Son Dakika
Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

Endonezya yargısından hava kirliliği kararı: Cumhurbaşkanı ve bakanlar ihmalkar

Access to the comments Yorumlar
 Berrak Kanbir Rodriguez Sanmartin
Endonezya - "Hava kirliliği bebekleri öldürür" yazılı pankart
Endonezya - "Hava kirliliği bebekleri öldürür" yazılı pankart   -   ©  Dita Alangkara/Copyright 2021 The Associated Press. All rights reserved.
Metin boyutu Aa Aa

Endonezya'da bir mahkeme, cumhurbaşkanı ve ülkenin üst düzey altı yöneticisinin vatandaşların temiz hava soluma hakkını ihmal ettiklerine hükmederek, sorumlulara Cakarta'nın hava kalitesini iyileştirme emri verdi.

Cakarta Merkezi Bölge Mahkemesi'ndeki üç hakimden oluşan yargı heyeti, iki yıl önce 32 iki vatandaş tarafından Temiz Hava Girişimi Koalisyonu öncülüğünde açılan davayı üç ay süren ertelemelerin ardından karara bağladı.

Sağlıklı yaşam koşullarının oluşturulmasına hükmeden heyet ,oy birliğiyle Cumhurbaşkanı Joko Widodo, çevre bakanı, sağlık bakanı ve içişleri bakanının yanı sıra Cakarta, Banten ve Batı Java eyalet valilerini kusurlu buldu.

Başyargıç Seyfettin Zühri, yedi yetkilinin ulusal hava kalitesi standartlarını "insan sağlığını, çevreyi ve ekosistemi bilim ve teknolojiye dayanarak iyileştirme" emri verdi.

Heyet üyesi bir diğer yargıç Duta Baskara da davalıların "vatandaşların iyi ve sağlıklı bir çevreye sahip olma hakkını yerine getirmede ihmallerinin olduğunu" belirtti. Hakimler dava dosyasındaki Widodo'nun insan haklarını ihlal ettiğine dair iddiaları ise reddetti.

Davacılar tazminat istemedi

Aktivistler, halka mal olmuş kişiler, sürücüler ve kirliliğin yol açtığı hastalık kurbanları gibi birçok farklı kesimden oluşan davacılar, maddi tazminat yerine faillere karşı daha güçlü denetim ve yaptırım talep etti.

Davacıların avukatı Ayu Eza Tiara, "Umarız failler aklı selim bir şekilde yenilgilerini kabul ederler ve mahkemelerde karara karşı yasal savaş açmak gibi faydasız şeylerle uğraşmak yerine hava kalitesini iyileştirmek için çaba göstermeyi seçerler" diye konuştu.

Hükümetin kararı temyize taşıyıp taşımayacağı henüz bilinmiyor. Cumhurbaşkanlığından yapılan açıklamada kararın cumhurbaşkanı ve kabine üyeleri tarafından değerlendirildiği, orman ve çevre bakanının konuyla ilgili bir açıklama yapacağı belirtildi.

Kararın 2019 seçimlerinde ikinci kez göreve gelebilmek için Güney Doğu Asya'nın en büyük ekonomisinin altyapı ve çevre sorunlarını iyileştirmeyi öncü politikası yapan Widodo'nun itibarını zedeleyebileceği belirtiliyor.

Widodo seçilmesinin hemen sonrasında başkenti, 270 milyonluk ülke nüfusunun yarısından fazlasına ev sahipliği yapan Java Adası'ndan yağmur ormanları ve orangutanlarıyla tanınan Borneo Adası'ndaki Kalimantan'a taşıma teklifinde bulunmuştu.

Endonezya'da kirlilik sorun ne kadar büyük?

Asya'nın tipik metropol örneklerinden biri olan başkent Cakarta'nın merkezinde 10 milyon, daha geniş metropol alanında ise 30 milyona yakın insan yaşıyor. Dünyanın en kirli 25'inci kenti olan Cakarta'daki ağır hava kirliliğinin en büyük sebebi araçlardan, fabrikalardan ve komşu Banten ile Batı Java'daki kömür yakıtlı termik santrallerden kaynaklanıyor. Enerji ve Temiz Hava Merkezi'nin 2020 yılı raporunda 136 sanayi tesisi ve santralinin kirliliğe katkıda bulunduğu tespit edildi.

Her ne kadar pandemi dolayısıyla dünya çapında olduğu gibi Endonezya'da da hava kalitesi bir miktar düzelse de çevre bölgelerdeki kömür santrallerinin varlığı nedeniyle bu etkinin başkentte fazla hissedilmediği dile getiriliyor.

Cakarta idaresinden açıklanan verilere göre, geçen yıl 5 buçuk milyondan fazla hava kirliliğiyle bağlantılı vaka görüldü. 2020'de bulaşıcı olmayan hava kirliliği bağlantılı hastalıkların sağlık sistemine olan maliyetinin 4,2 milyar dolara ulaştığı tahmin ediliyor.

Sele felaketine açık olan ve yeraltı sularının kontrolsüz çekilmesi sebebiyle hızla batan başkentte altyapı yetersizliğinin ağır yükü altında nehir ve yeraltı sularının da kirlendiği ifade ediliyor.