Hegseth, Brüksel’deki NATO karargahına yaptığı nadir ziyarette ittifakın savunma yetkililerine sert sözlerle yüklenirken, Avrupa’yı pratik savunma ihtiyaçları yerine 'liberal idealler' olarak nitelendirdiği konulara öncelik vermekle eleştirdi.
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, perşembe günü Avrupalı NATO müttefiklerine sert sözlerle yüklendi. Hegseth, Pentagon’un Avrupa’daki ABD güçlerine ilişkin 6 aylık bir inceleme başlatacağını ve bu incelemenin sonucunun, Avrupalıların kendi güvenliklerinin sorumluluğunu ne kadar hızlı üstleneceğine bağlı olacağını açıkladı.
Bu inceleme, giderek daha öngörülemez hale gelen bir müttefikle çalışmayı öğrenmeye çalışan Avrupalı müttefikler ve Kanada için yeni bir sürpriz oldu.
ABD’li yetkililer ve üst düzey askeri isimler, Washington’ın kıta genelindeki asker varlığını azaltırken Avrupalılarla yakın koordinasyon içinde hareket edeceği sözünü vermişti. Bu adımlar, Başkan Donald Trump’ın liderleriyle yaşadığı gerilimlerin ardından ilk olarak Almanya, İspanya ve İtalya’da başlamıştı.
Son aylarda Trump ve Pentagon, ABD’nin Avrupa’daki askeri varlığını azaltıp azaltmadığı ya da artırıp artırmadığı konusunda çelişkili mesajlar verdi. Washington ayrıca müttefiki Danimarka’ya bağlı yarı özerk ada Grönland’ı ilhak etme tehdidinde bulundu.
Trump yönetimi sadece birkaç hafta önce, herhangi bir NATO üyesinin saldırıya uğraması halinde artık aynı düzeyde askeri destek sağlamayacağını açıklamıştı.
Hegseth, Brüksel’de NATO’daki mevkidaşlarıyla yaptığı toplantıda, "Bu gerçek bir inceleme olacak. NATO’nun hızlı ve geri döndürülemez biçimde Avrupa’nın liderlik ettiği, Avrupa’nın savunmasında birincil sorumluluğu üstlendiği bir yöne ilerlemesini sağlamak için tasarlanacak," dedi.
ABD Savunma Bakanı, "Bu, bazı ülkelerin başarısız olacağı, bazılarının ise büyük bir başarıyla geçeceği bir inceleme olacak," diye ekledi.
Almanya Başbakanı Friedrich Merz ise daha sonra yaptığı açıklamada, müttefiklerin Washington’ın bir noktada Avrupa’dan asker çekme planlarının uzun süredir farkında olduğunu ve kendi güvenliklerini kendilerinin sağlaması gerektiğini söyledi.
Merz, "Daha fazlasını yapmamız gerektiğini biliyoruz ve bunu yapıyoruz," dedi.
Brüksel’deki NATO karargahında sert bir konuşma yapan Hegseth, Avrupalı müttefikleri ABD güçlerinin İran’a saldırı düzenlemek için Avrupa’daki üslere erişimine izin vermemekle eleştirdi ve bunu "utanç verici" olarak nitelendirdi.
Hegseth, "Bu müttefikler, en başından beri tartışma konusu bile olmaması gereken öngörülebilir erişim, üs kullanımı ve üst uçuş haklarını reddederek Amerika’nın oğullarını ve kızlarını, bizim oğullarımızı ve kızlarımızı riske attı," dedi. İncelemenin, ABD’nin "ihtiyaç duyduğunda" tam erişim ve üst uçuş hakkına sahip olup olmadığını da değerlendireceğini ekledi.
Savunma bakanları ve askeri yetkililer sessizlik içinde otururken Hegseth, Avrupa’daki göç ve cinsiyet eşitliği politikalarına da yüklendi. Sözleri, geçen yıl şubat ayında birçok Avrupalıyı öfkelendiren Başkan Yardımcısı JD Vance’in açıklamalarını hatırlattı.
Hegseth, "Tanklar, savaş uçakları ve hava savunma sistemleri yerine odak noktası cinsiyet eşitliği, iklim değişikliği ve savunmada kemer sıkma oldu. Avrupa’nın sınırları sonuna kadar açıldı, refah devletleri genişledi, savunma bütçeleri çöktü; Avrupa’nın kendisine ve medeniyetine olan inancı da bununla birlikte çöktü," ifadelerini kullandı.
Bu, Hegseth’in NATO’ya nadir ziyaretlerinden biriydi. Şubat ayındaki toplantıya katılmamasının ardından bu yılki ilk ziyareti oldu.
Pentagon şefi toplantıda uzun süre kalmadı. Görüşmeler sona ermeden ve Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy’nin ülkesi için müttefiklerden daha fazla silah talep etmesinden saatler önce ayrıldı.
Ülkesine dönmeden önce Brüksel Havalimanı’nda gazetecilere konuşan Hegseth, "Ülke üstüne ülkenin ‘hedefimizi tutturacağız, hedefimizi tutturacağız’ dediğini duymak harikaydı. Hâlâ birkaç istisna var ve bu incelemeyi yürütürken onlara karşı net olacağız," dedi.
Ancak bu sert açıklamalar, gelecek ay başında Türkiye’de yapılması planlanan liderler zirvesi öncesinde NATO müttefikleri arasında belirsizlik ortamı yaratabilir.