Son Dakika

Okunan haber:

Anayasa referandumu: "Erdoğan uluslararası medyayı da büyüledi, etkisi altına aldı"


Insight

Anayasa referandumu: "Erdoğan uluslararası medyayı da büyüledi, etkisi altına aldı"

ALL VIEWS

Görmek için tıklayın

Türk halkı parlamenter sistemi sonlandıracak 18 maddelik Anayasa değişikliğini referandum kararıyla onayladı.

16 Nisan pazar günü yapılan referandumda “Evet” oyu kullanılanlar yeni sistemin “ülkeye daha fazla istikrar getireceğini” savunurken, muhalefet ise “gücü tek elde toplayan” yeni Anayasa’nın demokratik olmadığı görüşünde.

AK Parti’nin “Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi” olarak adlandırdığı, yoğun bir hazırlık süreci gerektirecek sistemin 2019 yılında yürürlüğe girmesi bekleniyor. Genişletilmiş yetkilere sahip yeni Cumhurbaşkanının ve yeni meclisin seçimi 2019’da yapılacak.

Peki Evet sonucu neleri değiştirecek?

Öncelikle yürütme organında köklü değişiklikler yapılacak. Başbakanlık ve bakanlar kurulu olmayacak ve yürütme görevi Cumhurbaşkanı tarafından kullanılacak.

Bütçeyi de yine cumhurbaşkanı meclise sunacak. Partisiyle bağlantısı kesilmeyecek olan cumhurbaşkanının görev süresi 5 yıl olacak ve en fazla 2 dönem görev yapabilecek. Partisiyle bağlantısı kesilmeyecek olan cumhurbaşkanının görev süresi 5 yıl olacak ve en fazla 2 dönem görev yapabilecek. Cumhurbaşkanı bir veya birçok yardımcı ve bakanları atayabilecek ayrıca görevlerine son verebilecek. Cumhurbaşkanı şartlar yerine geldiğinde OHAL ilan edebilecek ve askeri mahkemeler kurulamayacak. Askeri Yargıtay, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi ve askeri mahkemeler kaldırılacak.

Referandum öncesinde gerginlik

Referandum öncesi Hollanda, Almanya, Avusturya gibi ülke liderleriyle başlayan gerginlik, ülke içerisinde karşıt görüşlere sahip vatandaşlar arasında da devam etti. Edirne’de açılan bir pankart nedeniyle kavga çıkarken, Diyarbakır’da seçim sandıklarının kurulduğu köyün okulunda çıkan silahlı çatışmada 3 kişi yaşamını yitirdi.

Referanduma nasıl gelindi?

Anayasa değişikliği teklifi 21 Ocak’ta 339 oyla Meclis’ten geçti ve aranan beşte üç çoğunluktan 9 sayı fazla oy alındı. Meclis’ten geçen referandum kararı ardından Cumhurbaşkanının da onayına sunulmuştu.

Referandum sonrası?

2019’da yürürlüğe girmesi beklenen yeni Anayasa öncesinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Türkiye’nin AB üyelik konusunu yeniden gündeme getirmesi bekleniyor. Anayasa değişikliği referandumunun ardından AB üyelik sürecinin sonlandırılması ve idam cezasının yeniden yürürlüğe girmesi konularının da referandumla halka sorulması yetkililerin gündeminde.

Euronews muhabiri Chris Cummins parlamenter sistemi başkanlık sistemine dönüştürecek, Anayasa değişikliği referandumunu değerlendirmek üzere avukat, gazeteci ve yazar Ece Temelkuran ile görüştü:

Euronews muhabiri Chris Cummins: “Erdoğan zaferini ilan ederken, Hayır taraftarları seçimlerdeki usulsüzlüklere ve haksız seçim kampanyalarına dikkat çekiyor. Sizce gerçek ne?

Ece Temelkuran: “Usulsüzlüklerden bahsetmek bir nevi hafife almak olur. Zira bu sadece bir usulsüzlük değil aynı zamanda kitlesel bir dolandırıcılık. Ancak beni şaşırtan uluslararası medyanın adeta büyülenmişcesine Erdoğan’ın ne söylediyse onu yazması. Bu Erdoğan için önceden kazanılmış bir zaferdi. O sadece kamu algısını manipüle etmek için zaferini erkenden kutladı. Büyük bir sahtekarlık söz konusu ve bence bugün neredeyse başa baş kazanılan zaferden çok bu konu manşetlere taşınmalıydı.”

Darbe girişimi sonrası OHAL, güney doğudaki ve uzun Suriye sınırındaki mevcut durum… neredeyse hiç değişmeyen sabit bir gidişat söz konusu. Ancak buna rağmen Türk Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu “yeni Türkiye’de daha fazla istikrar ve güven olacak” diyor. Bu ne kadar doğru?

Ece Temelkuran : “Hepimizin bildiği üzere, Erdoğan’nınki gibi rejimler kin ve nefret duygusuyla beslenir. Milliyetçi duygular o kadar karışmış durumda ki sanırım Hayır oyu kullananalar kendileri tehdit edilmiş hissediyor ve yaşam şekilleri hakkında değil hayatları hakkında endişeliler. Emin olun abartmıyorum.”

Erdoğan’ın Türkiye için dev projesi nedir? O kendini nasıl görüyor?

Ece Temelkuran : “Onun asıl amacı var olmak. Zira bu referandum onun için ölüm kalım meselesiydi. Kaybetseydi uluslararası mahkemeler vs önüne çıkabilir her şey bitirebilirdi. Onun kişisel amacı rejimini sağlam tutmak.”

Cumhurbaşkanının daha fazla güç elde ettiği bir durum söz konusu. Peki Türkiye’deki muhalefetin mevcut durumu ve geleceğini nasıl görüyorsunuz?

Ece Temelkuran : “Türk medyası tamamen susturuldu ve hükümet güçleri tarafından ele geçirildi. Dolayısıyla gerçeği öğrenebilmek için bağlı olduğumuz tek şey uluslararası basın. Ciddi bir sorun. Türkiye’de milyonlarca kişi kendilerini, kendi ülkelerinde vatansız güvencesiz hissediyor. Ülkemizi kaybetmek üzereyiz. Bu geçmişteki gerçeği arama veya bir doğrulama çalışması gibi bir şey değil. Şu an yaşanan bir durumdan bahsediyoruz. Bu felaket şimdi yaşanıyor. Gazetecilerin artık son görevlerinin gerçeği ve sadece gerçeği söylemek olduğunun bilincine varmaları gerekiyor.”

Türkiye’nin uluslararası ilişkileri ne durumda? Avrupa Birliği arzuları sona mı eriyor?

Ece Temelkuran : “Türkiye her gün daha çok Orta Doğu’ya yaklaşıyor. Ülkenin yarısı dün buna karşı bir direniş gösterdi ve bu nedenle hayatlarını riske attılar.”

ALL VIEWS

Görmek için tıklayın

Dünyanın bir çok noktasında bulunan gazetecilerimiz uluslararası haberleri, yerel bakış açılarıyla sizlere ulaştırıyor. Haberle ilgili daha fazla detaya haberin yazıldığı dilde ulaşın.

Insight

Terör uzmanı: "Bu yıl sonuna kadar araçla saldırı vakaları artabilir"