IMF, küresel büyüme tahminini düşürüyor, 42,9 milyar euroluk acil yardım paketi hazırlıyor ve 45 milyon kişinin gıda güvencesinden yoksun kalabileceği uyarısında bulunuyor.
Uluslararası Para Fonu (IMF), Orta Doğu'daki savaş nedeniyle küresel büyüme tahminlerini düşürecek. Kurumun başkanı Kristalina Georgieva, perşembe günü yaptığı açıklamada, en iyimser senaryoda bile kalıcı ekonomik hasar uyarısında bulundu.
REKLAM
REKLAM
"En iyi ihtimalde bile, savaş öncesi duruma tertemiz ve sorunsuz bir dönüş olmayacak," diyen Georgieva, enerji maliyetlerindeki tırmanış, altyapı hasarı, tedarik kesintileri ve piyasa güvenindeki çöküşü, çatışmanın nasıl seyrettiğinden bağımsız olarak büyümeyi baskılayacak unsurlar olarak sıraladı.
IMF ayrıca savaştan etkilenen ülkelere, ödemeler dengesi için acil destek kapsamında 20 ila 50 milyar dolar (17,2–42,9 milyar euro) arasında kaynak sağlamayı öngörüyor. Alt sınır, ateşkesin korunmasına bağlı.
Çatışma nedeniyle en az 45 milyon kişi gıda güvensizliğiyle karşı karşıya.
Masada 50 milyar euronun üzerinde kaynak var
Perşembe günü Bloomberg TV'ye konuşan Dünya Bankası Başkanı Ajay Banga, kurumunun savaşın vurduğu gelişmekte olan ülkeler için "çok hızlı" bir şekilde 25 milyar dolara (21,4 milyar euro) kadar kaynak harekete geçirebileceğini, daha uzun vadede ise 60 milyar dolara (50 milyar euro) kadar bir paketin mümkün olacağını söyledi.
Bu açıklamalar, IMF ile Dünya Bankası'nın Washington'da dünyanın dört bir yanından üst düzey ekonomi politikası yapıcılarını bir araya getiren yıllık Bahar Toplantılarına başladığı sırada yapıldı.
ABD ile İsrail'in 28 Şubat'ta başlattığı İran savaşı, Orta Doğu'yu şiddet sarmalına sürükledi; Tahran'ın fiilen Hürmüz Boğazı'nı kapatmasının ardından tedarik zincirlerini altüst etti ve petrol fiyatlarını fırlattı.
Tahran ve Washington, ateşkesi ihlal etmekle birbirlerini suçlarken, daha kalıcı bir barışı hedefleyen görüşmelerin cumartesi günü yapılması planlanıyor.
'Pasifik adalarını da düşünün'
Georgieva, krizin dengesiz etkisine dikkat çekerek, düşük gelirli enerji ithalatçılarının en ağır yükü taşıdıkları uyarısında bulundu.
"Uzun bir tedarik zincirinin en ucunda yer alıp kendilerine hâlâ yakıt ulaşıp ulaşmayacağını düşünen Pasifik ada ülkelerini de bir an olsun düşünün," dedi.
Dünya Bankası, çarşamba günü yaptığı açıklamada, İran hariç Orta Doğu ekonomisinin 2026'da artık yalnızca yüzde 1,8 büyümesinin beklendiğini, bunun da savaş öncesi öngörülere kıyasla 2,4 puanlık bir aşağı yönlü revizyon anlamına geldiğini bildirdi.
Küresel manşet enflasyon tahminlerinin de petrol fiyatlarındaki şoklar ve tedarik zinciri aksamaları nedeniyle yukarı yönlü revize edilmesi bekleniyor.
IMF, Dünya Bankası ve Dünya Gıda Programı'nın ortak açıklamasında, yükselen petrol, gaz ve gübre fiyatlarının, taşımacılıktaki tıkanıklıklarla birleşerek "kaçınılmaz olarak artan gıda fiyatlarına ve gıda güvensizliğine yol açacağı" uyarısında bulunuldu.
Fonun kendi araştırmaları da iç karartıcı bir tablo çiziyor.
Araştırmaya göre, çatışmaların yaşandığı ülkelerde üretim başlangıçta yüzde 3 düşüyor ve "yıllar boyunca gerilemeye devam ediyor".
İran savaşına ilişkin daha önceki bir değerlendirme ise daha da netti: "Bütün yollar daha yüksek fiyatlara ve daha yavaş büyümeye çıkıyor."