Son Dakika

İspanya’nın güneyinde Endülüs’ta bulunan Doñana Milli Parkı Avrupa’nın cennet köşelerinden biri.

Kıtanın en önemli sulak alanlarından biri olarak da kabul edilen ve 104 bin hektarlık bir alana yayılan bu park, her yıl Afrika ve Avrupa arasında göç eden 6 milyon kuşa ev sahipliği yapıyor. Nesli tükenmekte olan çok sayıda tür ise yine burada yaşıyor.

Fakat araştırmalara göre, 1994’te UNESCO Dünya Mirası sitesinde yer alan bu doğa harikası, iklim değişikliğinin getirdiği çölleşme riskiyle karşı karşıya.

Huelva Üniversitesi profesörü Francisco Borja, iklim değişikliğinin ekosistemler üzerindeki bugünkü ve gelecekteki etkilerini şu sözlerle açıklıyor:

“Doñana’daki lagünlerin bir çoğu kayaların arasından süzülen yeraltı sularıyla dolup taşıyor. İklim değişikliği nedeniyle yağış oranı azalırken, yeraltındaki su seviyeleri de düşmeye devam ediyor. Fakat bu tür lagünlerin her kış yeniden sularla dolması daha da zorlaşacak.”

Bilim adamları ve çevre koruma örgütlerine göre, kuraklık fenomeni “düşük nem seviyesi, tarımsal, kentsel ve endüstriyel faaliyetler ve golf sahalarının inşasından dolayı artan yeraltı sularının aşırı kullanılmasından” kaynaklanıyor.

“Aktif kum tepeleri rüzgarın plajlardan taşıdığı kum yığınlarından oluşur. Çam ağaçlarının bulunduğu bitki örtüsünün yer aldığı alanlara doğru ilerleyerek sonunda onların toprağa gömülmesiyle sonuçlanır. “Önümüzdeki yıllarda beklenen iklim değişikliğiyle beraber ilerleyen deniz seviyesindeki artış bu süreçte temel olan rüzgar fenomenlerinin reaktivasyonuyla sonuçlanacak.”

Yeni kum tepelerinin oluşması ekosistemlerin bozulmasıyla artan aşırı kuraklıktan kaynaklanıyor. Ekosistemler ise nem eksilikliği, küresel ısınma ve okyanus seviyesindeki yükselme nedeniyle günden güne yok olma tehdidiyle karşı karşıya.

“Küresel ısınma deviz seviyesinde yükselmeye neden olur. Doñana kıyı kum tepelerinin durumundaysa, deniz seviyesindeki yükselme bunların kaybolmasından kaynaklanır. Örneğin burada gördüğünüz gibi kıyı tepeler bulunmuyor. Bu köprü 20 sene önce şu an yok alan ancak eskiden arkamdaki yerde bulunan kum tepesinin yerine kuruldu.

Doñana’nın en ünlü bataklıklarından Lucio del Membrillo’nun önündeyiz. İklim değişikliği yağışların azalmasına neden olacak ve bu bataklık kısa süreliğine su içerisinde kalabilecek. Bu durum aynı zamanda denizlerin tuzluluk seviyesinde de değişikliklerin oluşmasına neden olacak. Aynı zamanda diğer kimyasal parametreler bu alandaki fauna ve florayı olumsuz etkileyecek.

Şu an bulunduğumuz alanlar gibi Doñana’nın bataklıkları denizlerin seviyesine göre her gün su akıntısıyla dolar. Bu tür sulaklık alanlar nadirdir. Fakat iklim değişikliğiyle oluşan deniz seviyesindeki yükselmeyle bu sulak alanlar genişleyecek.”

İnsan faaliyetleri ve iklim değişikliği nedeniyle su seviyesi azalırken, bu parkın su ihtiyacının sadece beşte biri karşılanabilecek.

Doñana parkı, yirminci yüzyılın sonundan bu yana toplam alanının yüzde 80’nini kaybetti. Durumdan rahatsız olan UNESCO İspanya’yı Doñana parkını Tehlike Altındaki Dünya Miras Listesi’ne almakla tehdit etti.