Euronews'e konuşan Ukraynalı üst düzey bir diplomatik kaynak "İsrail diğer taleplere diplomatik kanallardan cevap verseydi tweet atmaya gerek kalmazdı" derken İsrail Dışişleri Bakanı Sa'ar "Twitter diplomasisi" diyerek Kiev'e tepki gösterdi.
Ukrayna, İsrail'den, Kiev'in çalıntı olduğunu söylediği Ukrayna tahılını taşıyan bir kargo gemisini tutuklamasını resmen talep ederek, İsrailli yetkililerin daha önce benzer yük taşıyan bir geminin Hayfa limanında herhangi bir engelle karşılaşmadan yükleme yapmasına izin vermesinin ardından iki ülke arasında yaşanan diplomatik tartışmayı tırmandırdı.
REKLAM
REKLAM
Deniz trafiği izleme servislerine göre, 6 bin 200 tondan fazla buğday ve 19 bin ton arpa taşıdığı iddia edilen Panama bandıralı dökme yük gemisi Panormitis, 25 Nisan itibariyle Hayfa yakınlarındaki sulara ulaştı.
Ukrayna-İsrail diplomatik gerilimi son birkaç gündür hızla tırmanırken gemi limana yanaşmayı bekliyordu.
Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha Çarşamba günü yaptığı açıklamada Kiev'in diplomatik ve yasal kanallar aracılığıyla İsrail'e resmi olarak başvurarak "Panormitis gemisi hakkında işlem yapılmasını talep ettiğini" söyledi.
"Ukrayna Başsavcılığı, devam eden soruşturmanın bir parçası olarak geminin tutuklanması için Ukrayna mahkemesinin kararına dayanarak İsrail makamlarına ilgili bir talepte bulundu."
Sybiha, geminin "uluslararası hukuku ve Ukrayna mevzuatını ihlal ederek Ukrayna'nın geçici olarak işgal edilmiş topraklarındaki kapalı bir limandan yasadışı olarak taşınan bir tahıl yükü taşıdığından şüphelenildiğini" yineledi.
Ukrayna Başsavcısı Ruslan Kravchenko, "Ukrayna tarafının İsrailli ortaklarından gemiye ve yüküne el koymalarını, arama yapmalarını, geminin ve yükün belgelerine el koymalarını, tahıl örnekleri almalarını ve mürettebatı sorgulamalarını istediğini" söyledi.
'Twitter diplomasisi'
İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Sa'ar, Sybiha'nın paylaşımına 10 dakikadan kısa bir süre sonra X'te yanıt verdi ve Kiev'i "Twitter diplomasisi" diyerek eleştirdi.
"Tweet atmadan önce yasal bir talepte bulunulması beklenirdi" diyen Sa'ar, Kiev'in "kendi sebepleri" nedeniyle "farklı bir yol seçtiğini" de sözlerine ekledi.
Sa'ar Kiev'in tutuklama talebini Salı gecesi "geç saatlerde" ilettiğini ve şimdi de "bunu başka bir tweet ile takip ettiğini" vurguladı.
"Talep şu anda ilgili makamlar tarafından inceleniyor."
Euronews'e konuşan Ukraynalı üst düzey bir diplomatik kaynak ise "İsrail diğer taleplere diplomatik kanallardan cevap verseydi tweet atmaya gerek kalmazdı" dedi.
Euronews'ün Kiev'deki kaynaklarına göre Ukraynalı yetkililer "en az bir buçuk aydır" İsrail'e Rusya'nın işgal ettiği Ukrayna topraklarından çaldığı tahılı satın almaması çağrısında bulunuyordu.
Ukraynalı diplomatik kaynaklar da Euronews'e İsrail'in geminin kendisi ya da yükünün niteliği hakkında yorum yapmadığını, bunun yerine sadece konunun sosyal medyada nasıl iletildiğine odaklandığını söyledi.
"Bunların hiçbiri sonuç vermeyince kamuoyuna açıklama yapmaya karar verdik" dediler.
Kiev'in İsrail'den taleplerinin zaman çizelgesi
Kiev, Rusya tarafından çalınan ve satılan iki Ukrayna tahılı sevkiyatı nedeniyle İsrail'e yaptığı resmi diplomatik taleplerin tam bir zaman çizelgesini açıkladı.
Bunlardan ilki, Rus bandıralı Abinsk adlı dökme yük gemisinin yaklaşık 44.000 ton çalıntı Ukrayna buğdayını İsrail'e teslim ettiği 15 Nisan'da Hayfa limanında boşaltıldı.
Kiev, bu gemiyle ilgili endişelerini İsrail'e ilk olarak 23 Nisan'da, Ukrayna Büyükelçisi ile İsrail Dışişleri Bakanlığı arasında gerçekleşen ilk görüşmede ilettiğini açıkladı.
Ukraynalı diplomatlar daha sonra gemiye ve çalıntı Ukrayna tahılı yüküne ilişkin resmi bir nota verdi.
Diplomatik iletişim o andan itibaren devam etti.
20 Nisan'da, Abinks Hayfa'da yükünü boşaltıp yola çıktıktan sonra, Ukrayna'nın söylediğine göre tek resmi yanıt geldi.
Dışişleri Bakanlığı Kiev'e, İsrail'in yasadışı ticareti durdurmak ya da çalıntı tahıl sevkiyatlarına veya bunları taşıyan gemilere el koymak için herhangi bir somut önlem alma niyetinde olmadığını bildirerek, "geminin İsrail sularını terk ettiğine dair resmi itirazı ve Ukrayna tarafının sunduğu kanıtları yeterli görmediğini" belirtti.
Beş gün sonra, 25 Nisan'da, Ukrayna'nın İsrail'deki büyükelçiliği, Hayfa'daki aynı limana yaklaşan bir başka gemi olan Panormitis hakkında yetkilileri bilgilendirdi.
Salı günü Kiev, İsrail Büyükelçisi Michael Brodsky'yi çağırarak Panormitis konusunda harekete geçilmesini istedi.
Ukraynalı yetkililer "Bu bilgi bir kez daha göz ardı edildi" dedi.
İsrail haber kuruluşu Haaretz tarafından yapılan bir araştırma, bu yıl İsrail'de en az dört çalıntı Ukrayna tahılı sevkiyatı yapıldığını ortaya çıkardı.
Kiev'in tahminlerine göre, 2022'de tam ölçekli işgalin başlamasından bu yana en az 15 milyon ton Ukrayna tahılı Rusya tarafından çalındı.