Yardım grubu IRC, İran savaşının yakıt ve nakliyeyi aksattığı, hayat kurtaran operasyonları engellediği ve Afrika genelinde açlık ve yoksulluğu arttırdığı uyarısında bulundu.
Uluslararası Kurtarma Komitesi (International Rescue Committee - IRC), İran savaşı ve Hürmüz Boğazı'ndaki gerginliklerle bağlantılı olarak artan yakıt fiyatları, nakliye gecikmeleri ve tedarik zincirindeki aksaklıkların krizden etkilenen ülkelerde hayat kurtaran hizmetleri tıkamaya başladığı uyarısında bulundu.
REKLAM
REKLAM
Yardım grubu pazartesi günü yaptığı açıklamada, ortaya çıkan lojistik krizin giderek artan bir insani tehdit olduğunu ve geçen yıl insani yardım fonlarında yaşanan ciddi kesintilerin milyonlarca savunmasız insan için yaşamı tehdit eden sonuçlar doğurduğunu söyledi.
Hastanelere, ambulanslara ve tedarik zincirlerine güç sağlamak için hayati önem taşıyan yakıtın giderek azalması ve pahalılaşması insani yardım müdahalelerini riske atıyor.
IRC'nin acil durumlardan sorumlu başkan yardımcısı Bob Kitchen, "Küresel bir kriz işte böyle insani bir krize dönüşür," dedi. "Yakıt kıtlığı ve tedarik gecikmeleri sınırlı kalmıyor, dışarıya doğru dalgalanıyor, hizmetleri durduruyor, gıda fiyatlarını artırıyor ve bakıma erişimi kesiyor."
Afrika genelinde bu dalgalar şimdiden sert bir şekilde etkisini gösteriyor.
IRC, Nijerya'da yakıt fiyatlarının yaklaşık yüzde 50 arttığını, bunun da kliniklere güç sağlayan jeneratörlerin çalıştırılma maliyetini yükselttiğini ve gezici sağlık ekiplerini kapsama alanını azaltmaya zorladığını söyledi.
Sudan'da yaklaşık 20 bin kişiye destek olmayı amaçlayan 130 bin dolar değerindeki ilaç malzemeleri, nakliye rotalarındaki aksaklıkların halihazırda dünyanın en kötü insani krizlerinden biriyle karşı karşıya olan ülkeye teslimatları geciktirmesi nedeniyle Dubai'de mahsur kaldı.
Somali'de, ağır çocuk yetersiz beslenmesini tedavi etmek için kullanılan kullanıma hazır terapötik gıda sevkiyatları, sevkiyat gecikmeleri nedeniyle Hindistan'da mahsur kaldı ve binden fazla çocuk tedaviyi kaçırma riskiyle karşı karşıya kaldı. Bazı bölgelerde yüzde 30'a varan oranlarda artan operasyonel maliyetler yardımların ulaştırılmasını daha da kısıtlıyor.
Kenya'da yakıt sıkıntısı, Kakuma Mülteci Kampı ve Dadaab Mülteci Kompleksi gibi mülteci kamplarındaki operasyonları etkileyerek karne uygulamasına yol açtı. IRC, dizel kaynaklarının azalmasının kritik tıbbi ekipman, acil bakım ve ambulans hizmetlerinin yanı sıra su sistemleri için gücü kesintiye uğrattığını ve hastalık salgını riskini artırdığını söyledi.
Etiyopya, Uganda ve Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nde (DKC) de benzer zorluklar ortaya çıkmakta, yakıt kıtlığı ve fiyat artışları saha hareketlerini ve yardım dağıtımını kısıtlamaktadır.
"Orta Doğu ve Kızıldeniz'deki aksaklıklar gemileri Ümit Burnu'nun etrafından dolaşmaya zorluyor, teslimat sürelerine haftalar ekliyor ve maliyetleri artırıyor," diyen IRC, halihazırda dünyanın en kötü insani krizlerinden biriyle karşı karşıya olan Sudan için Dubai'de 20 bin kişiye destek olabilecek 130 bin dolarlık ilaç malzemesinin sıkışıp kaldığını belirtti.
Halihazırda çatışma, yerinden edilme ve iklimle bağlantılı felaketlerle mücadele eden haneler için sonuçlar korkunç.
"Yakıt şokları gıda ve temel malların maliyetini artırırken, artan gübre fiyatları birçok bölgede gelecek ekim sezonlarını tehdit ediyor. Bu durum, zaten zor durumda olan aileler için daha az yemek, daha az kazanmak ve başa çıkmak için daha da az seçenekle karşı karşıya kalmak anlamına geliyor," dedi.
Bu aksaklıklar, savaşın etkilenen bölgelerden çok uzakta zincirleme sonuçlar doğurduğu diğer çatışmalarda görülen kalıpları yansıtıyor. Örneğin Rusya'nın Ukrayna'daki savaşı küresel tahıl piyasalarında şok etkisi yaratarak dünya genelinde gıda fiyatlarının yükselmesine neden oldu. Benzer şekilde, Orta Doğu'daki çatışmalar da tarihsel olarak petrol fiyatlarında ani artışları tetiklemiş, bu da hem ekonomileri hem de insani yardım sistemlerini dalgalandırmıştır.
IRC'nin uyarısı, insani yardım sektörünün finansmanda keskin bir daralmayla karşı karşıya olduğu ve yeni şokları absorbe etme kabiliyetini sınırladığı bir dönemde geldi.
Küresel insani yardım fonlarının geçen yıl %60'tan fazla düştüğü tahmin edilmektedir; bu düşüşün başlıca nedeni ABD'nin yaptığı ciddi kesintilerdir; AB bağışçıları ise daha küçük ama önemli bir pay olan yaklaşık dörtte birlik bir paya sahiptir.
BM'ye göre, fonlar 2025 ortasına kadar tahmini ihtiyaçların yalnızca yüzde 60'ını karşılayabildi.
IRC, hızlı müdahale edilmediği takdirde, kesintilerin etkisinin hızla artabileceği, sağlık hizmetlerine erişimi azaltabileceği, açlığı arttırabileceği ve zaten hassas olan bölgelerde yoksulluğu derinleştirebileceği uyarısında bulunuyor.
Uluslararası insancıl hukuka saygı gösterilmesi ve sivillerin korunması çağrısında bulunan örgüt, bağışçıları yardım operasyonlarını sürdürmek ve acil durum müdahalelerini genişletmek için esnek finansman sağlamaya çağırdı.