Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

Çavuşoğlu: İki ülkeye ziyaretin neticesinde ateşkes umudumuz biraz daha arttı

Access to the comments Yorumlar
 Euronews
Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu ve Ukrayna Dışişleri Bakanı Kuleba
Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu ve Ukrayna Dışişleri Bakanı Kuleba   -   ©  Fatih Aktaş/Anadolu Ajansı

Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Rusya ile Ukrayna'ya yaptıkları ziyaretin neticesinde ateşkes umutlarının biraz daha arttığını söyledi. Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitro Kuleba, ise Türkiye'yi de Rusya-Ukrayna savaşının çözümünde garantör ülkeler arasında görmek istediklerini bildirdi. Kuleba, bundan sonraki çalışmaların, Ukrayna ve Rusya liderlerinin görüşmesi üzerine yoğunlaşacağını duyurdu.

Çavuşoğlu, Rusya-Ukrayna savaşını görüşmek üzere Moskova'nın ardından gittiği Ukrayna'nın Lviv kentinde Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitro Kuleba ile bir araya geldi.

Görüşme öncesi açıklamalarda bulunan Çavuşoğlu, bu krizde ilkeli bir tutum sergilediklerini belirterek, "Bu savaşın, akan kanın bir an önce bitmesi gerekiyor. Cumhurbaşkanım Recep Tayyip Erdoğan, ben ve diğer düzeylerde olmak üzere Türkiye olarak (bunun için) çaba harcıyoruz." dedi.

Çavuşoğlu, bu nedenle Antalya'daki ikili ve üçlü görüşmelerinin ardından dün Moskova'yı ziyaret ettiğini belirterek, "Bugünkü görüşmelerimizde bu diplomatik çabaların nasıl devam ettirileceğini ve sonraki görüşmelerimizin imkanlarını değerlendireceğiz." diye konuştu.

Çavuşoğlu, konuşmasını "Dün Moskova'da söylediğim gibi, umarım bir daha görüşmemize gerek kalmaz, bu savaş en yakın zamanda biter ve Ukrayna'nın ve bölgemizin barış ve istikrarını konuşabiliriz." sözleriyle sonlandırdı.

“Ukrayna’ya olan desteğimizi burada göstermek istedik”

Çavuşoğlu, Kuleba ile görüşmesinin ardından düzenledikleri ortak basın toplantısında yaptığı açıklamada, "8 Ekim’de stratejik planlama toplantımızı burada Lviv’de yapmıştık. Özellikle bu zor günlerde Lviv’e gelerek stratejik ortağımız Ukrayna’ya olan desteğimizi burada göstermek istedik." ifadesini kullandı.

24 Şubat’tan bu yana savaşın devam ettiğini ve binlerce sivilin hayatını kaybettiğini hatırlatan Çavuşoğlu, 3 milyonu aşkın masum insanın ülkesini terk etmek zorunda kaldığını ve Polonya’dan Lviv'e gelirken yol üstünde ve özellikle kapılarda insanların beklediğini ve ülkesini terk ettiğini gördüklerini ve üzüldüklerini söyledi.

"Belarus müzakereleri devam ederken, barışın tesisi için çabalarımızı devam ettiriyoruz"

Çavuşoğlu, bu savaşın bir an evvel sona ermesi gerektiğini vurgulayarak, akan kanın ve gözyaşının durdurulması gerektiğini belirterek, şunları kaydetti:

"Bir taraftan Belarus müzakereleri devam ederken biz de barışın tesisi için çabalarımızı devam ettiriyoruz, o nedenle dün Moskova'daydım. Moskova'da gündeme gelen konular ve edindiğimiz izlenimler hakkında Kuleba'ya bugün bilgi verdim. Cumhurbaşkanımız Erdoğan da dün Başkan Zelenskiy ile telefonda görüştü ve bugün de Rusya Devlet Başkanı Putin ile bir telefon görüşmesi gerçekleştirecek."

"Ukrayna'nın bu savaş karşısında ortaya koyduğu mücadeleyi tüm dünya görüyor"

"Ukrayna'nın ve Ukrayna halkının bu savaş karşısında ortaya koyduğu mücadeleyi tüm dünya görüyor." ifadesini kullanan Bakan Çavuşoğlu, Ukrayna'nın toprak bütünlüğüne, bağımsızlığına ve egemenliğine desteklerinin tam olduğunu ve Ukrayna'ya verdikleri desteğin, Türkiye'nin ilkeli politikasının ve müttefikliğinin, stratejik ortaklığın doğal sonucu olduğunu aktardı.

Çavuşoğlu, özellikle insani alanlardaki yardımlarının devam edeceğini, Türkiye'nin başından beri bu süreçte ilkeli tutum sergilediğini söyledi.

Her iki ülkeyle diyaloğu olan bir ülke olarak, savaşın durdurulması için samimi çabalar sarf ettiklerini belirten Çavuşoğlu, şöyle devam etti: "Bu zor dönemde vatandaşlarımızın tahliyesini gerçekleştirdik büyük ölçüde, Ukrayna yönetiminden çok destek gördük. Dostum Kuleba ve Ukrayna yönetimine çok teşekkür ediyorum. Ayrıca Kırım Tatar soydaşlarımıza ve zor durumda olan Ukraynalı dostlarımıza kapılarımızı açık tuttuk. Ülkemize gelen Ukraynalılara da en iyi şekilde ev sahipliği yapmaya çalışıyoruz."

Çavuşoğlu, Ukrayna'daki Kırım Tatar Koordinasyon Merkezini de ziyaret edeceklerini belirterek, Mariupol bölgesinde çatışmaların devam ettiği için orada yaşayan Türk vatandaşları ve masum sivillerin ayırt etmeksizin tahliyesinin yapılmasının aciliyet olduğunu söyledi.

"Temennimiz, önce Mariupol'da acil bir insani ateşkesin sağlanması sonra da tüm Ukrayna'da savaşın sona ermesi ve ateşkesin kalıcı bir şekilde tesis edilmesi, anlaşma ve barış yolunda diplomasiye fırsat verilmesi." değerlendirmesinde bulunan Çavuşoğlu, şunları kaydetti: "Kuleba ve Lavrov'u bir kere daha Antalya'da bir araya getirmekten mutlu olacağız bu çabalarımız doğrultusunda. En kısa zamanda artık liderler düzeyinde bir buluşmanın zemininin de hazırlanması gerekiyor. Liderler düzeyindeki toplantıya da ev sahipliği yapmak istediğimizi daha önce belirtmiştik. Bu iki ziyaretin neticesinde tabii savaşlarla ilgili kesin bir şey söylemek zor olur ama ateşkes umudumuz biraz daha artmıştır."

"Kolektif Güvenlik Anlaşması konusunda Ukrayna’nın bir teklifi oldu"

Bakan Çavuşoğlu, Ukrayna’nın, Türkiye’yi olası bir anlaşmanın güvenlik boyutunun garantörleri arasında teklif ettiğini ve Rusya’nın buna itirazı bulunmadığını söyledi.

İngiltere, ABD ve Türkiye'nin garantör ülke olacağına ilişkin haberler, olası ateşkes ve Putin-Zelenski görüşmesine ilişkin soru üzerine Çavuşoğlu, “Kolektif Güvenlik Anlaşması konusunda Ukrayna’nın bir teklifi oldu: P5+Türkiye ve Almanya. Dün Moskova’da yaptığım temaslarda Rusya Federasyonu’nun buna bir itirazının olmadığı, böyle bir teklifi kabul edebileceklerini gördüm." ifadesini kullandı

Çavuşoğlu, önemli hususun her iki devletin, hükümetin ve halkın kabul edebileceği bir mutabakata varılması olduğunu vurgulayarak, “Yakınlaşma olduğunu gördüğümüz konularda bir anlaşma zemini olursa iki liderin bir araya gelme olasılığı var.” dedi.

"Zelenskiy’ Türkiye’de Putin ile bir araya gelmek istiyor"

Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy’nin Türkiye’de Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile bir araya gelmek istediğini söylediğini hatırlatan Çavuşoğlu, böyle bir toplantıya ev sahipliği yapmak istediklerini söyledi.

Çavuşoğlu, Moskova’daki temaslarında Mariupol'de tahliye koridorlarının açılmasının ele alınıp alınmadığı ve Putin-Zelenskiy görüşmesine ilişkin tarihin sorulması üzerine Çavuşoğlu, “Görüşmenin ne zaman olacağına dair bir tahminde bulunmak zor. Çünkü iki liderin de buna hazır olması lazım. Bu zeminin de hazırlanması gerekiyor. Tarihi de onlar belirleyecek.” yanıtını verdi.

Türkiye'den Ukrayna'da ateşkes için uluslararası kuruluşların gözlemci olması teklifi

Mariupol'de en az 24 saatlik bir insani ateşkes ve koridorun açılması teklifinin Antalya’daki üçlü toplantıda Kuleba’dan geldiğini ve kendisinin bu teklifi güçlü şekilde desteklediğini hatırlatan Çavuşoğlu, şunları kaydetti:

“Maalesef bugüne kadar bunu başaramadık. Çatışmalar devam ediyor ve on binlerce sivil şehri terk edemedi. Biz her iki tarafla da temas halindeyiz. Rus tarafı kendilerinin insanları çıkarmak istediğini, Ukrayna’nın engellediğini söylüyor. Ukrayna da buna hazır olduğunu, Rusya’nın engellediğini söylüyor. Biz de şöyle bir teklifte bulunduk. 'Burada uluslararası kuruluşlar, Kızılhaç Örgütü, BM İnsani Örgütü olan OCHA ve de Türk Kızılayı gözlemci olsun, 24 saatlik ateşkes olsun, koridor açılsın, bunun işleyip işlemediğini de insani kuruluşlar gözlemlesin' dedik.”

Çavuşoğlu, Türk vatandaşları ve diğer ülke vatandaşlarının tahliyesi sürecinde zor bölgeler olduğunu belirterek, bu konuda Ukrayna tarafından çok büyük destek gördüklerini söyledi.

"Mariupol bölgesinde de 100’den fazla vatandaşımız bulunuyor"

Bakan Çavuşoğlu, “Bu desteklerle yaklaşık 15 bin 200 vatandaşımızı tahliye ettik. Şu anda Mariupol bölgesinde de 100’den fazla vatandaşımız bulunuyor.” dedi.

Kuleba ile bugünkü görüşmesinde Mariupol konusunun gündeme gelip gelmediğine ilişkin soruya da Çavuşoğlu, dün Rus mevkidaşı Lavrov ve bugün Kuleba ile görüşmesinde bu konuyu ele aldıklarını, Kuleba’nın bu konuda iş birliğine hazır olduğunu ifade ettiğini aktardı.

Türkiye’nin Ukrayna için askeri yardım sağlayıp sağlamadığı ve silahlı insansız hava aracı (SİHA) "Bayraktar TB2”ye ilişkin soruyu da Çavuşoğlu, şöyle yanıtladı: “Biz bu konularda özellikle bu savaş konusunda son derece ilkeli bir tutum sergiliyoruz. Doğruya doğru, yanlışa yanlış, siyaha siyah, beyaz beyaz diyoruz. Bahsettiğiniz Bayraktar SİHA’ları Ukrayna tarafından Türkiye’deki bir şirketimizden satın alınan ürünler.”

Çavuşoğlu, Türkiye olarak zor zamanlarda başından beri Ukrayna’nın yanında olduklarını ve olmaya da devam edeceklerini söyledi.

Kuleba’nın, Ukraynalıların Bayraktar TB2 SİHA’ları için şarkı bestelediğini söylemesi üzerine Çavuşoğlu, Bayraktar TB2 SİHA’larının Ukrayna’da çok popüler olduğunu ve bununla ilgili şarkı ve kliplerinin tüm dünyanın izlediğine şahit olduklarını dile getirdi.

Kuleba, Türkiye'yi garantör ülkeler arasında görmek istiyoruz

Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitro Kuleba, Türkiye'yi de Rusya-Ukrayna savaşının çözümünde garantör ülkeler arasında görmek istediklerini söyledi.

Ukrayna Dışişleri Bakanı, Çavuşoğlu ile görüşmesinden sonra düzenlenen basın toplantısında da savaşın durdurulması için her türlü çabaya hazır olduklarını bildirdi.

Ukrayna'nın, Türkiye'nin arabuluculuk çabalarını büyük memnuniyetle karşıladığını dile getiren Kuleba, Antalya Diplomasi Forumu'nda (ADF) Ukrayna ve Rusya dışişleri bakanlarının bir araya getirilmesine ilişkin, "Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu, diğer ülke dışişleri bakanlarının yapamadığı bir şeyi başardı." ifadesini kullandı.

"Çalışmalar Ukrayna ve Rusya liderlerinin görüşmesi üzerine yoğunlaşacak"

Kuleba, bundan sonraki çalışmaların, Ukrayna ve Rusya liderlerinin görüşmesi üzerine yoğunlaşacağına dikkati çekerek, "Rusya'nın ülkemize yönelik saldırısına son vermek ve Rus birliklerinin geri çekilmesini sağlamak amacıyla her tür çabaya hazırız." diye konuştu.

Ukrayna'nın, savaşın bir an evvel sona ermesi için çaba sarf edeceğini belirten Kuleba, basına yansıyan ve Türkiye'nin de garantör olarak gösterildiği 15 maddelik mutabakat metninin temelde Rusya'nın isteklerini içeren bir belge olduğunu ifade etti.

Kuleba, bu metnin, Ukrayna'nın kabul ettiği maddeler şeklinde yorumlanmaması gerektiğini vurgulayarak, şöyle konuştu: "Ukrayna, daha savaş başlamadan önce BM Güvenlik Konseyi daimi üyeleri, artı Türkiye ve Almanya'nın katılımıyla zirve toplantısının düzenlenmesi konusunda bir inisiyatif ortaya koydu. Dolayısıyla bu inisiyatifi geliştirerek, biz doğal olarak Türkiye'yi de garantör olmasını istediğimiz ülkeler arasında görüyoruz. Türkiye Karadeniz bölgesinde istikrar dengesini sağlayan çok büyük bir otoritere ve itibara sahip bir ülkedir."

Kuleba, Ukrayna'nın çok taraflı bir anlaşmaya ihtiyacı olduğunun altını çizerek, Mariupol'den mümkün olduğunca çok insan tahliye etmeye çalıştıklarını ancak sorunun Ukrayna tarafıyla değil Rusya ile ilgili olduğunu belirtti.

Ek kaynaklar • AA