Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

"İklim inkarcıları, aşırı sıcaklıklarla ilgili şüphe uyandırmak için sahte veri kullanıyor"

Access to the comments Yorumlar
 Sertaç Aktan
Şehirde sıcaklık tabelası
Şehirde sıcaklık tabelası   -   ©  AP Photo

Avrupa art arda gelen sıcak hava dalgalarıyla sarsılırken, iklim değişikliğini inkar edenler, bilim adamlarının küresel ısınmayı abarttığını kanıtlamak için on yıllar önce kaydedildiği iddia edilen aşırı sıcaklıklarla ilgili verileri sosyal medyada yayınlamaya başladı.

Şüphe oluşturmak amaçlı paylaşılan verilerle ilgili uzmanlar, geçmişten alıntılanan rakamların genellikle yanlış olduğunu veya bağlamın dışında tutulduğunu söylüyor. 

Uzmanlara göre geçmişte aşırı sıcaklıkların yaşanmış olması sıcak hava dalgalarının daha sık ve yoğun hale geldiği gerçeğini değiştirmiyor.

Gönderiler tipik olarak almanaklardan alınan ısı kayıtlarını veya geçmişten gelen gazete raporlarını içeriyor ve bunların Avrupa'da bu yılki sıcak hava dalgaları sırasında belirlenen rekor seviyelere benzediğini öne sürüyor.

Facebook'ta viral hale gelen bir gönderi, 23 Haziran 1935'te New York Times'ta yayınlanan ve İspanya'nın kuzeydoğusundaki Zaragoza'da havanın 52.7 dereceye çıktığını anlatan kısa bir makalenin ekran görüntüsünü içeriyor.

Bu sıcaklık, İspanya'nın güneyindeki Cordoba eyaletindeki La Rambla meteoroloji istasyonunda ulusal hava durumu ofisi Aemet tarafından 14 Ağustos 2021'de kaydedilen 47,6 santigrat derece ile İspanya'daki en yüksek sıcaklık rekorundan daha yüksek.

Öyle bir sıcaklık kaydedilmedi

Ancak Aemet sözcüsü Ruben del Campo, Zaragoza'da o gün 1935'te kaydedilen en yüksek sıcaklığın sadece 39 derece olduğunu açıkladı ve şunları söyledi:

"52 derecenin üzerindeki rakam yanlış. Bu bizim iklim veri tabanımızda yer alan bir rakam değil ve aslında 50 santigrat derecenin üzerinde bir sıcaklık kaydı yok. Rakam doğru olsa bile, ki bunun olmadığını vurguluyorum, bu iklim değişikliğinin olmadığının kanıtı değil” diye de ekledi.

1935'te İspanyol günlük gazetesi La Vanguardia da Zaragoza'da sıcaklıkların 50 derecelere ulaştığını bildirdi, ancak ölçümün "güneşte" yapıldığını açıkladı.

Oysa doğru sıcaklık okuması sağlamak için bir dizi katı kriterler mevcut.

Örneğin sensörlerin güneşten ve yağmurdan korunması ve ölçüm yapılan meteoroloji istasyonunun içindeki sıcaklığın dışarıdakiyle aynı olması gerekiyor.

"Yüzyılın en sıcak yazı"

Geçen Haziran'dan bu yana Facebook, Telegram ve Twitter'da viral hale gelen bir başka gönderi de; İspanyol haftalık dergisi El Espanol'un Ağustos 1957 tarihli bir ön sayfası. Başlıkta şu yazıyor: "Yüzyılın en sıcak yazı".

İspanya'nın merkezinde, yine güneşte alınan 50 santigrat derecelik bir sıcaklık okumasına atıfta bulunuluyor.

Barselona Üniversitesi'nden iklim uzmanı Isabel Cacho, cıvanın 50 derecenin üzerine çıktığı "varsayımsal durumda bu, şimdi daha sıcak olduğunu sorgulamak için bir argüman olmaz" diyor.

Önemli olan uzun vadeli trend

İklim bilimcilerinin ezici bir çoğunluğu, fosil yakıtlardan kaynaklanan karbon emisyonlarının gezegeni ısıttığı, ısı dalgalarının ve diğer aşırı hava olaylarının riskini, uzunluğunu ve şiddetini artırdığı konusunda hemfikir.

İspanya'daki Greenpeace iklim değişikliği uzmanı Jose Luis Garcia, "Bu yüksek sıcaklık rakamları, iklim değişikliğinin varlığını değiştirmez. Bu veriler birbirleriyle ilgisizler. Bir kereye mahsus sıcaklık verileri ile ortalama sıcaklık verilerindeki artış eğilimi aynı şey değildir" dedi.

İklim değişikliği konusunda İspanyol bir başka uzman olan Pedro Zorrilla, 1935'te kaydedilen çok yüksek bir sıcaklık "anomalisinin" ortalama sıcaklıklar üzerinde "çok küçük bir etkisi" olacağını söyledi ve "Bu trendi değiştirmiyor" dedi.