ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığına göre, Gambiya bayraklı Lian Star adlı yük gemisi, bir İran limanına girmeye çalışırken gece boyunca ABD güçlerinin 20'den fazla uyarısını dikkate almadı.
ABD ordusu, cumartesi geç saatlerde yaptığı açıklamada, kuvvetlerinin İran limanlarına uyguladığı ablukayı delmeye çalışan bir ticari gemiyi, makine dairesine füze atarak durdurduğunu bildirdi.
REKLAM
REKLAM
ABD Merkez Komutanlığına göre, Gambiya bayraklı Lian Star adlı yük gemisi, bir İran limanına girmeye çalışırken ABD güçlerinin gece boyunca yaptığı 20’den fazla uyarıyı dikkate almadı. Askeri yetkililer, geminin Umman Körfezi’nde sürüklenmeye bırakıldığını, ancak ABD birliklerinin henüz gemiye çıkmadığını belirtti; medya haberleri de bunu aktarıyor.
Bu son müdahale, 7 Nisan’dan bu yana yürürlükte olan kırılgan ateşkese rağmen çatışmaların bu hafta yeniden başlamasının ardından ve dünya, ABD ile İsrail’in 28 Şubat’ta İran’ın tartışmalı nükleer programı nedeniyle başlattığı savaşı bitirecek bir anlaşmaya varılıp varılamayacağını beklerken geldi.
Bu son olayla birlikte ABD ordusu, ablukayı delmeye çalışan altı gemiyi durdurmuş oldu; bunlardan yalnızca birine yoluna devam etmesine izin verildi. Orduya göre, başka 116 geminin rotası da değiştirildi.
ABD ablukası, Orta Doğu’da savaşın başlamasının ardından İran’ın boğazı fiilen kapatmasına yanıt olarak 17 Nisan’da devreye sokuldu.
Washington, İran’ın kendi sevkiyatlarını kısıtlamaya ve nakit kaynaklarına erişimini daha da zayıflatmaya çalışıyor; böylece uzun süredir kırılgan olan ekonomisini daha fazla baskı altına almayı hedefliyor.
Trump henüz İran’la anlaşmaya karar vermedi
Daha önce, ABD Başkanı Donald Trump cuma günü danışmanlarıyla bir araya geldi, ancak taraflar arasında geçici bir çerçeve üzerinde uzlaşılmasına rağmen ateşkesi uzatacak ve boğazı yeniden açacak anlaşmayı ilerletip ilerletmemeye henüz karar vermedi.
Bu arada, İran’ın her geçişin kendi onayından geçmesi gerektiği yönündeki iddialarına rağmen, ticari trafik boğazdan sessizce akmaya devam ediyor; ancak savaş öncesine kıyasla çok daha düşük bir hacimde.
İran Ortak Askeri Komutanlığı, devlet televizyonunda yayımlanan cumartesi tarihli açıklamasında “Bu kuralların herhangi bir ihlali, geçişlerinin güvenliğini ciddi biçimde riske atacaktır” diyerek, buna müdahale etmeye çalışan tüm askeri gemilerin hedef alınacağı uyarısında bulundu.
Tahran, geçişler için 2 milyon dolara varan ücretler bile talep etti; uzmanlar bunu, uluslararası deniz ticaretinin temel ilkelerinden biri olan barışçıl seyrüsefer özgürlüğünün ihlali olarak nitelendiriyor.
Katar Başbakan Yardımcısı Şeyh Saoud bin Abdulrahman bin Hassan bin Ali Al Thani, cumartesi günü yaptığı açıklamada Körfez ülkesinin geçiş ücretleri alınmasına karşı olduğunu belirterek, “Ancak mayın temizleme ya da ücretlerin belirli bir süre için başka amaçlarla kullanılması gibi durumlarda, bu müzakere edilebilir ve Hürmüz Boğazı’ndaki geçişlerin yeniden normal seviyeye dönmesine yardımcı olabilecek bir düzenleme olabilir” dedi.
İran ile Umman arasında yer alan ve dünya deniz taşımacılığının yaklaşık yüzde 20’sinin geçtiği kilit su yolu Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeler, küresel ekonomiyi sarstı.
Önemli miktarda petrol, doğal gaz ve gübre gibi ilgili tedarik sevkiyatları büyük ölçüde beklemeye alınmış durumda; bu da tüketiciler ve gıda üreticileri üzerindeki baskıyı artırıyor.