Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

Uzmanlar Ukrayna'dan tahıl ürünlerinin sevkiyatına ilişkin anlaşma için ne diyor?

Access to the comments Yorumlar
 Euronews
Uzmanlar Ukrayna'dan tahıl ürünlerinin sevkiyatına ilişkin anlaşma için ne diyor?
Uzmanlar Ukrayna'dan tahıl ürünlerinin sevkiyatına ilişkin anlaşma için ne diyor?   -   ©  Steve Helber/Copyright 2021 The Associated Press. All rights reserved

Tahıl ürünlerinin Ukrayna limanlarından sevkiyatına ilişkin belgenin Türkiye, Rusya, Ukrayna ve BM arasında imzalanmasına uluslararası camiadan olumlu tepki gelirken, uzmanlar küresel tahıl krizinin hemen çözüleceğini beklemenin fazla iyimserlik olacağı görüşünde.

“S&P Global Platts” şirketinde tahıl ve yağlı tohumlar analizcisi Peter Meyer, “anlaşma küresel tedarik krizi sona erdi anlamına gelmiyor” diyerek görüşlerini özetledi.

Bu anlaşmanın olacağını bir kaç haftadır iş insanlarının tahmin ettiğini ve bu nedenle etkisinin tahıl fiyatlarında zaten ortaya çıkmış olabileceğini kaydeden Meyer, bunun da anlaşmadan sonra fiyatların keskin bir şekilde düşmeyebileceği anlamına geldiği uyarısında bulundu.

Bu anlaşmanın 2021 mahsulünü kapsadığını hatırlatan Meyer, bu yıl ve hatta önümüzdeki yıl Ukrayna’nın yapacağı üretim konusunda hala önemli bir belirsizlik olduğunu bildirdi.

Merkezi Kiev’de bulunana düşünce kuruluşu Razumkov Merkezi’nde görevli uzman Volodymyr Sidenko, bu görüşmelerde “Ukrayna’nın Rusya tarafından işgal edilen bölgelerden çalınan tahıl sorununu gündeme getirmediğinin anlaşıldığını” söyledi.

Volodymyr Sidenko, “Görünüşe göre bu bir anlaşmanın parçasıydı: Kiev çalıntı tahıl konusunu gündeme getirmedi ve Moskova Ukrayna gemilerini kontrol etmekte ısrar etmedi. Kiev ve Moskova anlaşma yapmak ve birçok görüş ayrılıklarından taviz vermek zorunda kaldı.” ifadesini kullandı.

Rusya için Afrika'daki jeopolitik ilişkiler anlaşmaya gitmesinde önemli rol oynadı mı?

Bu anlaşmanın Rusya’nın jeopolitik ilişkileri için de önemli olduğunu vurgulayan Sidenko, “Rusya, Afrika’da yeni krizler yaratmak, açlığı tetikleyip, hükümetlerin değişmesini istemedi. Afrika Birliği, Putin’den bu krizi çözmesini istedi ve bunun için Afrika’da önemli çıkarları olan Kremlin üzerinde baskı yaptı.” dedi.

Riga’daki Özgür Üniversite’de (Free University) Profesör olarak ders veren Dmitry Oreshkin ise anlaşmadan iki tarafın da kazançlı çıktığı görüşünü dile getirdi.

Dmitry Oreshkin, “Bu durumda her iki taraf da kazanıyor gibi görünüyor. Ukrayna beş milyar doları veya bu 20 milyon ton tahılın maliyeti artık ne kadarsa o kadar gelir elde edecek. Ayrıca depolarını boşaltma imkanına sahip olacak. Çiftçiler iflas etmeyecek, çünkü önceki mahsulün tahılını satamasaydılar, o zaman yeni mahsulün tahılına olan talep doğal olarak düşecekti.” dedi.

Rusya'ya ne taviz verildi ?

Rusya’nın da bu anlaşmadan kazançlı çıktığını kaydeden Dmitry Oreshkin, “Rusya, uluslararası ilişkiler anlamında sorumlu davrandığı izlenimini yarattığı ve BM kurumunun güvenilir bir ortağı olarak geri dönme şansı yakalamasının avantajlarından yararlanacak.” dedi.

Rusya’nın bu anlaşmayla akıllı davrandığı ve bundan kazançlı çıkacağını yineleyen Oreshkin, Rusya'nın ve eylemlerinin Afrika'da kıtlık veya gıda sıkıntısına yol açmasından da sorumlu tutulamayacağını iddia etti.

Bu anlaşmayla Rusya’ya bazı tavizler verildiği inancında olduğunu ancak bu konuda elinde net veriler olmadığı belirten Rus profesör özetle şunları söyledi. “Muhtemelen, Rusya'ya da bir şey vaat edildi. Büyük bir olasılıkla tarımsal ihracata yönelik yaptırımlar yönünde bir tür rahatlama olabilir. Ben bu konuda Rusya'nın pazarlık yapabildiğine inanıyorum, ancak kiminle yapıldığı şu anda belli değil. BM Genel Sekreteri Guterres, yaptırımları hiçbir şekilde düzenlemiyor. Yaptırımlar BM'nin politikası değil, yaptırımlar müzakerelere katılmayan bazı devletlerin politikası sonucu belirleniyor.”

Anlaşma sonunda tahıl fiyatlarının düşeceğini ve düşmeye başladığını kaydeden Oreshkin, şimdiden yüzde 12 ila 15 arasında düşüşlerin kayda geçtiğini ve anlaşmanın yürürlüğe girmesiyle bu düşüşlerin süreceğine inandığını sözlerine ekledi.

Ek kaynaklar • AP