ABD Başkanı Trump, Barış Kurulu'nun ilk toplantısında Gazze için 10 milyar dolar taahhüt etti. Toplantı, Washington ile Tahran arasındaki savaş tamtamlarının çaldığı ve ABD ordusunun operasyon hazırlığı yaptığı bir dönemde gerçekleşti.
ABD Başkanı Donald Trump, Washington'da düzenlediği ve Barış Kurulu adını verdiği yeni oluşumun ilk toplantısına ev sahipliği yaptı.
Başlangıçta Gazze'nin yeniden inşasına odaklanan ancak zamanla kapsamı genişletilen bu yapı için Trump 10 milyar dolarlık kaynak sözü verdi.
Toplantıda Kazakistan, Azerbaycan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Fas, Bahreyn, Katar, Suudi Arabistan, Özbekistan ve Kuveyt'in de aralarında bulunduğu dokuz ülke, Gazze yardım paketi için toplam 7 milyar dolarlık ek taahhütte bulundu.
Trump, son haftalarda İran'a yönelik savaş tehditlerini sürdürürken, taahhüt edilen paranın tam olarak nerede kullanılacağına dair detay vermedi: "Harcanan her dolar istikrara ve yeni, uyumlu bir bölge umuduna yapılan bir yatırımdır."
Toplanan bağışlar önemli bir meblağ teşkil etse de, İsrail'in iki yılı aşkın süredir devam eden saldırıları sonucu enkaza dönen Gazze'nin inşası için gereken tahmini 70 milyar doların oldukça gerisinde kalıyor.
Girişim, Birleşmiş Milletler gibi mevcut kurumlarla nasıl bir ilişki kuracağı veya onlara rakip olup olmayacağı konusundaki belirsizlikler nedeniyle eleştirilerin hedefinde.
ABD lideri, bu yeni yapının uluslararası sistemdeki yerine dair eleştirileri reddederek, Kurul'un işlevini şu iddialı ifadelerle tanımladı: "Bence Birleşmiş Milletler çok daha güçlü olacak ve Barış Kurulu neredeyse Birleşmiş Milletler'e nezaret ederek işlerin düzgün yürümesini sağlayacak."
Trump'ın Kurul'un kararlarının çoğunda veto yetkisine sahip olması ve görevden ayrıldıktan sonra bile başkanlığını sürdürebilmesi, uluslararası kurumlarda eşi görülmemiş bir merkezi kontrol örneği olarak dikkat çekiyor.
Daimi üye olmak isteyen diğer ülkelerin ise 1 milyar dolar ödemesi gerekiyor.
Barış Kurulu'nun açılış toplantısı, Trump'ın İran'a yönelik yeni tehditler savurduğu bir döneme denk geldi. Amerikan medyasında yer alan haberlere göre, ABD'li yetkililer ordunun birkaç gün içinde İran'ı vurmaya hazır olacağını öngörüyor.
Kaynaklar, olası bir askeri operasyonun İsrail ile ortaklaşa yürütülen, haftalar sürecek devasa bir harekat olacağını belirtiyor.
Trump yönetiminin Orta Doğu'da büyük bir savaşa, çoğu Amerikalının fark ettiğinden çok daha yakın olduğu ifade ediliyor.
Toplantının bir diğer gündem maddesi, Gazze'de sınırları denetlemek ve güvenliği sağlamakla görevli uluslararası bir istikrar gücünün oluşturulmasıydı.
Komutan Tümgeneral Jasper Jeffers'a göre Endonezya, Fas, Kazakistan, Kosova ve Arnavutluk asker göndermeyi taahhüt ederken, Mısır ve Ürdün polis eğitimi verecek.
Toplantıya Endonezya Devlet Başkanı Prabowo Subianto, Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei ve Macaristan Başbakanı Viktor Orban da katıldı.
FIFA Başkanı Gianni Infantino da katılımcılar arasındaydı.
Ancak AB Akdeniz Komiseri Dubravka Suica'nın gözlemci olarak katılımı Avrupa'da krize yol açtı.
Fransa öncülüğündeki Belçika, İspanya ve İsveç gibi ülkeler, bu katılımın tartışmalı Kurul'un AB tarafından topluca onaylandığı anlamına gelebileceği uyarısında bulunarak açıklama talep etti.