Analistler, Kuzey Kore'nin insansız hava aracı suçlamalarının, iktidardaki İşçi Partisi kongresi öncesinde Güney Kore karşıtı duyguları harekete geçirme çabalarından kaynaklandığını söylüyor.
Güney Kore yetkilileri cuma günü yaptıkları açıklamada, Kuzey Kore üzerinde gerçekleştirildiği iddia edilen insansız hava aracı uçuşlarına ilişkin soruşturma kapsamında üç kişiye yurt dışına çıkış yasağı getirdiğini bildirdi. Söz konusu uçuşların iki ülke arasındaki gerilimi daha da artırdığı belirtiliyor.
Kuzey Kore, eylül ayında ve ocak ayında yeniden bir gözetleme amaçlı İHA uçurulduğunu öne sürerek, bu ayın başlarında Güney Kore’yi misillemeyle tehdit etmişti.
Güney Kore hükümeti, Kuzey Kore’nin belirttiği tarihlerde herhangi bir İHA operasyonu yürütmediğini savundu ve uçuşların siviller tarafından gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğini araştırmaya başladı.
Yurt dışı yasağı getirilen üç sivil arasında Güney Kore medyasına konuşan Oh" soyadlı kişi, Kuzey Kore’deki bir uranyum tesisinde radyasyon seviyelerini kontrol etmek amacıyla insansız hava aracı uçurduğunu söyledi.
Bu bilgi, ortak askeri ve polis soruşturma ekibine dayandırıldı.
Soruşturma ekibi, diğer iki sivil hakkında ise ayrıntı vermedi; yalnızca bu kişilerden birinin geçen hafta sorgulanmak üzere ifadeye çağrıldığını açıkladı.
Güney Kore medyası, üç kişinin bir İHA üreticisi için birlikte çalıştığını; Oh ile ifadeye çağrılan kişinin 2022 yılında dönemin muhafazakâr Cumhurbaşkanı Yoon Suk Yeol’un ofisinde sözleşmeli çalışan olarak görev yaptığını aktardı.
Soruşturma ekibi ise bu haberleri doğrulamayı reddetti.
Kuzey ile görüşmeler
Bu gelişme, Güney Kore’deki liberal hükümetin uzun süredir askıda olan Kuzey ile görüşmeleri yeniden başlatma girişimlerine ilişkin beklentileri daha da zayıflatma riski taşıyor.
Cumhurbaşkanı Lee Jae Myung, kapsamlı bir soruşturma çağrısı yaparak, Kuzey Kore ile gereksiz gerilimlerin ekonomi üzerinde olumsuz etkiler yaratacağını söyledi.
Analistler, Kuzey Kore’nin İHA suçlamalarının, ocak sonu ya da şubat ayında yapılması beklenen iktidardaki İşçi Partisi kongresi öncesinde Güney Kore karşıtı kamuoyunu güçlendirme çabalarından kaynaklanmış olabileceğini belirtiyor.
Kuzey Kore’nin, beş yıl aradan sonra düzenlenecek bu kongrede, lider Kim Jong-un’un Kore Yarımadası’nda düşmanca bir “iki devlet” sistemine geçildiğine dair açıklamasını parti anayasasına ekleyebileceği ifade ediliyor.
İki Kore arasında 2019’dan bu yana kamuoyuna yansıyan herhangi bir görüşme yapılmazken, insansız hava aracı uçuşları taraflar arasındaki gerilimin önemli kaynaklarından biri olmayı sürdürüyor.
Kuzey Kore, Ekim 2024’te Güney Kore’yi başkent Pyongyang üzerinde propaganda broşürleri bırakmak amacıyla İHA uçurmakla suçlamıştı.
Güney Kore ise son on yılda zaman zaman Kuzey Kore’nin sınır hattı boyunca İHA uçuşları gerçekleştirdiğini öne sürmüştü.
Aralık 2022’de Güney Kore, son beş yıldaki ilk iddia edilen sınır ötesi İHA uçuşlarına karşılık olarak uyarı ateşi açmış, savaş uçaklarını havalandırmış ve Kuzey Kore üzerinde keşif amaçlı İHA’lar uçurmuştu.