Avrupa Merkez Bankası Başkanı Christine Lagarde, "Jeopolitik ortamın giderek daha istikrarsızlaştığı bir dönemde AB’nin kendi parasının kontrolünü ele geçirmekten başka çaresi yok," dedi.
Avrupa Merkez Bankası Başkanı Christine Lagarde pazartesi günü Brüksel'de yaptığı açıklamada, "Euro bir gecede küresel rezerv para birimine dönüşmeyecek," diyerek, en önemli adım olarak nitelendirdiği sermaye piyasaları birliğinin tamamlanması için milletvekillerine çağrıda bulundu.
ABD Başkanı Donald Trump'ın dış politika ve ticarette izlediği çatışmacı yaklaşım tartışmaları hızlandırırken, Avrupa da euro'nun küresel rolünü nasıl genişletebileceğini değerlendiriyor.
Tartışmanın odağında üç temel zorluk var: ABD ödeme altyapısına bağımlılığın azaltılması, AB reform gündeminin tamamlanması ve doların üstünlüğünün artık garanti olmadığı bir ortamda euro'nun küresel ölçekte rekabetçi bir para birimine dönüştürülmesi.
Lagarde etkinlikte, "Bu bir gecede olmuyor. Tarihe bakarsanız, kendisini savunma kapasitesine ve muhataplarına karşı koyacak askeri güce sahip olmadan hiçbir para birimi uluslararası rezerv para haline gelmemiştir," dedi.
Avrupa Merkez Bankası'nın (AMB) 2025 verilerine göre, ABD'li devler Visa ve Mastercard, euro bölgesindeki kartlı ödemelerin yüzde 61'ini ve sınır ötesi işlemlerin neredeyse tamamını gerçekleştiriyor.
Bu duruma yanıt olarak AB, AMB tarafından desteklenen ve banknotları tamamlayacak şekilde tasarlanan "dijital euro"nun onaylanması için bastırıyor. Yasal düzenlemenin 2026 sonuna kadar kabul edilmesi bekleniyor; kritik oylamanın salı günü Avrupa Parlamentosu'nda yapılması planlanıyor.
Dijital euro'nun yanı sıra AMB, mart ayı sonunda, "Pontes" ve "Appia" adı verilen iki ağ altyapısının oluşturulmasını da içeren yeni bir ödeme stratejisi açıkladı. Bu altyapılar, kurumu tokenizasyon ve dağıtık defter teknolojisi (DLT) gibi yeni teknolojilere uyumlu hale getirmek için tasarlandı.
AMB'nin hedefi, kurum güvencesindeki Merkez Bankası parasını, teknoloji odaklı bu yeni ödeme ekosisteminin içine sağlam şekilde yerleştirmek. Lagarde, dijital euro'nun onaylanması ve Avrupa sermaye piyasalarının reformuyla birlikte bu tür altyapıların geliştirilmesini de acil öncelikler arasında saydı.
AMB'nin bu stratejiyi hayata geçirme yönündeki çabaları, kısmen, dalgalanması daha az olacak şekilde tasarlanmış stabil kripto paraların yükselişine bir yanıt niteliği taşıyor.
Bu arada, Rusya ve Çin gibi ülkeler kendi kamusal dijital para birimlerini benimserken, ABD farklı bir yöne ilerliyor. Trump, ABD Merkez Bankası'nın dijital dolarına ilişkin planları rafa kaldırarak bunun yerine stabil kripto paraları tercih etti.
Bu kripto varlıklar için düzenleyici bir çerçeve sağlayan "GENIUS Act" adlı yasa, ABD'deki stabil kripto paralara ilişkin kuralları belirliyor.
Dünyadaki stabil kripto paraların yüzde 95'i ABD dolarıyla desteklendiği için Trump, bu yeni teknoloji aracılığıyla ABD para birimini güçlendirmeye ve stabil kripto paraları uluslararası ve stratejik öneme sahip işlemlerde başlıca ödeme aracı konumuna getirmeye çalışıyor.
Euronews'in gördüğü, euro'nun uluslararası rolüne ilişkin bir Avrupa Komisyonu belgesine göre, AB'nin uluslararası rolünü güçlendirmeye yönelik öneriler arasında daha fazla euro cinsinden stabil kripto para çıkarılması da yer alıyor.