Carney, Çin’le yapılan son anlaşmanın yalnızca belirli sektörlerde tarifeleri düşürdüğünü belirtti. Bu gelişmenin, Trump’ı Kanada’dan ithal ürünlere yüzde 100 gümrük vergisi uygulama tehdidinde bulunmaya ittiğini söyledi.
Kanada Başbakanı Mark Carney, pazar günü yaptığı açıklamada ülkesinin Çin’le serbest ticaret anlaşması yapma niyeti bulunmadığını söyledi.
REKLAM
REKLAM
Açıklama, ABD Başkanı Donald Trump’ın, Kanada’nın Pekin’le ticaret anlaşmasına yönelmesi halinde ülkeden ithal edilen mallara yüzde 100 gümrük vergisi uygulama tehdidine yanıt niteliğindeydi.
Carney, Çin’le yapılan son anlaşmanın yalnızca yakın zamanda ek vergilere maruz kalan birkaç sektörde tarifeleri düşürdüğünü belirtti.
Trump ise bunun aksini savunarak Truth Social platformunda şu ifadeleri kullandı: “Çin, bir zamanlar büyük bir ülke olan Kanada’yı başarıyla ve bütünüyle ele geçiriyor. Bunun olduğunu görmek çok üzücü. Tek umudum buz hokeyine dokunmamaları! — Başkan DJT”
Carney, ABD ve Meksika ile yürürlükte olan serbest ticaret anlaşması kapsamında, önceden bildirim yapılmadan piyasa ekonomisi olmayan ülkelerle yeni serbest ticaret anlaşmaları imzalanmaması yönünde taahhütler bulunduğunu hatırlattı.
“Bunu Çin’le ya da başka herhangi bir piyasa ekonomisi olmayan ülkeyle yapma niyetimiz yok,” diyen Carney, “Çin’le yaptığımız anlaşma, son birkaç yılda ortaya çıkan bazı sorunları gidermekten ibaret,” ifadelerini kullandı.
Çin elektrikli araçlarına gümrük vergileri
2024’te Kanada, ABD’yi izleyerek Pekin’den gelen elektrikli araçlara yüzde 100, çelik ve alüminyuma ise yüzde 25 gümrük vergisi uyguladı.
Çin, buna karşılık Kanada kanola yağı ve küspesine yüzde 100, domuz eti ve deniz ürünlerine ise yüzde 25 ithalat vergisi koydu.
Carney, bu ay Çin’i ziyareti sırasında ABD’den ayrışarak Kanada’nın Çin yapımı elektrikli otomobillere uyguladığı yüzde 100 gümrük vergisini, söz konusu Kanada ürünlerine daha düşük tarifeler karşılığında düşürdü.
Carney, Kanada’ya girecek Çin menşeli elektrikli araçlara yüzde 6,1 oranındaki gümrük vergisiyle birlikte yıllık başlangıç kotasının 49 bin olacağını, bunun beş yıl içinde yaklaşık 70 bine yükseleceğini söyledi. 2024’ten önce bir kota olmadığını kaydetti. Ayrıca, Çin elektrikli araç ithalatındaki başlangıç kotasının Kanada’da yıllık satılan 1,8 milyon aracın yaklaşık yüzde 3’üne tekabül ettiğini ve bunun karşılığında Çin’in üç yıl içinde Kanada otomotiv sanayisine yatırım yapmaya başlamasının beklendiğini belirtti.
Trump, pazar günü Kanada Araç Üreticileri Birliği’nin genel müdürünün, ABD’ye erişim olmadan Kanada’da bir otomotiv sanayisinin olmayacağı uyarısında bulunduğu ve Kanada pazarının tek başına Çin’den büyük ölçekli üretimi haklı çıkarmak için fazla küçük olduğunu belirttiği bir video paylaştı.
“Mutlaka izleyin. Kanada sistematik olarak kendini yok ediyor. Çin anlaşması onlar için bir felaket. Her türden en kötü anlaşmalardan biri olarak tarihe geçecek. Tüm şirketleri ABD’ye taşınıyor. Kanada’nın ayakta kalıp güçlenmesini görmek istiyorum! Başkan DJT,” diye yazdı Trump sosyal medyada.
Carney’nin Davos konuşması
Trump’ın cumartesi günkü paylaşımında, Kanada Başbakanı Mark Carney için “Vali Carney” ifadesini kullanarak, Carney’nin Kanada’yı Çin mallarını ABD’ye göndermek için bir “bırakma limanı” yapacağını düşünüyorsa fena halde yanıldığını söyledi. Trump, bu durumda ABD’nin Kanada’dan ithal edilen tüm mallara yüzde 100 gümrük vergisi uygulayacağını belirtti.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, ABC’nin This Week programında “Kanada’nın Çinlilerin ucuz mallarını ABD’ye boca ettikleri bir kapı haline gelmesine izin veremeyiz” diyerek Trump yönetiminin bu ticaret gerilimine ilişkin kaygılarını dile getirdi.
Trump’ın tehdidi, Cumhuriyetçi başkanın Grönland’ı satın alma girişiminin NATO ittifakında gerilim yarattığı, Carney ile artan söz düellosunun ortasında geldi.
Carney, Trump döneminde ABD’ye karşı ortak hareket etmenin yollarını arayan ülkelerin öncülerinden biri olarak öne çıktı. Trump’tan önce Davos’ta konuşan Carney, “Orta güçler birlikte hareket etmeli; çünkü masada değilseniz menüdesiniz” diyerek büyük güçlerin baskısına karşı çağrıda bulundu ve Trump’ın adını anmadan küresel politikada değişen dengelere dikkat çekti. Bu sözler geniş yankı ve övgü topladı.
Trump’ın Grönland’ı satın alma girişimi, Kanada’nın egemenliğiyle ilgili eski eleştirilerinin ardından gündeme geldi. Trump geçmişte Kanada’nın Amerika Birleşik Devletleri’nin 51’inci eyaleti olması gerektiğini de ifade etmişti ve bu hafta sosyal medyada ABD sınırları içinde Kanada, Venezuela, Grönland ve Küba’yı gösteren değiştirilmiş bir harita paylaştı.