IEA'nın cuma günü yayımladığı rapora göre, Avrupa'da motorin fiyatları savaş öncesi seviyelerin yüzde 77 üzerinde kalmaya devam ediyor. Körfez ülkelerinin petrol ihracatındaki toparlanmayla birlikte küresel petrol arzının dördüncü çeyrekte talebi aşması bekleniyor.
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), cuma günü yaptığı açıklamada, Körfez ülkelerinin petrol ihracatındaki toparlanmanın İran savaşının başlamasından bu yana ilk kez küresel petrol arzını talebin üzerine çıkarmasına rağmen, Avrupa'da motorin fiyatlarının savaş öncesi seviyelerin yüzde 77 üzerinde kaldığını bildirdi.
Son haftalarda fiyatlarda sert düşüş yaşandı. Kuzey Denizi Dated petrolünün varil fiyatı, ekim başındaki 136 dolarlık zirvesinden yüzde 32 gerileyerek IEA raporunun hazırlandığı dönemde yaklaşık 93 dolara indi. Avrupa'da motorin fiyatları da aynı dönemde yüzde 11 düşerek varil başına yaklaşık 180 dolara geriledi.
IEA, motorin arzındaki açığın piyasanın "en önemli endişesi" olmaya devam ettiğini vurguladı. Rusya'nın enerji altyapısına yönelik saldırılar ülkenin motorin ihracatını aksatmayı sürdürürken, Orta Doğu'daki arz kayıplarını da artırıyor.
Ajans, rafineri üretimi toparlanana kadar oluşan arz açığının kapatılmasına yardımcı olmak için önümüzdeki aylarda acil durum motorin stoklarının daha hızlı piyasaya sürülmesini önerdi.
Paris merkezli Uluslararası Enerji Ajansı'nın aylık raporuna göre, tankerlere yönelik saldırılar sürmesine rağmen Umman hariç Körfez ülkelerinin petrol ihracatı ekim ayında günlük 18,4 milyon varile ulaştı. Ancak bu rakam, savaş öncesi seviyelerin hâlâ yüzde 26 altında kaldı. Toparlanmanın büyük bölümünü ham petrol ihracatı sağlarken, Körfez'in rafine petrol ürünleri ve sıvılaştırılmış petrol gazı (LPG) ihracatı savaş öncesi seviyelerin yaklaşık yarısında kaldı.
IEA, "Petrol piyasası, İran'da savaşın başlamasından bu yana ilk kez küresel petrol arzının talebi aşmasıyla yeniden dengelenmeye yönelik temkinli işaretler veriyor" açıklamasında bulundu.
Küresel petrol arzı eylülde günlük 3 milyon varil, ekimde ise 2,3 milyon varil artarak günlük 105,4 milyon varile yükseldi. IEA, dördüncü çeyrekte küresel petrol arzının talebi aşmasını beklerken, deniz taşımacılığına yönelik saldırıların sürmesinin toparlanmayı sekteye uğratabileceği uyarısında bulundu.
Yüksek akaryakıt fiyatları ve Körfez ihracatındaki aksaklıkların tüketimi baskılaması nedeniyle küresel petrol talebinin bu yıl günlük 2,7 milyon varil azalarak 102,3 milyon varile gerilemesi bekleniyor.
IEA, talebin 2027'de yeniden toparlanacağını öngörüyor. Ancak daha fazla sürücünün elektrikli araçlara yönelmesi ve araçların yakıt verimliliğinin artması nedeniyle kara yolu yakıtı tüketimindeki yükselişin sınırlı kalacağı tahmin ediliyor.