Euronews’e özel söyleşide konuşan Ukrayna Devlet Başkanlığı Ofisi başkanı, ABD’siz bir Avrupa güvenlik yapısına karşı uyarıp Kiev’in Avrupa’yla daha derin savunma işbirliği vizyonunu anlattı.
Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik giderek yoğunlaşan hava saldırılarının, sivilleri yıpratmayı ve gözdağı vermeyi hedeflediğini, Ukrayna Cumhurbaşkanlığı Ofisi Başkanı Kyrylo Budanov Euronews'e verdiği özel röportajda söyledi.
REKLAM
REKLAM
“Siviller öldürülüyor; kadınlar, çocuklar, yaşlılar, İkinci Dünya Savaşı gazileri” dedi Budanov. “Hepsi gerçekten dehşet verici, özellikle de çocuklar öldürüldüğünde.”
Budanov, Rusya'nın yaklaşımını “klasik terörizm” olarak tanımladı ve amacının yalnızca zarar vermek değil, halkı korkutmak olduğunu vurguladı.
Moskova'nın, aralıksız saldırılarla Ukraynalıları tüketebileceğine ve sonunda hükümet üzerindeki baskıyı artırarak taviz koparabileceğine inanıp inanmadığı sorulduğunda yanıtı kesindi: “Evet, buna inanıyorlar.”
Ancak Budanov, Moskova daha hızlı jet motorlu insansız hava araçları kullanırken, uçuş güzergâhlarını değiştirip karmaşık bileşik saldırılar düzenlerken, Rusya'nın Ukrayna'dan daha hızlı uyum sağladığı yönündeki görüşü reddetti.
“Prensipte Rusya'nın bizden daha hızlı uyum sağladığına inanmıyorum” dedi.
Buna karşılık Ukrayna'nın, Rusya'nın saldırılarının etkisini azaltmak için teknolojik çözümler geliştirmeye ve sahaya sürmeye çalıştığını belirterek, sivil halkı korumanın bu çabada “bir numaralı görev” olduğunu söyledi.
Yeni İHA önleyicilerini hızla ölçeklendirme yarışı
Bu çözümlerden biri, Rusya'nın daha hızlı jet motorlu insansız hava araçlarını etkisiz hale getirmek için tasarlanan yeni nesil Ukrayna yapımı önleyiciler.
Budanov, bu teknolojinin klasik test aşamasını geride bıraktığını ve şimdiden cephede deneysel olarak kullanıldığını anlattı.
“Mesele, bu teknolojiyi ölçeklendirmek” dedi.
“Hâlâ yapılması gereken mühendislik iyileştirmeleri var. Çoğu durumda Rusya'nın jet motorlu İHA'larını düşürüyorlar, ancak üzerinde çalışılması gereken noktalar sürüyor. Ve ardından seri üretim meselesi geliyor.”
Budanov, Ukrayna'nın en zorlu dönem olarak gördüğü yaklaşan kıştan önce gerekli ölçeğe ulaşabileceğine inandığını söyledi.
Bu güveninin, hem teknolojiyi hem de üretimi bizzat görmüş olmasına dayandığını belirtti.
“Bu geliştirmeleri gördüm, üretimi de gördüm” diyen Budanov, “Teknolojik döngünün nasıl ilerlediğini izliyorum. Zamanında yetiştirecekler” diye konuştu.
Avrupa ile daha derin savunma işbirliği
Ukrayna'nın yeni savunma teknolojileri, Avrupa ülkeleriyle daha derin sanayi ortaklıklarının da parçası olabilir.
Bir dizi ülke, Ukrayna'nın sözde İHA Anlaşması çerçevesinde Kiev ile şimdiden işbirliği anlaşmaları imzaladı.
Ukrayna'nın jet motorlu İHA'ları önleme teknolojisinin de zamanla bu anlaşmalara dâhil edilip edilemeyeceği sorulduğunda Budanov, “Bizimle böyle anlaşmalar imzalamış herkes, tabiri caizse, somut ürünler üzerine müzakereleri sürdürme hakkına sahip” yanıtını verdi.
Ancak Ukrayna'nın kendi ihtiyaçlarının her şeyden önce geleceğinin altını çizdi.
“Öncelikle kendi ülkemizin bu tür ürünlere yönelik ihtiyaçlarını karşıladığımızda, diğer ülkelerin taleplerini de karşılayabilecek duruma geleceğiz” dedi.
Budanov, Avrupa ortaklarla gelecekteki savunma sanayii işbirliğinin ortak girişimlerden, bazı durumlarda ise Ukraynalı mühendislerin görev aldığı ve mülkiyetin paylaşıldığı yurtdışı üretim tesislerine kadar farklı biçimler alabileceğini söyledi.
Böyle bir üretimin, avantaj sağladığı ve Ukrayna'nın öncelikli müşteri konumunu koruduğu durumlarda mantıklı olacağını belirtti. Ancak bazı kritik teknolojilerin mutlaka ülke içinde kalması gerektiğini savundu.
Ukrayna'nın, Avrupalı ortaklarının kendi başlarına aynı hızla geliştiremeyeceği ne tür katkılar sunabileceği sorulduğunda Budanov iki avantaja dikkat çekti: “Yenilikleri hayata geçirme hızı ve üretimi büyütme hızı; başka bir deyişle, seri üretim.”
ABD olmadan Avrupa için “çok tehlikeli”
Savunma sanayi işbirliğinin ötesine bakan Budanov, Avrupa'nın gelecekteki güvenlik mimarisinde Ukrayna'nın yerini bugünden tanımlamak için henüz çok erken olduğunu, çünkü çerçevenin kendisinin daha oluşmadığını söyledi.
“Avrupa'nın gelecekteki güvenlik mimarisi gerçekte ne olacak?” diye sordu. “Bu sorunun şu anda bir cevabı yok, ancak herkes üzerinde çalışıyor.”
Bu çerçeve tanımlanıp resmen karara bağlandığında, her katılımcı ülkenin rolünün daha net hale geleceğini ifade etti.
Böyle bir sistemin Amerika Birleşik Devletleri olmadan işleyip işlemeyeceği sorulduğunda Budanov daha açıktı.
“Bence bu doktrini geliştirecek olanların, tamamen farklı seçenekleri de hesaba katması gerekiyor” dedi. “Ama bana kalırsa bu kötü bir seçenek. Hem de çok kötü, Avrupa için çok tehlikeli.”
Ukrayna'nın finansman ihtiyacı ve ekonomik geleceği
Budanov ayrıca Ukrayna'nın acil mali ihtiyaçlarına değinerek Kiev'in, gereksinimlerinin büyük bölümünün nasıl karşılanabileceğini şimdiden görebildiğini söyledi.
“Nereden bakılsa büyük kısmının mutlaka karşılanabileceğini görüyoruz” diyen Budanov, Ukrayna, Uluslararası Para Fonu ve Avrupa Komisyonu arasında süren müzakerelere işaret etti.
Ukrayna'nın finansal ihtiyaçlarının, savaşın gidişatına paralel olarak değişmeye devam edeceğini belirtti.
“Rusya'nın şu anda yürüttüğü füze ve İHA saldırılarına bakın” dedi. “Açıkçası, bir yerde daha fazlasına ihtiyaç duyuluyor ama öte yandan başka alanlarda daha azına. Tüm bunlar birbirini dengeliyor.”
Ancak Budanov, Ukrayna'nın savaşı finanse etmek için duyduğu acil ihtiyaç ile ekonominin uzun vadede nasıl bir yapıya kavuşması gerektiği sorusunu birbirinden ayırdı.
Daha uzun vadede, sınırlı devlet müdahalesi, öngörülebilir vergi politikası ve iç istikrarla birlikte liberal, serbest bir ekonomiden yana olduğunu söyledi.
“Ama şu anda hayatta kalmak zorundayız” diyen Budanov, “Bizim temel görevimiz, burada ve şimdi hayatta kalmak” diye konuştu.
Savunma sektörünün ise özellikle askeri-teknik işbirliği ve silah ihracatı söz konusu olduğunda farklı bir yaklaşıma ihtiyaç duyacağını vurguladı.
“Dünyadaki hiçbir medenî ülkede silahlar öyle rastgele, sağa sola satılmaz” dedi. “Ve Ukrayna da istisna olmayacak. Herkes için katı, şeffaf ve anlaşılır kurallar olmalı.”
Şimdilik Ukrayna'nın savunma ihracatının, ülkenin kendi savaş zamanı ihtiyaçları nedeniyle sınırlı kaldığını söyledi.
Yıllar sonra, ekonomik açıdan, yatırım çekme ve Ukraynalıları ülkeye geri döndürme bakımından Ukrayna için başarının ne anlama geleceği sorulduğunda Budanov kısa bir yanıt verdi:
“Bugün bulunduğumuzdan farklı bir yer, dünya sıralamalarında daha üst bir konum.”