İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu da videoda yer alarak, 'Güvenlik kendiliğinden var olmaz, kazanılması gerekir,' dedi.
Dünyanın farklı ülkelerinden aşırı sağcı liderler, Macaristan Başbakanı Viktor Orban’a destek vermek üzere video mesajında bir araya geldi. Orban’ın kamuoyu yoklamalarında geride görünmesine rağmen bu destek, Macaristan’daki seçimlerin küresel aşırı sağ hareketler açısından taşıdığı sembolik öneme işaret ediyor.
Orban’ın bu hafta yayımladığı bir kampanya videosunda, aralarında İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, İtalya Başbakan Yardımcısı Matteo Salvini, Fransa’dan Marine Le Pen ve Almanya’dan Alice Weidel’in de bulunduğu yaklaşık bir düzine liderin destek mesajları yer aldı.
Almanya’da aşırı sağcı AfD’nin eş genel başkanı olan Weidel, videoda “Avrupa’nın Viktor Orbán’a ihtiyacı var,” dedi. Fransa’daki aşırı sağcı Ulusal Birlik partisinin eski lideri Marine Le Pen ise Orbán’a övgüler yağdırarak, “Viktor Orban gibi liderler sayesinde, vatanseverlerin ve ulusların egemenliğini savunanların kampı Avrupa’da giderek güçleniyor,” dedi.
Meloni de Orban’la benzer siyasi çizgide olduklarını vurgulayarak, “Ulusal egemenliğe saygı duyan, kültürel ve dini kökleriyle gurur duyan bir Avrupa’yı birlikte savunuyoruz,” mesajını verdi.
Bu destek gösterisi, 12 Nisan’da yapılacak Macaristan seçimleri öncesinde geldi. Avrupa Birliği’nin en uzun süre görev yapan lideri olan Orban, son bir yıl içinde hükümetinin Onur Yürüyüşlerini yasaklama girişimi ve bağımsız medya ile sivil toplum kuruluşlarına yönelik baskıları nedeniyle sık sık gündeme gelmişti.
Demokratik kurumları zayıflatmak, medya özgürlüğünü aşındırmak ve hukukun üstünlüğünü geriletmekle eleştirilen Orban, bu seçimde kendi partisinden kopan eski üst düzey bir isim olan Peter Magyar’ın liderliğindeki muhalefetle karşı karşıya. Ekonomik durgunluk, hayat pahalılığı ve sosyal hizmetlerdeki bozulma seçmenin gündemindeyken, anketler Orban’ın Fidesz partisinin, Magyar’ın Tisza Partisi’nin gerisinde kaldığını gösteriyor.
Siyaset bilimci Marton Bene, iktidarın bu tabloya karşılık Orban’ın uluslararası bağlantılarını bir avantaj olarak öne çıkardığını belirtiyor. Bene’ye göre bu, siyasi olarak yeni bir figür olan rakibinin sahip olmadığı bir unsur.
Muhalefet lideri Peter Magyar ise kampanyasını daha çok iç politika üzerine kuruyor. Magyar, yolsuzlukla mücadele ederek ekonomiyi canlandırma ve dondurulmuş AB fonlarının serbest bırakılmasını sağlama vaadinde bulunuyor.
Seçimin sonucunun, seçmenlerin uluslararası meydan okumaları mı yoksa hükümetin iç performansını mı daha belirleyici gördüğüne bağlı olacağı ifade ediliyor.
Kampanya videosunda Rusya’nın Ukrayna’yı işgaline de atıflar yer alıyor. Avrupa Birliği içinde Vladimir Putin’e en yakın lider olarak görülen Orban, Ukrayna’ya destek konusunda Brüksel’in ortak tutum almasını sık sık engellemişti.
Videoda Weidel, Orban’ın “Ukrayna’da barış için mücadele ettiğini” söylerken, Salvini ise “Barış istiyorsanız Fidesz’e oy verin,” çağrısında bulunuyor.
Destek mesajı veren diğer isimler arasında Avusturya Özgürlük Partisi lideri Herbert Kickl, Çekya Başbakanı Andrej Babis, Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic ve Arjantin Cumhurbaşkanı Javier Milei de yer alıyor.
İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu da videoda yer alarak, “Güvenlik kendiliğinden var olmaz, kazanılması gerekir,” dedi ve Orban’ı ülkesini koruyabilecek özelliklere sahip bir lider olarak tanımladı. Netanyahu’nun bu çıkışı, İsrail’in antisemitik kökenleri nedeniyle Almanya’daki AfD ve Avusturya’daki FPÖ ile resmi temaslardan kaçınmasına rağmen geldi.
ABD’li yetkililer videoda yer almazken, Orban kısa süre önce Donald Trump’ın kendisine seçimler için 'iyi şanslar' dilediği bir mektubu yayımladı. Mektupta Trump, Orban’ın “Macaristan’ı güçlü kılan değerleri – inanç, aile ve egemenlik – savunduğunu,” ifade etti.
Siyaset bilimci Bene’ye göre video önemli bir mesaj taşıyor. Orban yönetiminin olası bir yenilgisinin, aşırı sağcı ve popülist çevreler için öncelikle sembolik bir anlamı olacak. Bene, Orban Macaristanı’nın, son yıllarda yükselen 'illiberal-popülist sağın' en erken ve en sık referans verilen modellerinden biri olduğunu belirterek, bu modelin çöküşünün söz konusu siyasi dalganın 'kaçınılmaz ve küresel' olduğu anlatısını zayıflatacağını söylüyor.