Fed Başkanı, kendisine gelen cezai soruşturma tehdidinin asıl nedeninin, kurumun faiz oranlarını ABD Başkanı’nın tercihleri doğrultusunda değil, kamu yararı temelinde belirlemesi olduğunu söyledi.
ABD'de Donald Trump yönetimi, Fed Başkanı Jerome Powell’ı geçen yaz Kongre’de Federal Rezerv binasının yenilenmesiyle ilgili verdiği ifade üzerinden suçlamakla tehdit etti. Powell bu hamleyi, merkez bankası ve para politikası üzerinde daha fazla nüfuz elde etmek için kullanılan bir 'bahane' olarak nitelendirdi.
Federal Rezerv ile Trump yönetimi arasındaki gerilimin merkezinde, Washington’daki iki Fed binasında yürütülen kapsamlı yenileme projesi yer alıyor. 1930’lardan kalma bu binalar için başlatılan çalışmanın maliyeti yaklaşık 2,5 milyar dolar olarak açıklanırken, proje; elektrik ve güvenlik sistemlerinin yenilenmesi, yangın önlemlerinin güncellenmesi, asansörlerin değiştirilmesi ve yapısal güçlendirme gibi altyapı odaklı düzenlemeleri kapsıyor. Trump yönetimi bu harcamaları 'aşırı pahalı ve gösterişli' olarak nitelendirerek vergi mükellefi kaynaklarının kötüye kullanılmış olabileceğini savundu. Jerome Powell ise yenilemenin lüks değil, teknik olarak zorunlu olduğunu ve sürecin Kongre’ye ayrıntılı biçimde anlatıldığını belirtti.
ABD Başkanı Donald Trump’ın Fed üzerindeki kontrolünü artırmaya yönelik uzun süredir devam eden çabasında yeni bir aşamaya işaret eden gelişme, Washington’da yankı uyandırdı. Senato Bankacılık Komitesi üyesi Cumhuriyetçi Senatör Thom Tillis, X’te yaptığı açıklamada, suçlama tehdidinin Adalet Bakanlığı’nın 'bağımsızlığı ve güvenilirliğini' sorgulanır hale getirdiğini söyledi. Tillis, bu hukuki süreç netleşene kadar Trump’ın Fed’e yapacağı hiçbir atamayı —yeni başkan adayı dahil— desteklemeyeceğini açıkladı.
Powell, pazar gecesi yayımladığı açıklamada kendisine yönelik baskıyı ilk kez açık biçimde dile getirdi. Powell, “Cuma günü Adalet Bakanlığı, geçen haziran ayında Senato Bankacılık Komitesi’ne verdiğim ifadeyle ilgili olarak büyük jüri celpleri gönderdi ve hakkımda cezai soruşturma tehdidinde bulundu,” dedi. Hukukun üstünlüğüne ve hesap verebilirliğe derin saygı duyduğunu belirten Powell, “Ancak bu benzeri görülmemiş adım, yönetimin faizlerin düşürülmesi yönündeki baskıları bağlamında değerlendirilmelidir,” dedi.
Powell, suçlama tehdidinin ne ifadesiyle ne de Fed binalarındaki yenileme çalışmalarıyla ilgili olduğunu savundu. “Bunlar birer bahanedir,” diyen Powell, asıl nedenin Fed’in faiz oranlarını ABD Başkanı’nın tercihleri doğrultusunda değil, kamu yararı temelinde belirlemesi olduğunu söyledi.
Trump ise NBC News’e yaptığı açıklamada Adalet Bakanlığı’nın hamlesinden haberdar olmadığını öne sürdü. “Bu konudan haberim yok ama kendisi Fed’de de bina yapımında da pek iyi değil,” dedi. Adalet Bakanlığı ise yorum yapmaktan kaçınırken, savcıların vergi mükellefi kaynaklarının kötüye kullanımına öncelik vermesi talimatı aldığını açıkladı.
Trump, ocak ayında yeniden göreve gelmesinden bu yana Fed’in faizleri sert biçimde düşürmesini talep ediyor; mevcut politikaların ekonomiyi baskıladığını savunuyor. Powell’ı görevden almayı zaman zaman gündeme getiren Trump, aynı zamanda Fed Yönetim Kurulu üyesi Lisa Cook’u görevden alma girişiminde bulunuyor. Bu dosya şu anda Yüksek Mahkeme’de.
Uzmanlara göre merkez bankalarının bağımsızlığı, özellikle enflasyonla mücadelede, ekonomik istikrarın temel unsurlarından biri. Pensilvanya Üniversitesi’nden Fed tarihçisi Peter Conti-Brown, Powell’a yönelik soruşturmayı “Trump başkanlığının ve ABD merkez bankacılığı tarihinin en düşük noktalarından biri,” olarak tanımladı.
Piyasalarda ise gelişmeler sınırlı etki yarattı. Faiz indirimi beklentileri büyük ölçüde değişmezken, dolar zayıfladı, ABD vadeli endeksleri hafif geriledi.
Powell’ın Fed Başkanlığı görevi mayısta sona erecek olsa da, 2028’e kadar Yönetim Kurulu’nda kalma hakkı bulunuyor. Bu durum, Trump’ın Fed üzerindeki atama gücünü de sınırlıyor.