Amerikan Yüksek Mahkemesi Halkbank'ın yargılanmaya itirazını dinleyecek

Access to the comments Yorumlar
 euronews
ABD Yüksek Mahkemesi
ABD Yüksek Mahkemesi   -  ©  AP

Amerika Birleşik Devletleri Yüksek Mahkemesi, Halkank'ın hakkında İran'a uygulanan ekonomik yaptırımları deldiği iddiasıyla açılan davada yargılanamayacağına dair savunmasını dinleyecek.

Halkbank ABD hükümeti lehine karar vererek bankanın yargılamasının devam etmesine izin veren temyiz mahkemesi hükmüne de itiraz ederek konuyu yüksek mahkemeye taşımıştı.

Halkbank çoğunluğu Türk devletine ait olduğu için egemen dokunulmazlığı bulunduğunu bu yüzden ABD'de yargılanamayacağını savunuyor.

Banka bu itirazını 1976 tarihli Yabancı Egemen Dokunulmazlıkları Kanunu'na (FSIA) dayandırıyor. Bu kanuna göre Amerikan mahkemeleri yabancı ülkeler aleyhine davaları göremiyor. Beyaz Saray bu konuda kanunun adli davaları kapsamadığı, kapsamış olsaydı bile bankanın faaliyetlerinin ticari aktivitelerde suistimal nedeniyle egemen dokunulmazığının istisnaları kapsamında olacağı yönünde görüş bildirmişti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan 2019 yılında açılan dava ile ilgili "hukuksuz ve çirkin" tanımlamasında bulunmuş ve Ankara ile Washington arasındaki ilişkiler gerilmişti. 

Savcılar Halkbank'ı İran'ın yaptırımlar kapsamında sadece gıda ve temel ihtiyaç malzemesi alma için kullanabileceği petrol ve doğal gaz gelirlerini önce altına daha sonra da nakite çevirerek İran'ın kendi istediği gibi kullanmasına izin vermekle suçluyor. İddilara göre banka İran'ın 20 milyar doları gizlice transfer etmesini sağladı bunun en az 1 milyar dolarını da ABD finansal sistemini kullanarak akladı.

Halkbank hakkındaki Türkiye, İran ve Birleşik Arap Emirlikleri'nde kurulu paravan şirketler aracılığıyla banka dolandırıcılığı, kara para aklama ve komplo iddialarını reddetti.

Temyiz mahkemesi 2021 yılındaki verdiği kararda bankanın FSIA koruması altında olsa bile iddiaların ticari faaliyet istisnası kapsamında olduğuna hükmetmişti.

Halkbank ise Yüksek Mahkeme'ye itirazında uluslararası kanunların bir ülkenin başka bir ülkeyi kendi mahkemesinde yargılamasını yasakladığına vurgu yaparak şu ana kadar hiç bir mahkemenin yabancı bir ülkeyi adli hukuka göre yargılamadığını savunuyor.