Hava yolu sektörünün 2023'te salgın sonrası ilk kez kara geçmesi öngörülüyor

Access to the comments Yorumlar
 euronews
ABD'nin Detroit kentindeki  Detroit Metropolitan Havalimanı'nda uçuş bekleyen yolcular ve park halindeki bir uçak
ABD'nin Detroit kentindeki Detroit Metropolitan Havalimanı'nda uçuş bekleyen yolcular ve park halindeki bir uçak   -   ©  AP

Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA), hava yolu sektörünün, Covid-19 pandemisinin başlangıcından bu yana ilk kez 2023'te kara geçeceğinin öngörüldüğünü bildirdi.

Küresel çapta havayolları pandemi nedeniyle 2020 ve 2021'de on milyarlarca dolar kayba uğradı, ancak hava yolculuğu kısmen toparlandı ve hatta bazı havaalanları da başa çıkmakta zorlandı.

IATA'dan yapılan açıklamada, 4 milyardan fazla yolcunun havayolu ile uçmasının öngörüldüğü 2023'te küresel hava yolu sektörünün 779 milyar dolar gelir ve 4,7 milyar dolar net kar elde etmesinin beklendiği kaydedildi. 

Bunun pandeminin başlangıcından bu yana ilk kar olacağı belirtildi. 

Sektör, 2019'daki 26,4 milyar dolarlık kar elde etmişti.

Hava yolu sektörünün zararının bu yıl 6,9 milyar dolara düşmesinin beklendiği kaydedilen açıklamada, söz konusu durumun 2021 ve 2020'de sırasıyla 42 milyar dolar ve 137,7 milyar dolar zararlardan önemli ölçüde daha iyi olduğu vurgulandı.

Daha önce sadece 2023 yılında karın "ulaşılabilir" olduğunu belirtilmişti.

Latin Amerika ve Asya için zarar bekleniyor

IATA, haziran ayında açıkladığı tahminlerinde sektörün bu yıl 9,7 milyar dolar zarar edeceğini öngörmüştü.

Açıklamada, hava yolu sektörünün de toparlanmanın dünyanın farklı bölgelerinde çok farklı ilerlediğine yer verilerek, Kuzey Amerika'daki havayolu şirketlerinden 2022 ve gelecek yıl kar beklenirken, Latin Amerika ve Asya'daki şirketlerin her iki yıl için de zarar açıklaması bekleniyor.

IATA, Kuzey Amerika'da yolcu trafiğinin gelecek yıl 2019'daki kriz öncesi seviyenin yüzde 97'sine ulaşacağını, Avrupa'da ise muhtemelen yüzde 89'un biraz altında olacağını tahmin ediyor.

IATA Genel Direktörü Willie Walsh, konuya ilişkin değerlendirmesinde, 2023'e bakıldığında finansal toparlanmanın 2019'dan bu yana ilk sektör karı ile şekilleneceğini belirterek, "Bu, hükümetlerin dayattığı pandemi kısıtlamalarının neden olduğu mali ve ekonomik zararın boyutu düşünüldüğünde büyük bir başarı.” ifadesini kullandı.

Walsh, hava yolu sektörünün karlı olduğuna dikkati çekerek, sektörün yüksek maliyetler, tutarsız hükümet politikaları, verimsiz altyapı ve düzensiz ve eşit olmayan değer zincirleriyle mücadele ettiğini vurguladı.

Öte yandan, 100 dolarlık bir bilet cirosundan, hava yollarının 2023'te muhtemelen ortalama 62 dolar sent kar elde etmesi bekleniyor. 2019'da bu oran 3,1 dolardı.

Enflasyonist baskılar

IATA'nın açıklamasının ardından havaalanları ile havayolu şirketleri arasındaki gerilim tekrar gün yüzüne çıktı. Zira Avrupa'da yaz aylarında yaşanan seyahat kaosundan bu yana tansiyon hayli yüksek.

Uluslararası Havalimanları Konseyi'nin (ACI), Avrupa Direktörü Olivier Jankovec, Reuters'a yaptığı açıklamada, "Tüketiciler, hem enflasyonist baskıları hem de pazara sundukları kapasiteyi sıkı şekilde kontrol ettiği gerçeğini yansıtan havayollarının uçak ücretlerinde yaptığı büyük artışları da tolere ediyor." dedi.

"Havaalanı ücretleri aynı enflasyonist baskıları yansıtıyor" diyen Jankovec, "Size soruyorum; burada gerçekten kim kimi kazıklıyor (değerinden daha pahalıya satıyor)?" sorusunu yöneltti. 

Walsh, daha önce petrol kaynaklı ücret artışlarını savunmuş ve yeşil yakıtlara geçişin fiyatları daha da yukarı çekebileceği uyarısında bulunmuştu.

Bu arada IATA Baş Ekonomisti Marie Owens Thomsen, sektöre ilişkin son tahminler üzerindeki riskin "aşağı yönlü" olmaya devam ettiği ve "kilit değişkenin" Çin olacağı uyarısında bulundu. Havayolu trafiğinin, tüketici ve iş dünyası güveniyle yakından bağlantılı olduğu biliniyor.