Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

Finlandiya'nın ardından İsveç de NATO üyeliği için resmen başvuruda bulunma kararı aldı

Access to the comments Yorumlar
 Euronews
İsveç Başbakanı Magdalena Andersson
İsveç Başbakanı Magdalena Andersson   -   ©  Henrik Montgomery/TT/TT NEWS AGENCY   -  

İsveç Başbakanı Magdalena Andersson ülkesinin Rusya'nın Ukrayna'yı işgal girişimi üzerine Finlandiya'nın ardından Kuzey Atlantik Savunma Örgütü (NATO) üyeliği için başvuru kararı aldıklarını açıkladı. Başbakan açıklamayı ana muhalefet lideri Ulf Kristersson birlikte gerçekleştirdi.

Andersson İsveç parlamentosunda yaptığı konuşmada, "Hükümet İsveç'in NATO üyesi olması için ittifakı bilgilendirme kararı aldı" dedi ve kararı "ülkesinin güvenlik politikaları açısından tarihi bir değişim" olarak tanımladı. 

Andersson, "İsveç'in NATO üyeliği ile gelecek olan resmi güvenlik garantilerine ihtiyacı var" dedi ve ülkesinin komşusu Finlandiya ile hareket ederek NATO'yu bilgilendireceklerini söyledi. Finlandiya pazar günü tarafsızlığını bozarak NATO'ya katılma kararı aldıklarını resmen açıklamıştı.

İsveç başbakanının duyurusu parlamentodaki partilerin NATO üyeliği için büyük destek verdiğini göstermesinin ardından geldi. Parlamentodaki sekiz siyasi partiden yalnızca ikisi, Sol Parti ve Yeşiller üyeliğe karşı çıktı. Anderssonun partisi pazar günü iktidardaki Sosyal Demokrat Parti 73 yıllık duruşunu değiştirerek tarafsızlıktan vazgeçeceklerinin işaretini vermişti.

Hem İsveç hem de Finlandiya'da NATO'ya üyelik için kamuoyu desteği Rusya'nın 24 Şubat'ta Ukrayna'ya yönelik başlattığı işgal girişimi öncesinde oldukça düşük olmasına rağmen bir süredir bu bakış açısında büyük değişim yaşanıyor. Son kamuoyu yoklamaları halkın görüşünün NATO üyeliği lehine değiştiğini gösteriyor.

Ancak İsveç de, komşuları Norveç ve Danimarka gibi topraklarında nükleer silah ve kalıcı NATO üssü barındırmayı reddediyor. 

Türkiye'yi ikna çalışmaları

Her ne kadar NATO yetkilileri iki İskandinav ülkesinin üyelik süreci için olumlu yaklaşsa da üyelik kararı için ittifaka üye 30 ülkenin de onay vermesi gerekiyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın cuma günü iki ülkeyi "terör gruplarının adeta misafirhanesi" diye tanımlayarak NATO üyeliklerine olumsuz yaklaştıklarını ifade etmesi gerilimi arttırdı. 

İsveç Savunma Bakanı Peter Hultqvist iki İskandinav ülkesinin NATO üyelikleri konusunda muhalefet eden Türkye'yi ikna etmek için bir heyetin Ankara'ya gönderileceğini bildirdi. 

Bir dönem bölgesinde büyük bir askeri güç olan İsveç, 1800'lerdeki Napoleon savaşlarından bu yana 2 yüzyıldan fazladır askeri tarafsızlık politikası sürdürüyordu. Komşusu Finlandiya gibi Soğuk Savaş döneminde de tarafsız kalmayı tercih eden İsveç Sovyetler Birliği'nin yıkılmasından bu yada NATO ile ortaklık içinde. 

Son on yıl içinde, özellikle Rusa'nın Kırım'ı ilhak etmesinden bu yana Amerikan yapımı Patriot füze savunma sistemleri satın alarak Baltık Denizi'ndeki Gotland Adası'na yerleştiriyordu.

NATO, ittifak ile ortaklık anlaşması bulunan ülkelere üyeler için uygulanan 5'inci maddeyi uygulamıyor. 5'inci madde bir üyenin saldırıya uğraması halinde saldırının bütün ittifaka yapılmış olarak kabul edilmesine ve dolayısıyla birlik içinde bir yanıt verilmesine imkan sağlıyor. 

İsveç geçtiğimiz günlerde İngiltere ile bir savunma anlaşması imzalamıştı.

Rusya iki İskandinav ülkesinin NATO'ya üye olma kararının bölgedeki güvenliği tehlikeye atacağı uyarısında bulunuyor. Rusya'nın kuzeybatı komşusu Finlandiya ile bin 300 kilometrelik sınırı bulunuyor.