Avrupa Halk Partisi (EPP) milletvekilleri füzyon enerjisinin keşfedilmesi gereken bir gerçeklik olduğunu savunarak AB yürütme organını yatırımcıları çekmek için net bir düzenleyici çerçeve oluşturmaya çağırdı.
Avrupa Parlamentosu (AP) milletvekilleri salı günü yayınladıkları bir deklarasyonla, Avrupa Birliği'ni nükleer füzyon enerjisinin potansiyelini ortaya çıkarmaya çağırarak, bu enerjinin gelecekte bir elektrik kaynağı olarak bloğun rekabet gücünü arttırmadaki rolünü vurguladılar.
Avrupa Parlamentosu’nda düzenlenen bir halka açık oturumda, milletvekilleri yüksek maliyetleri nedeniyle yatırım çekmek için “net ve öngörülebilir bir düzenleyici çerçeve” çağrısı yaptı.
Deklarasyonda, “Füzyon bir dönüm noktasına ulaştı. Avrupa sanayi kapasitesi ve özel sektör yatırımları devreye giriyor. Şimdi gereken, açık siyasi destek ve özel sermayeyi çekmeye yönelik etkili mekanizmalar,” ifadeleri yer aldı. Metin, Euronews tarafından görüldü ve merkez sağ Avrupa Halk Partisi (EPP) mensubu birkaç milletvekili tarafından imzalandı.
Avrupa Komisyonu'nun yakın gelecekte bir füzyon stratejisi sunmaya hazırlandığı şu günlerde yapılan bu çağrı, bir sözcü tarafından salı günü doğrulandı ancak belirli bir zaman çizelgesi verilmedi.
AP üyesi Tsvetelina Penkova (Bulgaristan/EPP), "(Füzyon enerjisinin) sadece bir araştırma olduğu algısından kurtulmalıyız," dedi.
Milletvekili Hildegard Bentele (Almanya/EPP) ise füzyon enerjisinin "Avrupa'nın bilimsel liderliğini endüstriyel güce dönüştürme şansı" olduğunu söyledi.
AP Milletvekili Pascal Arimont (Belçika/EPP), "Füzyon enerjisi artık uzak bir hayal değil, temiz, güvenli ve güvenilir bir enerji arzı sağlamak ve Avrupa'nın rekabet gücünü güçlendirmek için stratejik bir fırsattır," dedi. "Hedefimiz net olmalıdır: füzyon enerjisi Avrupa'da geliştirilmeli, finanse edilmeli ve uygulanmalıdır."
Deklarasyonda, milletvekilleri Avrupa Komisyonu’ndan rehberlik sağlamasını ve AB ülkelerine füzyon enerji santralleri için kendi düzenleyici ve güvenlik gereksinimlerini, lisans ve izin prosedürlerini belirleme esnekliği tanımasını talep ediyor.
Deklarasyonda, “Bu, füzyonun (kaynaşma) – fisyondan (bölünme) ayrı olarak – düzenleyici statüsünün netleştirilmesini, radyasyon koruması, atık yönetimi, devre dışı bırakma ve sorumluluk konularında mevcut AB gerekliliklerinin uygulanmasını içermelidir,” ifadeleri yer aldı.
Fisyona karşı füzyon
Füzyon enerjisi ya da nükleer füzyon, güneşe ve yıldızlara yakıt sağlayan sınırsız güç kaynağıdır. Bu enerji kaynağı, iki küçük atom çekirdeğinin birleşerek daha büyük bir çekirdek oluşturması ve önemli miktarda enerji açığa çıkarmasıyla enerji üretir.
Nükleer fisyon büyük atomları daha küçük atomlara bölerek enerji üretir ve bu da elektrik üretmek için kullanılan ısıyı açığa çıkarır, nükleer füzyon ise hidrojen gibi küçük atomları bir araya getirerek enerji üretir ve daha da fazla enerji açığa çıkarır.
Fisyon günümüzde enerji santrallerinde kullanılsa da radyoaktif atık yaratmaktadır. Füzyon daha temiz ve güvenlidir, ancak hala geliştirilmektedir ve henüz elektrik için kullanılmamaktadır.
2022 yılında ABD Enerji Bakanlığı, Lawrence Livermore Ulusal Laboratuvarı'nın Ulusal Ateşleme Tesisi'nde füzyon enerjisinde büyük bir atılım gerçekleştirildiğini duyurdu. Buradaki bilim insanları, füzyon reaksiyonunun, reaksiyonu başlatmak için kullanılan lazer enerjisinden daha fazla enerji ürettiği ilk kontrollü füzyon deneyini gerçekleştirerek, ateşleme olarak bilinen bir dönüm noktasına imza attılar.
Şu ana kadar füzyon enerjisinin peşinde koşan AB ülkelerinin başında, 2023 yılında çok uluslu enerji şirketi RWE ile 2035 yılına kadar bir pilot tesis kurmak üzere 7 milyar euroluk bir anlaşma imzalayan Almanya geliyor.
Almanya Şansölyesi Friedrich Merz, Almanya ve Avrupa'da füzyon teknolojisi için düzenleyici bir çerçeve oluşturma sözü verdi. Davos'taki Dünya Ekonomik Forumu'nda (WEF) yaptığı konuşmada, seleflerinin ülkedeki nükleer santralleri kapatma kararını doğrudan eleştirdi.