Newsletter Haber Bülteni Events Etkinlikler Podcasts Video Africanews
Loader
Bize Ulaşın
Reklam

Amerika'yı kutup girdabı vurabilir: Yılın ilk büyük fırtınaları geliyor

5 Ocak 2025'te ABD St. Louis'te yaşanan kar fırtınası.
5 Ocak 2025'te ABD St. Louis'te yaşanan kar fırtınası. ©  AP Photo
© AP Photo
By Cagla Uren
Yayınlanma Tarihi
Paylaş Yorumlar
Paylaş Close Button

Bazı bölgelerde 30 santimetreye kadar kar bekleniyor.

Meteoroloji uzmanları, Kanada ve ABD’nin geniş bir bölümünü yılın ilk büyük kar fırtınalarının vuracağı konusunda uyarıyor. Sıcaklıklar kutup girdabı nedeniyle mevsim normallerinin altına düşebilir.

Hafta sonu Kuzey Ortabatı eyaletlerinde başlayan kar yağışı, önümüzdeki günlerde Ohio Vadisi, Orta Atlantik ve New England bölgelerine doğru ilerleyecek.

Indiana’da yoğun kar nedeniyle 45 aracın karıştığı zincirleme kaza meydana geldi. Araçların bazıları şerit dışına çıkarak orta refüje, çimenlik alana ve hatta karşı yönden gelen trafiğe doğru savruldu.

Salı gecesi itibarıyla New York ve New England eyaletlerinde 1 ila 15 cm kar bekleniyor. New York ve Massachusetts ile Maine’in bazı bölgelerinde 30 cm’ye kadar kar yağabileceği belirtiliyor.

Bu fırtınaların, ABD’de şubat ayından bu yana görülen en düşük sıcaklıkları getirmesi mümkün.

Trafik ve okullar etkilenecek

Beklenen fırtınalar hem karayolu hem havayolu ulaşımında aksamalar yaratacak. Bazı bölgelerde okulların geçici olarak kapanması gündemde.

Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'nden (MIT) iklim bilimci Judah Cohen, USA Today’e yaptığı açıklamada, “Aralık ayının ilk haftasındaki soğuk bir başlangıç. Asıl sert soğukların aralık ortasında geleceğini düşünüyorum," dedi.

Daily Mail'e göre, Weather Trader meteoroloğu Ryan Maue ise kutup girdabının (polar vortex) 7-10 gün boyunca Kanada üzerinde etkili olacağını belirtti.

Kutup girdabı nedir?

Kutup girdabı aslında Dünya’nın doğal bir soğutma mekanizması. Dünya’nın kutup bölgelerinde oluşan, devasa boyutlarda ve çok soğuk havayı içinde barındıran düşük basınçlı rüzgar sistemine deniyor.

Genellikle Kuzey Kutbu ve Güney Kutbu çevresinde sürekli olarak dönerek varlığını sürdürüyor. Bu sistem, atmosferin en üst seviyelerinde -özellikle stratosferde- yer alıyor ve normalde kutup çevresindeki soğuk havayı kendi etrafında hapsediyor.

Kutup girdabının yapısı büyük ölçüde rüzgârların dairesel hareketine dayanıyor. Bu rüzgârlar adeta bir duvar gibi davranarak aşırı soğuk havayı kutup bölgesinde tutuyor. Girdap güçlü olduğu zaman soğuk hava kuzeyde kilitli kalıyor ve orta enlemlere -yani Avrupa ya da Türkiye’nin bulunduğu bölgelere- kolay kolay inemiyor. Bu dönemlerde kışlar daha ılıman geçebiliyor.

Ancak kutup girdabı zayıfladığında ya da bölündüğünde, bu koruyucu duvar bozuluyor. Böyle durumlarda kutuplarda biriken aşırı soğuk hava kütleleri güney yönüne doğru sarkarak orta enlemlere ulaşabilir. Bunun sonucunda kısa sürede sert soğuklar, kar fırtınaları ve ani hava değişimleri meydana gelebilir. Son yıllarda ABD ve Avrupa’da görülen “efsanevi” kış soğuklarının çoğu bu mekanizmanın sonucu.

Girdap neden orta enlemlere iniyor?

Kutup girdabının zayıflamasına birçok faktör etki edebilir: Stratosferik ısınma olayları, dalga hareketleri, okyanus-atmosfer etkileşimleri ve değişen iklim koşulları bunlardan bazıları.

Girdap ne kadar dengesizleşirse, soğuk hava dalgalarının ani ve yoğun şekilde orta enlemlere ulaşma ihtimali o kadar artıyor.

Erişilebilirlik kısayollarına git
Paylaş Yorumlar

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Claudia Fırtınası: Portekiz’de 3 kişi öldü, Galler'de kasabalar su altında kaldı

İngiltere'yi Claudia Fırtınası vurdu: Galler'in büyük bölümü sular altında

Fırtına Claudia, şiddetli rüzgarlarla Avrupa’yı vuruyor, yaygın aksaklıklar yaşanıyor