki bazı ülkeler göçmenlere sınırları kapattıklarında, İngiltere Avrupa Birliği’nden çıktığında ve Trump’ın zaferine şahit olduğumuzda küreselleşmeye karşı çok kuvvetli bir tepki olduğunu anlıyoruz.”

“Avrupa Birliği’nin küreselleşmeyi kontrol edememesi en büyük faylarından biri”

euronews:
“Ama bu Avrupa için olumlu bir haber değil.”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Hayır. Bu hem Avrupa hem de dünya için kötü bir haber. Burada anlaşılması gereken şey, küreselleşmenin kontrol edilmesi gerekliliği. Bence şu ana kadar bu, Avrupa Birliği’nin en büyük faylarından biri oldu.”

euronews:
“Avrupa Birliği konusuna geri dönmeden önce kısa da olsa Donald Trump’tan bahsedelim. Açıklandığı kadarıyla programı hakkında ne düşünüyorsunuz?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Aslında programının benimki ile alakası yok. Hem ekonomik hem de değerler konusunda. Ama demokratik ülkeler arasında farklı halkların kararlarına saygı duymalıyız. Amerikalıların başkanları konusunda aldıkları karara da saygı göstermeliyiz.”

euronews:
“Görüşmemiz boyunca Amerikan seçimlerine geniş bir yer ayıracağız. Ama şu anda Lizbon’da ve İnternet Zirvesi’ndeyiz.”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Ne mutlu bize!”

“Start-up nesli”

euronews:
“O halde bu konudan bahsedelim. Zirve sizin için çok önemliydi. Çünkü Portekiz ekonomisinin zorlu bir döneminde gerçekleşiyor. Bazı işaretler ekonomide canlanmanın başladığını gösteriyor. Ama ekonomi sağlıklı değil. İnternet Zirvesi’nin Lizbon’da gerçekleşmesi sizin için neden önemliydi?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Dönemecin içindeyiz ve durumumuz değişiyor. Troyka ile uyum politikasına imza attık. Bütçe açığımızın yüzde 3’ün altında olmasını bu yıl ilk defa garantiledik. Yani dev bütçe açığı sürecinden çıkmış olacağız. Bu nedenle de ekonomik atılımlar yapılmalı. Ekonomik canlanma özellikle inovasyon üzerinden yapılmalı.

Start-up’lar, kriz yıllarında göç etmeyi tercih etmiş en eğitimli Portekiz neslinin harekete geçirilmesi için bulduğumuz bir seçenek.

euronews:
“Ülkelerini terk mi ettiler?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Onların geri dönmesini sağlamak lazım. Özellikle de üniversitelerimizde, politeknik okullarında çalışma fırsatı sağlayıp bu neslin bilgi ve kalitesinden faydalanmalıyız.”

euronews:
“Kemer sıkmak gerekli miydi? O dönem için bu doğru politika mıydı?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Bence Troyka’nın programı bir hataydı. Ama bunu arkamızda bıraktık, sayfayı çevirdik. Şimdi geleceğe bakıyoruz.”

“İkinci bir kurtarma planına gerek yok”

euronews:
“Sayfayı çevirdiğinizi söylediniz. Ama küresel anlamdaki belirsizliklere bakacak olursak, bazılarına göre ikinci bir kurtarma planı gerekecek.”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Hayır. Bunun için hiçbir neden yok. Öncelikle, daha önceden de dediğim gibi son 42 yılın en düşük bütçe açığına sahip olacağız. Bu, Avrupa’nın da en başarılı rakamlarından biri.”

euronews:
“Ama zayıf büyüme oranı…”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Evet, büyümenin zayıf olduğu bir Avrupa tablosunda onun da zayıf olacağı doğru. Bu sene işsizlik oranını 2 puan düşürmeyi başardık. Toplam ihracatımız yüzde 6 arttı. Avrupa Birliği’ne ihracatımız ise yüzde 7,6 yükseldi.”

euronews:
“Büyümeye ulaşamazsanız istifa etmeye hazır mısınız?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Bence bu senaryo gündemde değil. İstikrarlı bir meclis çoğunluğuna sahibiz. Cumhurbaşkanı ile ilişkilerimiz çok iyi. Sosyal aktörlerle de öyle. Ekonomik göstergeler sene başından beri büyüyen bir güven ortamının oluştuğunu işaret ediyor. 5 yıl boyunca yüzde 30 kesintiye uğrayan kamu çalışanlarının maaşları eski seviyesine yükseldi. Hem kamu hem de özel sektördeki maaşlardan alınan vergileri düşürmeyi başardık.”

Wolfgang Schauble “Portekiz’deki asıl durumu bilmiyor”

euronews:
“Ama yaptıklarınızla herkes aynı fikirde değil.”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Bu normal değil mi?”

euronews:
“Avrupa’nın ortasında – ki burada Alman Maliye Bakanı Wolfgang Schauble’ye atıfta bulunuyorum- parti başkanınız onu kundakçılıkla itham etti. Sanırım Schauble’nin ülkenizi ateşe verdiğini düşünüyor…”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Bu doğru. Maalesef sayın Bakan Schauble hükümetimize karşı Portekiz ekonomisini tanımamasından kaynaklanan düşmanca bir tavır sergiliyor. Almanlarla, özellikle de Portekiz’i iyi tanıyan Almanlarla yakından ilgilendiğimi söylemeyi bir alışkanlık haline getirdim.

Portekiz’i bilen bu Almanlar ülkemize güveniyorlar ve yatırım yapıyorlar.

Bakın, Volkswagen’in Portekiz’de fabrikası var. Avrupa’nın en fazla üretim yapılan yerleşkesi. Volkswagen ne karar verdi? Gelecek sene piyasaya sunacağı yeni modelleri Portekiz’deki fabrikasında üretmeyi. Bosch, Portekiz’de iki yeni sanayi yerleşkesi açma kararı aldı. Bu yıl Continental yeni bir fabrika açtı.”

euronews:
“Schauble’nin bunlardan haberi yok mu?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Hayır. Portekiz’deki gerçek durumu hiç bilmiyor. Ama çok şükür Alman girişimciler Portekiz’i çok iyi tanıyor, Portekiz’e güveniyor ve Portekiz’deki yatırımlarını kuvvetlendiriyor.”

“Portekiz popülizme direnmeyi sürdürüyor”

euronews:
“Avrupa ile Amerika Birleşik Devletleri arasında yaptığınız karşılaştırmaya geri dönmek isterim. Seçim kampanyası sırasında Donald Trump zaferinin Brexit’ten 3 kat daha güçlü olacağını söylemişti. Siz de Brexit’ten bahsettiniz. Birçok gözlemciye göre popülizm kazandı. Peki bu Avrupa’da da popülizmin kazanmasını tetikler mi?

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Yabancı karşıtı popülizmi Avrupa’nın hemen hemen her yerinde görmek mümkün. Belki sadece Portekiz ve İspanya buna direnebiliyor. Portekiz’de bu normal çünkü Avrupa’nın ortasında kapanmış bir toplum değiliz. Atlantik Okyanusu kıyısındayız ve dünyaya açığız.”

euronews:
“Popülizm Avrupa’yı nasıl etkiler? Acaba bu yöne doğru gidişat kuvvetlenecek mi?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Trump’ın zaferi ya da Brexit gibi üzücü her kararda Avrupa’daki gelecek seçimlerde popülizmin yeni zaferlerine ve hatalara karşı yeterince aşılandığımız umudunu taşıyorum. Çok şükür direnmeyi sürdürüyoruz. Dünyaya açığız. Geleceğimiz için kritik nokta hem geleceğimiz hem de geçmişimiz.”

euronews:
“Ama partinizde Avrupa karşıtlarıyla ittifak içindesiniz. Avrupa Birliği’nden çıkmayı istiyorlar. Acaba bu parçalanma yaşanacak mı?”

euronews:
“Portekiz konusunda şu husus çok iyi anlaşılmalı: Hükümetimizin dayandığı bu ittifak bakış açılarımızın farklılığına saygı duyuyor. Lideri olduğum Sosyalist Parti Avrupa’daki entegrasyon şampiyonlarından biri ve olmaya da devam ediyor. Solcu partilerle vardığımız anlaşma Avrupa sorunlarını kapsamıyor. Yani hükümet programı Avrupa taraftarı bir program ve Avrupa integrasyonunu savunuyor.

“Portekiz’in AB’den çıkması gündemde değil”

euronews:
“Portekizlilerin Avrupa Birliği’nden çıkmaya dönük popülist bir istekte bulunması halinde referanduma gitmeye hazır mısınız?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Bu sene üyeliğimizin 30. yıl dönümünü kutluyoruz. Referandum düzenlemek için doğru zaman değil. Portekiz’de bu soru sorulmuyor…”

euronews:
“Yani asla olmayacak.”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Bu konu üzerinde büyük bir konsensüs var. Troyka ile geçirilen 4 yılın ardından bile Avrupa taraftarı olmayı sürdürdük. Avrupa Birliği’nde masanın üzerine açıkça konulması gereken bir sorun var. Bu, para ve ekonomik birliğin tamamlanması. Avrupa genelinde istikrarın sağlanması gibi çok önemli bu konu tamamlanmadı.”

euronews:
“Ama bu popülist hareket bunu engellemek için her şeyi yapacak.”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Onları yenmek lazım.”

“Popülizm sorumsuzlukla aşağı yukarı aynı anlama gelir”

euronews:
“Peki nasıl? Popülist hareketlerin başında ABD’de Donald Trump var ama Avrupa’da Nigel Farage da İngiltere’nin Avrupa Birliği’nden çıkmasına ön ayak oldu…”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Evet. Ve sonrasında o da çıktı. İngiltere’yi dev sorunlarla baş başa bıraktı ve gitti. Bu sorumsuzluktur.”

euronews:
“Evet ama onlar Avrupa Birliği hakkında sorumlu davrandıklarını söylüyor…”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Popülizm sorumsuzlukla aşağı yukarı aynı anlama gelir. Demeçler vermek, kararlar almak için insanları sokaklara dökmek kolaydır. Ama sonrasında bu kararlar alındığında idare etmek ve yönetmek daha zordur. İngiltere’de yaşananlar inanılır gibi değil. Boris Johnson dışındaki tüm Brexit savunucuları gitti. Kalanlarsa ne yapacaklarını bilmiyor. İngiltere, Avrupa Birliği’nden ayrılma kararından beri durmadan düşünmek, ne yapacağını bulmak ve müzakereleri ne şekilde açacağını kesinleştirmek için daha fazla zaman istiyor. Bu inanılır gibi değil.”

“Almanya AB’de liderlik şartlarını yerine getirmiyor”

euronews:
“Popülist kişiliklerden bahsettiğimize göre acaba asıl sorun tam da bu olabilir mi?Avrupa’da lider eksikliği?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Liderlik konusunda eksiğimiz var mıdır yok mudur bilemem ama sonuç alma konusunda eksiklerimiz olduğu kesin. İnsanlar küresel bir ekonominin parçası da olsalar, kalkınma sağlayacak politikaların varlığı, istihdam alanları yaratılması, yeni iş olanakları sağlanması, iş piyasasına daha kolay katılarak dışlanmamaları için rahatlatılmak istiyorlar.

Bu sebeple büyüme, işsizlik ve güvenlik konularındaki endişeler hakkında vereceğim temel mesaj bu konulara olumlu çözümler getirmemiz gerekliliğidir…”

euronews:
“Yani uygulamada Avrupa Birliği’nin lideri sayılan Almanya zorunlu olarak örnek alınması gereken bir ülke değil?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Bence bu çelişkili bir durum. Tek lider olabilecek ülke maalesef lider olmayı istemiyor. Çünkü lider olmak için herkese hitap edebilme, insanlar arasında köprüler kurabilme, fakiri, zengini, genci, yaşlıyı, doğu ülkeleriyle batı ülkelerini, kuzey ülkeleri ile güney ülkelerini birbirine yakınlaştırma kapasitesine sahip olmak gerekli. Almanya bunu yapmayı bilmiyor. Almanya hiçbir zaman birleştirici bir rol oynamadı ve böyle olmayı öğrenmedi. O yüzden de Almanya için liderlik pozisyonunda olmak çok zor. Ve maalesef Almanya’nın yerine bu görevi gerçekleştirmeyi başaran ülke de bulunmuyor.

Bu nedenle Jean-Claude Juncker ve Komisyon’dan çok umutluyum. Üye ülkeler arasında bir liderin bulunmamasından dolayı Komisyon’un merkezi bir pozisyon alacağını ümit ediyorum. Tıpkı Jacques Delors zamanında olduğu gibi Avrupa Birliği’nin gerçek liderliğini temsil eder.”

“Teknolojik ilerlemeler sürdürülebilir hareketliliğin sağlanmasına bağlı”

euronews:
“İnternet Zirvesi’ne geri dönelim. Buradaki konulardan biri de “Sanal gerçeklik çılgınlığı”(Virtual Reality Insanity). Bilinmezliğe doğru yol aldığımızı ve gelecek nesillerin bunun faturasını ödeyeceğini düşünüyor musunuz?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Her nesil bilinmezlikle karşı karşıya gelir. Bu bilinmezlik gelecektir. Şu anda yenilikçi, teknolojik dinamikler daha öncelere oranla çok daha karmaşık sorunları ortaya koyuyor. Otomatizasyon, robotik, dijital bizim için zor konular.

Tarihte tüm üretim ve teknolojik kazanımlar yok olan işlerin yerine istihdam yaratmayı hedefliyordu. Bu da çalışma yöntemlerini, çalışma süresinin paylaştırılışını ve üretim kazanımlarını değiştirmek gerektiğini gösteriyor.”

euronews:
“Yeni teknolojiler zirvesinde olduğumuza göre söyleşimizi hafif bir tonda noktalayabiliriz. Acaba kullanmadan edemediğiniz ya da yenisini istediğiniz yeni bir teknoloji var mı?”

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Ulaşım sektöründe yeni teknolojilerin çok faydalı olacağına gönülden inanıyorum. İnsanlığın gelecek yıllarda baş etmesi gereken en büyük sorunlardan biri iklim değişikliği. Bu da özellikle sürdürülebilir hareketliliğin nasıl sağlanacağı ile ilişkili. Buna ulaşmak için teknolojik ilerlemeler çok büyük bir fırsat sunuyor.”

euronews:
“Peki gündelik hayatınızda?

Portekiz Başbakanı Antonio Costa:
“Gündelik hayatımda bilgisayarımdaki programlarla çalışıyorum. Fransızca’da nasıl diyorsunuz… Cep telefonumda banka hesaplarını yönetebilen, kitap almamı, restoran bulmamı sağlayan, bilgiye ulaşma yollarımızı iyileştiren uygulamaları keşfetmek benim için her defasında büyük bir macera. Bu harika bir dünya!”