Son Dakika

Filipin büyük tayfunun ardından bilinçli bir gelecek inşa ediyor

2013 yılında yaşanan Haiyan tayfunu 6.200 can aldı, ve adını tarihin en büyüğü olarak hatıralara kazıdı.

Okunan haber:

Filipin büyük tayfunun ardından bilinçli bir gelecek inşa ediyor

Metin boyutu Aa Aa

Filipinler’i her sene yirmi ve üzeri tayfun vuruyor ve bu rakam ülkeyi dünyanın doğal afetlerden en çok etkilenen alanı yapıyor. 2013 yılında yaşanan Haiyan tayfunu 6.200 can aldı, ve adını tarihin en büyüğü olarak hatıralara kazıdı. 14 ila 16 milyon insan tayfundan etkilenirken, 4 milyon kişi evsiz kaldı.

Jaquelyn Berino Haiyan tayfununda işini ve eşini kaybetti. Eşi hayatını kaybetmeden önce hindistan cevizi üretimi yapıyordu ve tayfunun ardından tarlaların %90’ı yok oldu. Şimdi ise halkı bilinçlendirmek için gönüllü çalışıyor.

Jaquelyn Berino Haiyan tayfununda yaşadıklarını: “Rüzgar şiddetlendikçe çocuklar gerçekten korkmaya başladı” sözleriyle anlattı.

Haiyan tayfunundaki acı bilançonun en büyük nedeni, halkın güneşli havadan yola çıkarak tayfunun şiddetli olmayacağını düşünmesiydi.

“Şimdi hava güneşli bile olsa sirenleri dinleyeceğiz. İlk sirenle toplanmaya başlayacağız, çünkü ardından vakit kalmadığını artık öğrendik.”

Çalınan üç farklı siren halka tayfunun şiddetini haber veriyor ve insanlara hazırlanmaları için zaman tanıyor.

Filipinler doğal afet yasalarını 2010 yılında yenilediler ancak uzmanlar bu durumun yalnızca kağıt üzerinde kaldığını belirtiyor. Avrupa Topluluğu İnsani Yardım Birliği’nden Pierre Prakash, Haiyan’ın geleceğe dair dikkatli olunması gerektiğini anlatan bir mesaj olarak algılanması gerektiğini söylüyor:

“Afet riski azaltımı için iki şeye ihtiyacınız var: Seferberlik ve eğitim. Ancak ulusal boyutta bir yapıya da ihtiyacınız olacak ki bu sistemi yayabilin. Toplum bilincinin yanı sıra hükumetin de tüm ülkede etkin olarak elinin olması gerekiyor. Köyler, kasabalar, şehirlerde etkin çalışan hükumet sistemi ulusal boyuta taşımış olur. Filipinler, bu yapıya sahip olma konusunda gerçek bir model.”

Toplum ve hükumetin bilinçli çalışması yeniden yapılanmayı da beraberinde getiriyor. Doğal afetlere dayanıklı evler ise bu durumun başında geliyor. Haiyan tayfunuyla bir milyon ev yok oldu. Ülke genelinde güvenli yapılaşma başladı. AB 20 bin yeni konut için yardımda bulundu. Bayabas isimli küçük yerleşimde evlerin temeli güçlendiriliyor.

Euronews muhabiri Monica Pinna; “Haiyan tayfununun ardından bu kasaba tamamen yok olmuştu. Felaketinin birinci yılında yeniden evler yapılmaya başlandı. Köy evleri uzaktan narin görünebilir ama her biri yapılırken artık kesin kurallar uygulanıyor” diyerek gözlemlerini aktarıyor.

Aid Zone - Colombia

Marangoz şefi Bernardo 2014 yılından beri daha güvenli evler yaptıklarını belirtiyor:

“Daha önce temel atarken derine inmez, çapa atmazdık. Tayfunda evlerimiz uçtu şimdi bu çapanın kullanımı farklı yönlerden esen rüzgara rağmen evin sarsılmasını engelliyor.”

Tayfun felaketi öncesi oldukça yumuşak bir dokuya sahip olan hindistan cevizi ağacından yapılan evler şimdi daha güçlü ağaçlardan imal ediliyor. Ancak Hindistan cevizi ağacı esnek yapısı nedeniyle sütunlarda hala tercih ediliyor.

2014 Hagupit felaketinin ardından da bu tip güvenli evler inşa edilmişti. Inday Macalalag Haiyan tayfununda bu evlerden birindeydi. Tayfun mağduru Macalalag anlatıyor: “Öncesi ve sonrası arasında büyük fark var. Daha önce evim bambu ve yapraklarından inşa edilmişti. Evi güçlü kılacak hiç bir çapalama yapılmamış, metal tel geçirilmemişti.”

Haiyan tayfununun ardından Filipinler’de doğal afetlere karşı bilinçlenmiş, çalışkan bir toplum hayat mücadelesi veriyor.