Suriye hükümet güçleri, geçen ay kampın kontrolünü Suriye Demokratik Güçleri’nden (SDG) devraldı.
Yetkililere göre Suriye, daha önce Kürtlerin kontrolünde bulunan tesisi tamamen boşaltma planı kapsamında, Irak Şam İslam Devleti (IŞİD) olarak bilinen örgütle bağlantılı olduğu öne sürülen kişilerin yakınlarının kaldığı El Hol kampındaki son sakinleri tahliye etmeye başladı.
REKLAM
REKLAM
Kuzeydoğudaki Haseke ilinin çöl bölgesinde yer alan El Hol, IŞİD bağlantılı olduğu şüphelenilen militanların aile üyelerini barındıran Suriye’nin en büyük kampıydı.
Hükümet güçleri, Şam yönetiminin ülkenin kuzeydoğusunda kontrol alanını genişletmesiyle birlikte kampı geçen ay Suriye Demokratik Güçleri’nden (SDG) devraldı. O tarihten bu yana yabancı cihatçıların binlerce yakını bilinmeyen yerlere ayrıldı. Kampta çoğu Suriyeli olmak üzere Iraklılar ve yaklaşık 40 farklı uyruktan 6 binden fazla yabancının da bulunduğu yaklaşık 24 bin kişi barınıyordu.
İngiltere merkezli sivil toplum kuruluşu Rights & Security International’ın Eylül 2025’te güncellenen verilerine göre, 11 AB üyesi ülke, kuzeydoğu Suriye’deki kamplarda — El Hol dahil — tutulan yaklaşık bin vatandaşını geri aldı.
El Hol’dan sorumlu yetkili Fadi el-Kasım, kampın “yaşam için temel koşullardan yoksun” olduğunu belirterek, sakinlerin Halep ilindeki kamplara taşınmasına acil olarak karar verildiğini söyledi. Tahliyenin salı günü başladığı ve bir hafta içinde tamamlanmasının planlandığı ifade edildi.
2019’da Suriye’de IŞİD’in yenilgiye uğratılmasının ardından kampın en yoğun döneminde yaklaşık 73 bin kişi El Hol’da yaşıyordu. Sakinlerin büyük bölümünü, aralarında IŞİD militanlarının eşleri veya dulların da bulunduğu çocuklar ve kadınlar oluşturuyor.
Kamp sakinleri teknik olarak tutuklu sayılmıyor ve çoğu hakkında herhangi bir suçlama bulunmuyor. Ancak sıkı güvenlik önlemleri altındaki tesiste fiilen alıkonulmuş durumdalar.
Kürt güçler kontrolü kaybetti
SDG, 20 Ocak’ta El Hol’dan çekilmek zorunda kaldığını açıklarken, ertesi gün kampa giren Suriye ordusu Kürt güçleri alanı terk etmekle suçladı.
Pazar günü Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (UNHCR), son haftalarda El Hol’daki sakin sayısında “belirgin bir azalma” gözlemlediklerini duyurdu. Kurum, hükümetin kampta kalan nispeten az sayıdaki kişinin önümüzdeki günlerde Ahtarin kampına nakledilmesi planı hakkında kendilerini ve ortaklarını bilgilendirdiğini ve destek talep ettiğini açıkladı.
UNHCR ayrıca, El Hol’dan ayrılan yabancı uyrukluların kimliklerinin belirlenmesinin, uygun geri gönderme süreçlerinin yürütülmesi açısından önemini vurguladı.
Kampta Suriyeli ve Iraklılardan ayrı, yüksek güvenlikli bir bölümde Rusya, Kafkasya ve Orta Asya başta olmak üzere farklı ülkelerden kadınlar ve çocuklar kalıyordu.
Kuzeydoğuda Kürt güçlerinin kontrolünde bulunan Roj kampında ise yabancı cihatçıların diğer yakınları tutulmaya devam ediyor. Yaklaşık 50 farklı uyruktan 2 bin 200 civarında kişinin bulunduğu kamptan Kürt yetkililer pazartesi günü 34 Avustralyalıyı serbest bıraktıklarını, ancak Şam yönetimiyle koordinasyon sorunları nedeniyle geri dönmek zorunda kaldıklarını açıkladı. Avustralya hükümeti ise yardım sağlamayı reddetti.
Öte yandan ABD ordusu geçen hafta, Kürtlerin yönettiği Suriye’deki cezaevlerinden aralarında Suriyelilerin yanı sıra yabancıların da bulunduğu binlerce IŞİD şüphelisinin Irak’a naklini tamamladığını bildirdi. Washington ile yapılan anlaşma kapsamında bu kişiler Irak’ta yargılanacak.
İnsan Hakları İzleme Örgütü (Human Rights Watch) ise salı günü yaptığı açıklamada, Irak’a sevk edilen yaklaşık 5 bin 700 tutuklunun “zorla kaybedilme, adil olmayan yargılamalar, işkence, kötü muamele ve yaşam hakkı ihlali riskiyle karşı karşıya” olduğunu belirtti.
SDG ile Şam’daki yeni yetkililer arasında geçen yıl imzalanan anlaşmaya göre, kampların ve cezaevlerinin yönetiminin Şam’a devredilmesi konusunda uzlaşıldı.
ABD ordusu yıllardır bu kamplarda ve cezaevlerinde tutulan kişilerin kendi ülkelerine geri gönderilmesi için ilgili devletleri teşvik ediyor.
Türkiye, güney komşusu Suriye’nin kuzeyinde bulunan SDG'yi ve onun çatısı altındaki silahlı örgüt Halk Savunma Birlikleri'ni (YPG) Kürdistan İşçi Partisi’nin (PKK) Suriye kolu olarak tanıyor.
Yine IŞİD, Avrupa Birliği (AB), Türkiye, Amerika Birleşik Devletleri (ABD), Birleşmiş Milletler (BM) ve pek çok başka örgüt ve ülke tarafından terör örgütü olarak kabul ediliyor.