Son Dakika
Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

Srebrenitsa: Covid-19 gölgesinde ölüm yolunda 'Barış Yürüyüşü'

Srebrenitsa: Covid-19 gölgesinde ölüm yolunda 'Barış Yürüyüşü'
©  AP
Metin boyutu Aa Aa

Bosna Hersek'in doğusundaki Srebrenitsa'da, 1995 yılında yaşanan soykırımdan kurtulmak isteyen Boşnak sivillerin, orman yolundan Tuzla'ya ulaşmak için kullandığı güzergahta geleneksel olarak düzenlenen "Barış Yürüyüşü" başladı.

Sırp birliklerin en az 8 bin 372 Boşnak sivili acımasızca öldürdüğü soykırımın 25'inci yılı anma etkinlikleri kapsamında düzenlenen yürüyüş, yeni tip koronavirüs salgını nedeniyle bu yıl daha sınırlı bir katılımla gerçekleşecek.

Geçmiş yıllarda farklı ülkelerden binlerce insanın katıldığı yürüyüş, her yılki başlangıç noktası Nezuk kasabası yerine bu yıl Zvornik yakınındaki Crni Vrh mevkisinden başladı. Organizasyonun başlamasına az bir zaman kala Nezuk'ta Covid-19 vakaları tespit edilmesi bu değişikliğe neden oldu.

1995 yılında çok sayıda insanın hayatını kaybetmesi nedeniyle halk arasında "ölüm yolu" olarak da nitelendirilen orman yolundaki yürüyüşün yine 3 gün süreceği, ancak salgın nedeniyle geçmiş yıllara göre bazı değişiklikler olacağı bildirildi.

Bu yılki yürüyüşe 500 kişi katılıyor

Barış Yürüyüşü Alt Komitesi Başkanı Munir Habibovic, önceki yıllarda binlerce kişinin katıldığı yürüyüşe bu yıl 500 kişinin dahil olabildiğini söyleyerek, katılımcıların belli aralıklarla ateşini ölçeceklerini aktardı.

Katılımcılar arasında her 15 dakikada bir küçük gruplar halinde dağılım yapacaklarını ifade eden Habibovic, kamp kurulacak alanlarda ise doktor ve sağlık ekiplerinin hazır bulunduğunu vurguladı.

Soykırımdan ormanlık yoldan geçerek sağ kurtulan Almedin Becirovic de iki kardeşini soykırımda kaybettiğini belirterek, "Yaralandım ve kardeşlerime beni bırakmalarını söyledim. 48 gün sonra güvenli bölgeye ulaştım." dedi.

AP

Soykırım kurbanları için dua ederek yürüyüşe başlayan katılımcılar, 1995'te Boşnak sivillerin kullandığı orman yolundan ilerleyerek, 10 Temmuz'da Potoçari Anıt Mezarlığı'na ulaşacak.

Bu arada, Srebrenitsa Soykırımı'nın 8 kurbanı daha soykırımın yıl dönümü 11 Temmuz'da Potoçari Anıt Mezarlığı'nda toprağa verilecek.

Srebrenitsa kurbanlarının aileleri, sevdiklerini 25 yıl sonra toprağa verecek

Srebrenitsa Soykırımı'nda katledilen Boşnak kurbanların aileleri, sevdiklerini 25 yıl sonra da olsa toprağa vererek artık ziyaret edebilecekleri bir mezarlarının bulunmasının buruk huzurunu yaşıyor.

Soykırımın 25. yıl dönümünde, 11 Temmuz Cumartesi günü yapılacak anma töreninin ardından kılınacak cenaze namazı ile kimlik tespiti yapılan 8 soykırım kurbanı daha Potoçari Anıt Mezarlığı'na defnedilecek.

Avrupa'da İkinci Dünya Savaşı'nın ardından yaşanan en büyük insanlık trajedisi olarak kabul edilen soykırımda Sırp askerler tarafından katledilen ve bedeninin bir kısmına yıllar sonra bir toplu mezar da ulaşılan Bajro Salihovic de bu yıl defnedilecek kurbanlardan biri.

Bajro'nun oğlu Bahrudin Salihovic, babasının toplu mezarda bulunan kemikleri tam olmasa da artık beklemek istemediklerini ve bu yıl defnedeceklerini anlatarak, babasını en son Srebrenitsa'nın düştüğü 11 Temmuz 1995'te gördüğünü söyledi.

Her yerde babasını aradığını ancak bulamadığı aktaran Salihovic, 9 gün sonra orman yolundan Boşnak askerlerin kontrolündeki bölgeye ulaştığını ve babasını görenlerin onun yeniden Srebrenitsa'ya doğru gittiğini söylediğini ifade etti.

Salihovic, Covid-19 salgını nedeniyle yurt dışında yaşayan kardeşlerinin babalarının cenazesine katılamayacağını belirterek, "Tüm kemikleri bulunamasa da en azından mezar yerinin belli olması bizi az da olsa huzurlu kılıyor." dedi.

Soykırımın yaşandığı 1995 yılında 25 yaşında olduğunu ve birçok şeye tanıklık ettiğini anlatan Salihovic, "Orman yolunda öldürülmüş insanların arasında yürüdüm, cesetlerle beraber uyudum." diye konuştu.

Babasını 25 yıl sonra toprağa verecek olmanın buruk sevincini yaşayan Salihovic, "Babamın mezarına çocuklarımızı getirip dedelerini soykırımda nasıl kaybettiğimizi anlatacağız." ifadelerini kullandı.

Mihad Zukanovic, dedesinin son kez öptüğü anı hala unutamıyor

Bu yıl dedesi İbrahim Zukanovic'i toprağa verecek Mihad Zukanovic ise en son 8 yaşındayken gördüğü dedesinin onu son kez yanağından öptüğü o günü hiçbir zaman unutamadığını anlattı.

Zukanovic, Srebrenitsa'da dedesiyle büyüdüğünü ve ondan hiç ayrılmadığını kaydederek, "Tarlaya beraber giderdik. Üzerinden hiç çıkarmadığı mavi bir ceketi vardı." dedi.

Şehrin Sırp güçlerinin eline geçmesinin ardından annesi ve kız kardeşiyle Potoçari'de BM bünyesinde görev yapan Hollanda askeri birliğine sığındıklarını söyleyen Zukanovic, oraya geldiğinde dedesini aradıklarını ama binlerce insan içinde onu asla bulamadıklarını ifade etti.

Eskiden akü fabrikası olan askeri birlikte kaldıkları bir gece tuvalete gitmek için kalktığında kamyonun arkasında asılmış bir adam görüp çığlık attığını anımsatan Zukanovic, üsse sığınan bazı insanların Sırplara teslim olmamak için kendilerini astıklarını anlattı.

Srebrenitsa'da ne oldu?

Bosna Hersek'in doğusundaki Srebrenitsa'nın 11 Temmuz 1995'te Ratko Mladic komutasındaki Sırp birliklerince işgal edilmesinin ardından BM bünyesindeki Hollandalı askerlere sığınan sivil Boşnaklar, daha sonra Sırplara teslim edildi.

Kadın ve çocukların Boşnak askerlerin kontrolündeki bölgeye ulaşmasına izin veren Sırplar, en az 8 bin 372 Boşnak erkeği ormanlık alanlarda, fabrikalarda ve depolarda katletti. Katledilen Boşnaklar, toplu mezarlara gömüldü.

Savaşın ardından kayıpları bulmak için başlatılan çalışmalarda, toplu mezarlarda cesetlerine ulaşılan kurbanlar, kimlik tespitinin ardından her yıl 11 Temmuz'da Potoçari Anıt Mezarlığı'nda düzenlenen törenle toprağa veriliyor.