ABD’de, içerik üreticileri ve hak sahiplerinin yapay zeks şirketlerine karşı açtığı yaklaşık 60 dava devam ediyor. Bu davalar, telif hakkıyla korunan eserlerin yapay zekâ modellerini eğitmek için izinsiz kullanıldığı iddialarına dayanıyor.
Yaklaşık 800 sanatçı, teknoloji şirketlerini yapay zeka (AI) eğitimi için telifli eserleri “çalmakla” suçlayan açık mektuba imza attı. Human Artistry Campaign'in “Hırsızlık Yenilik Değildir” (Stealing Isn’t Innovation) girişimi kapsamında yayınlanan mektubu imzalayanlar arasında yazarlar, müzisyenler ve oyuncuların yanı sıra Scarlett Johansson, Cate Blanchett, R.E.M. grubu üyeleri ve Breaking Bad dizisinin yaratıcısı Vince Gilligan da yer alıyor.
Mektupta, şirketlerin “çalmak” yerine etik iş birlikleri kurması çağrısı yapılıyor.
Yapay zeka şirketleri, modellerini eğitmek için telifli eserleri izinsiz kullandıkları gerekçesiyle sanatçılar ve temsilcileri tarafından açılan çok sayıda telif davasıyla karşı karşıya. Şu ana kadar görülen ya da sonuçlanan davalarda ise karma kararlar çıktı.
Açık mektupta, “Amerika’nın yaratıcı topluluğu dünya çapında örnek gösteriliyor; istihdam yaratıyor, ekonomik büyümeye katkı sağlıyor ve ihracat üretiyor” ifadelerine yer veriliyor. Ancak metin, bazı büyük teknoloji şirketlerinin—çoğu özel sermaye ve farklı yatırımcılar tarafından desteklenen—bu değerli varlığı korumak yerine, Amerikalı üreticilerin eserlerini izin almadan ve telif yasalarını hiçe sayarak yapay zekâ platformları inşa etmek için kullandığını savunuyor.
ABD’de devam eden yaklaşık 60 davaya ek olarak, Avrupa’da da benzer hukuki süreçler yürütülüyor.
Yapay zeka şirketleri, modellerini eğitmek için metin, görsel, müzik ve video gibi çok büyük veri setlerini sistemlerine yüklüyor. Bu modeller, verilerdeki örüntüleri öğrenerek yeni içerikler üretiyor. Ancak bu eğitim materyallerinin büyük bir kısmının; kitaplar, makaleler, sanat eserleri, fotoğraflar ve müzikler dahil olmak üzere, telif sahiplerinden izin alınmadan internetten toplandığı belirtiliyor.
Şirketler bu uygulamanın “adil kullanım” kapsamında olduğunu savunurken, sanatçılar bunun izinsiz kopyalama anlamına geldiğini ve geçim kaynaklarını ve fikri mülkiyet haklarını zedelediğini belirtiyor.
2024 yılında ise Scarlett Johansson, OpenAI’nin Gelişmiş Ses özelliğinin, 2013 yapımı Her filmindeki karakterine çok benzediğini belirterek şirkete tepki göstermişti. Johansson’un hukuk ekibi, OpenAI’ye gönderdiği mektuplarda bu sesi kullanma hakkı olmadığını savunmuş, bunun ardından şirket “Sky” adlı sesi geçici olarak durdurmuştu.