İran'ın, 15-26 Haziran tarihleri arasında grup aşamasındaki üç maçını ABD'de (ikisi Kaliforniya, biri Seattle'da) oynaması planlanıyor. Toplam 104 maçtan oluşan dev turnuvaya Kanada ve Meksika da ev sahipliği yapacak.
İran'ın üç ay sonra başlayacak olan Dünya Kupası'ndaki varlığı, turnuvanın ev sahiplerinden ABD ile yaşanan ve Orta Doğu'da tırmanan çatışmalar nedeniyle çıkmaza girdi.
REKLAM
REKLAM
İran'ın, 15-26 Haziran tarihleri arasında grup aşamasındaki üç maçını ABD'de (ikisi Kaliforniya, biri Seattle'da) oynaması planlanıyor. Toplam 104 maçtan oluşan dev turnuvaya Kanada ve Meksika da ev sahipliği yapacak.
ABD ve İsrail'in cumartesi gününden bu yana düzenlediği koordineli saldırılarda dini lider Ayetullah Ali Hamaney ve onlarca üst düzey yetkilinin hayatını kaybetmesi, bölgedeki dengeleri altüst etti.
Bu duruma karşılık veren İran, aralarında 2022 Dünya Kupası'na ev sahipliği yapan Katar ve 2034 turnuvası için seçilen Suudi Arabistan'ın da bulunduğu ülkeleri füzelerle hedef aldı.
Asya Futbol Konfederasyonu (AFC) Başkan Yardımcısı ve İran'ın en üst düzey futbol yetkilisi Mehdi Taj, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, "Kesin olan şu ki, bu saldırıdan sonra Dünya Kupası'na umutla bakmamız beklenemez," ifadelerini kullandı.
İran Futbol Federasyonu'nun 11 Haziran'da başlayacak 48 takımlı turnuvaya takım göndermeyi reddedip etmeyeceği veya ABD hükümetinin takımın ülkeye girişini fiilen engelleyip engellemeyeceği henüz netlik kazanmadı.
FIFA Genel Sekreteri Mattias Grafström'ün cumartesi günü yaptığı "dünya genelindeki tüm gelişmeleri takip ediyoruz" açıklamasından bu yana FIFA sessizliğini koruyor.
Beyaz Saray'ın Dünya Kupası hazırlıklarından sorumlu yetkilisi Andrew Giuliani ise sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşımda, "Futbol maçlarıyla yarın ilgileniriz. Bu gece İran halkının özgürlük fırsatını kutluyoruz," diyerek mevcut durumdan endişe duymadığını ima etti.
Asya'nın futbol devi yol ayrımında
Asya'nın en güçlü milli takımlarından birine sahip olan İran, son sekiz Dünya Kupası'nın altısına katılma başarısı gösterdi.
FIFA dünya sıralamasında 20. sırada yer alan İran, son turnuvadan bu yana 24. sıranın altına hiç düşmedi.
Aralık ayında Washington'da yapılan kura çekiminde İran, ikinci torba takımları arasında yer almıştı.
ABD'li yetkililer Taj ve diğer İranlı yöneticilere vize vermeyi reddetse de, kura sonuçları İran için oldukça avantajlı görünüyordu.
İran'ın Yeni Zelanda, Belçika ve Mısır ile aynı grupta yer aldığı turnuvada, genişletilmiş format sayesinde üçüncü olan takımların da bir üst tura çıkma şansı bulunuyor.
FIFA kuralları ve olası yaptırımlar
FIFA'nın Dünya Kupası yönetmelikleri, bir takımın çekilmesi veya ihraç edilmesi durumunda izlenecek yolu belirliyor ancak hukuki dil oldukça esnek bırakılmış durumda.
Madde 6.7'ye göre, "FIFA bu konuda tamamen kendi takdirine bağlı olarak karar verir ve gerekli görülen her türlü eylemi gerçekleştirir."
Kurallar ayrıca, FIFA'nın söz konusu birliği başka bir birlikle değiştirme yetkisine sahip olduğunu belirtiyor.
İran'ın turnuvadan çekilmesi durumunda –ki bu hala bir ihtimal olarak değerlendiriliyor– federasyon en az 10,5 milyon dolarlık gelirden mahrum kalacak.
Ayrıca, turnuvaya kısa süre kala alınacak bir çekilme kararı, İran'ı 250 bin ile 500 bin İsviçre frangı arasında değişen disiplin para cezalarıyla ve 2030 Dünya Kupası'ndan men edilme riskiyle karşı karşıya bırakabilir.
İran'ın yerini hangi ülke alabilir?
İran'ın turnuvadan çekilmesi veya ihraç edilmesi durumunda, Asya kontenjanından turnuvaya dahil edilecek ilk aday Irak olarak görülüyor.
Geçtiğimiz kasım ayında Birleşik Arap Emirlikleri'ni (BAE) eleyerek Asya sıralamasında kritik bir konuma yükselen Irak, şu anda kıtanın en güçlü yedek adayı durumunda.
FIFA kuralları, çekilen bir takımın yerine gelecek ülkenin mutlaka aynı konfederasyondan olması gerektiğini açıkça belirtmese de, geçmişteki uygulamalar bu yönde oldu.
Tarihi emsal: Danimarka'nın 1992 mucizesi
Futbol tarihinde bu tür son dakika değişikliklerinin en ünlü örneği 1992 Avrupa Şampiyonası'nda yaşanmıştı.
Yugoslavya, Balkanlar'da tırmanan iç savaş ve Birleşmiş Milletler yaptırımları nedeniyle turnuvaya iki haftadan az bir süre kala ihraç edilmiş, yerine davet edilen Danimarka turnuvaya hazırlıksız katılmasına rağmen şampiyonluğa ulaşmıştı.