Son Dakika
Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

Kara delikler, yörüngesinden gelen ışıkları 'yığılma diskine' geri gönderiyor

NASA tarafından şubat ayın sonunda yayımlanan bu fotoğraf, bir kara delik patlamasını gösteriyor
NASA tarafından şubat ayın sonunda yayımlanan bu fotoğraf, bir kara delik patlamasını gösteriyor   -   ©  NASA/AP
Metin boyutu Aa Aa

Kara delikler genelde 'olay ufku' denilen özellikleriyle tarif edilir. Kara deliğin olay ufku ışığın artık kaçamadığı bölgeyi sınırlayan kuşağa deniyor. Ancak ışık, olay ufku kuşağında sıkışıp kalsa da hareketleri oldukça garipleşebiliyor.

Kara delikler üzerine bilimsel araştırmalar yapıldıkça yeni 'bilinmeyenler' ortaya çıkıyor. Örneğin kara deliklerin etki alanı etrafında dönen 'yığılma diskleri'nin varlığı biliniyor. Çok güçlü x ışınları yayan bu disklerin gözlemlenmesi ile kara deliklerin genişleyip genişlemediği anlaşılabiliyor.

Yakın zaman önce bilim insanlarının bir kara delik yakınındaki x ışınları şeridinde yaptıkları gözlemde, x ışınlarında hem yayma hem de yansıma özelliği fark edildi. Işık çoğunlukla yığılma diskindeki gazlardan yayılırken, bir kısmı da diskten yansıyan x ışınlarından kaynaklandığı gözlemlendi. Blim insanlarına göre yığılma diski, o kuşakta x ışınlarını yayan tek yer olduğu için, yansıyan parçalı ışıklar da yine diskten geliyor.

Yığılma diskinin iç bölgelerinden yayılan ışıklar, kara delik tarafından yeniden saptırılarak, yığılma diskine geri yönlendiriliyor. Bilim insanları bunun, yönlendirilen ışınların yığılma diskini yeniden ısıttığını gösteren ilk kanıt olduğunu söylüyor.