Sakkara’da çalışan İspanyol-Mısır arkeoloji ekibi, V. Hanedanın sonlarına ait, iki cenaze şapeli bulunan ve tarım sahneleriyle adak alaylarını betimleyen, özgün renklerini hâlâ koruyan olağanüstü bir mezar keşfetti.
İspanyol-Mısır ortak bir arkeoloji misyonu, İspanyol Mısırbilimci Josep Cervelló'nun yönetiminde, Kahire'nin güneybatısındaki Sakkara nekropolünde, Eski Mısır Eski Krallığı'nın V. Hanedanı'nın (MÖ 2494-2345) sonlarına tarihlenen, hem sıra dışı hem de çok güzel bir mezar keşfetti.
Buluntu, Barselona Özerk Üniversitesi (UAB) ile Mısır Yüksek Eski Eserler Konseyi'nin yürüttüğü bu yaz kazıları sırasında ortaya çıktı. Yunmen adlı, Firavun Djedkare Isesi'nin üst düzey bir görevlisi tarafından yaptırılan ve daha düşük rütbeli bir memur olan babası Iti'nin de buraya gömülmesini öngören, iki cenaze şapelli olağanüstü bir mastabadan söz ediliyor.
Mısır Turizm ve Eski Eserler Bakanlığı, mezarın V. Hanedan'ın son dönemine, Firavun Djedkare Isesi'nin saltanatına tarihlendiğini ve Sakkara'nın kuzeyindeki Mariette nekropolünde yer aldığını doğruladı. Açıklamaya göre yapı, iki yüksek rütbeli görevli Younmin ve babası Ity'ye ait iki cenaze şapelini barındırıyor.
UAB'ye göre mezar, tarihsel, toplumsal ve kültürel açıdan büyük ilgi taşıyan kişileri tanımaya olanak sağladı. Arkeoloji ekibi için de keşif, anıtın zenginliği ve güzelliği sayesinde beklenmedik bir sürpriz oldu.
En dikkat çekici unsurlar arasında, yüksek nitelikli bir arşitrav ile mezar sahibinin kişiliği ve görevlerine uyarlanmış cenaze metinleri yer alıyor. Mısır bakanlığı ayrıca, tarımsal faaliyetleri ve adak alaylarını betimleyen sahneler ile kabartmaların olağanüstü korunma durumuna vurgu yapıyor ve bunların çoğunun özgün renklerini hâlâ koruduğunu belirtiyor.
Dekorasyonda eşekler ve diğer hayvanların betimleri de yer alıyor. Mısır makamlarına göre bu keşif, V. Hanedan'ın son dönemindeki eski Mısır'ın mimarisi, sanatı ve idari yaşamına dair yeni ve değerli veriler sunuyor.
Kazılar, Sakkara nekropolündeki günlük yaşamı gözler önüne seriyor
Tarihsel ve bilimsel değerinin yanı sıra mastaba, güzelliğiyle de öne çıkıyor. Arkeologlar, çift mezarın, taşrada görev yapan bir memurun oğlu olan ve merkezi yönetimde üst düzey bir makama yükselen Yunmen'in toplumsal yükselişini yansıtıyor olabileceğini; Yunmen'in de cenaze yazgısını babasıyla paylaşmak istemiş olabileceğini düşünüyor.
Bölge, 19. yüzyılda Auguste Mariette'nin yürüttüğü kazılardan bu yana biliniyordu, ancak hiçbir zaman ayrıntılı biçimde incelenip belgelenmemişti. Araştırma, Sakkara'nın topografyasını yeniden kurmayı ve nekropolü, eski Mısırlıların adaklar getirdiği ve mezar anıtları inşa etmek için sürekli çalıştığı canlı bir mekân olarak anlamayı amaçlıyordu.
Hedef, sokakları ve meydanlarından insan hareketliliğine ve kült ritüellerine kadar nekropolün nasıl örgütlendiğini ve işlediğini ortaya çıkarmak. Haritaların incelenmesi ve planın yeniden oluşturulması, ekibi daha önce bilinmeyen bir mastabayı ve gelecekteki kazı kampanyalarında açmayı umdukları yakındaki iki başka mezarın izlerini ortaya çıkarmaya götürdü.