Birleşmiş Milletler'den İran'a, 'ahlak polisi birimini lağvet' çağrısı

İran'ın başkenti Tahran'da bir cadde
İran'ın başkenti Tahran'da bir cadde © Vahid Salemi/Copyright 2023 The AP. All rights reserved
By euronews
Haberi paylaşınYorumlar
Haberi paylaşınClose Button

İran'da başörtüsü takmayan kadınlar taciz, tutuklanma, para cezası ve hatta hapis cezasıyla karşı karşıya kalabiliyor. Yasalara karşı çıkan kişiler ise yıllar süren hapis cezalarına çarptırılıyor.

REKLAM

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Komitesi, İran'a, şeriat kurallarının uygulanmasından sorumlu "ahlak polisi" birimini lağvetmesi çağrısında bulundu.

Ülkedeki kadınlara yönelik muameleden endişe duyduğunu belirten ve İran'ın insan hakları sicilini ele alan komite, Tahran'ın kadınları ve kız çocuklarını her türlü şiddetten koruyan yasalar çıkarması gerektiğini bildirdi. 

Komtie raporunda, "Taraf devlet, aile içi şiddet, evlilik içi tecavüz ve sözde 'namus' adına işlenen suçları açıkça ele alan, kadınlara ve kız çocuklarına yönelik her türlü şiddeti suç sayan kapsamlı bir yasa kabul etmelidir." değerlendirmesinde bulundu.

Zorunlu başörtüsü kuralını ihlal ettiği iddiasıyla geçen yıl "ahlak polisi" tarafından gözaltına alınan 22 yaşındaki Mahsa Amini, polis sorgusu sırasında hayatını kaybetmiş ve ölümü, ülke çapında aylar süren hükümet karşıtı protestoları tetiklemişti. 

Amini'nin ölümü, siyasi ve yaşam tarzı özgürlüklerinin eksikliğinden ekonomik sıkıntılara kadar halkın birçok konuda yıllardır bastırılmış öfkesini açığa çıkarmış ve dini kurumların son yıllardaki en büyük meşruiyet krizini beraberinde getirmişti.

İran'ın başkenti Tahran'da bir cadde
İran'ın başkenti Tahran'da bir caddeAP

Cenevre merkezli BM kuruluşu, İran'ın "zorunlu örtünmeye uymamayı suç sayan yasa ve politikaları değiştirmesi ya da yürürlükten kaldırması ve ahlak polisini dağıtması" gerektiği yönünde görüş beyan etti. 

İran'ın Cenevre'deki diplomatik misyonu, Komitenin bulgularına ilişkin basının yorum taleplerini yanıtsız bıraktı. 

İran'ın başkenti Tahran'da kadınlar (arşiv)
İran'ın başkenti Tahran'da kadınlar (arşiv)AP

Birleşmiş Milletler'in yanı sıra insan hakları örgütleri, İran polisi ve İran Devrim Muhafızları Ordusu bünyesinde faaliyet gösteren Besiç milislerinin, kamusal alanda zorunlu kıyafet kurallarını şiddet kullanarak uyguladığını belirtiyor. 

İran'da başında örtüsü bulunmayan kadınlar, Devrim Muhafızları Ordusu'na bağlı motosikletli Besiç güçleriyle çatışırken (2022)
İran'da başında örtüsü bulunmayan kadınlar, Devrim Muhafızları Ordusu'na bağlı motosikletli Besiç güçleriyle çatışırken (2022)AP

Başörtüsü takmayan bir kadın taciz, tutuklanma, para cezası ve hatta hapis cezasıyla karşı karşıya kalabiliyor. Yasalara karşı çıkan kişiler ise yıllar süren hapis cezalarına çarptırılıyor.

İran'ın başkenti Tahran'da kadınlar
İran'ın başkenti Tahran'da kadınlarAP

İranlı yetkililerin ülkedeki huzursuzluktan ABD ve İsrail başta olmak üzere dış güçleri (yabancı düşmanları) sorumlu tutması, tutuklanma tehlikesiyle karşı karşıya olanlar açısından riskleri daha da arttırıyor. 

Tahran'ın Şii ağırlıklı dini liderliği, peçeyi "İran ulusunun uygarlık temellerinden biri" olarak tanımlıyor. 

İranlı kadın polis memurları, protestolar sırasında kadınları gözaltına almak isterken (arşiv)
İranlı kadın polis memurları, protestolar sırasında kadınları gözaltına almak isterken (arşiv)AP

Amini'nin gözaltındayken hayatını kaybetmesi sonrası "ahlak polisi" büyük ölçüde sokaklardan kayboldu. 

Ancak protestolar hızını kaybedince sokaklara geri döndü ve başı açık kadınları tespit edip cezalandırmak amacıyla cadde ve sokaklara gözetleme kameraları yerleştirildi.

Haberi paylaşınYorumlar

Bu haberler de ilginizi çekebilir

İranlı Nobel Barış Ödülü Sahibi Nergis Muhammedi, açlık grevine başladı

İran: Uyuşturucu rehabilitasyon merkezinde çıkan yangında en az 32 kişi hayatını kaybetti

İran kulübü Sepahan'a 'Süleymani heykeli cezası': Hükmen mağlup ilan edildi