'Sivas Katliamı' olarak da bilinen ve tarihe kara bir leke olarak geçen olayın yıl dönümünde yurdun dört bir yanında anma törenleri düzenlenirken, siyasetçi ve sanatçıların da aralarında bulunduğu birçok isimden mesajlar geliyor.
2 Temmuz 1993'te Pir Sultan Abdal Şenliklerine katılmak için Sivas'a giden aydın ve sanatçıların da aralarında bulunduğu 35 kişinin yakılarak öldürüldüğü Madımak Katliamı’nın 33'üncü yılı.
REKLAM
REKLAM
“Sivas Katliamı” olarak da bilinen ve tarihe kara bir leke olarak geçen olayın yıldönümünde yurdun dört bir yanında anma törenleri düzenlenirken, siyasetçi ve sanatçıların da aralarında bulunduğu birçok isimden mesajlar geliyor.
Özgür Özel, Sivas'ta
Anma etkinlikleri kapsamında Sivas'ta Hacı Bektaş Veli Anadolu Kültür Vakfı önünde bir araya gelen yurttaşlar, katliamın yaşandığı Madımak Oteli'ne yürüyor. Katılımcılar arasında CHP Lideri Özgür Özel de var.
Özel, Madımak Oteli'nin bir "utanç müzesi"ne dönüştürülmesi çağrısında bulunmuştu.
Ayrıca, Pir Sultan Abdal Kültür Derneği, "33 Can, 33 Yıl" başlığı altında 21 Haziran'dan itibaren Türkiye'nin birçok kentinde ve ayrıca Avrupa, İngiltere, Avustralya ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde anma etkinlikleri düzenliyor.
Program kapsamında 1 Temmuz'da Ankara'da anma yürüyüşü ve uğurlama etkinliği, 2 Temmuz'da Sivas'ta kitlesel anma yürüyüşü ve 6 Temmuz'da Ankara Karşıyaka Mezarlığı başta olmak üzere mezar başı anmaları gerçekleştirileceği duyurulmuştu.
İstanbul'da anma programları
Katliamda hayatını kaybeden 33 aydın, 2 Temmuz saat 19.00'da Kağıthane'deki Nurtepe Cemevi'nde Cem ibadetinde de anılacak.
Ayrıca, Hacı Bektaş Veli Anadolu Kültür Vakfı Silivri Cemevi'nin organizasyonuyla gerçekleştirilecek bir anma programı da var. Program, 2 Temmuz Perşembe günü saat 19.00'da Uğur Mumcu Meydanı'nda başlayacak. Program kapsamında sessiz yürüyüş gerçekleştirilecek ve ardından basın açıklaması yapılacak.
Okmeydanı Semt Evi ise 2 Temmuz Perşembe akşamı saat 20:00'da bir anma programı düzenleyeceğini duyurdu.
Bunun yanı sıra Madımak Katliamı’nın 33. yılı için hazırlanan "Hafıza" sergisi 2 Temmuz’da Beyoğlu’nda açıldı. Sergi, İstiklal Sanat Galerisi’nde yer alıyor. Anma programı, saat 13.00’te "Unutulmayan" belgeseliyle başlıyor, ardından saat 18.00’de "Hafıza" sergisinin açılışı gerçekleştiriliyor.
İstanbul ve Ankara'nın yanı sıra İzmir ve Muğla'da da perşembe akşamı anma etkinlikleri planlanıyor.
33 yıl önce Sivas'ta ne oldu?
33 yıl önce aydınlar, müzisyenler ve şairler dört günlük şenliğe katılmak üzere Sivas'a gelmişti. O kişiler arasında Aziz Nesin, Behçet Aysan, Metin Altıok, Uğur Kaynar, Hasret Gültekin, Nesimi Çimen, Asım Bezirci, Behçet Aysan ve daha pek çok şair, yazar, sanatçı ve düşünür vardı.
O gün cuma namazının ardından etkinliklerin yapıldığı kültür merkezinin önüne bir yürüyüş başlamıştı. "Sivas laiklere mezar olacak" atılan sloganlardan biriydi. Saldırgan grubun bir kısmı yeni dikilen "Halk Ozanları" heykelini yıkıp, yerde sürüklerken; bir kısmı valilik önünde Ahmet Karabilgin'i protesto etmişti.
Otelde bulunan yazar Aziz Nesin’in sözleri hedef tahtasındaydı. Katliamdan iki gün önce dağıtılan bir bildiri, 2 Temmuz'da neler yaşanacağının işareti gibiydi. Bildiride Aziz Nesin'in o sırada başyazarı olduğu Aydınlık gazetesinde yayımlanan Salman Rüşdi'nin "Şeytan Ayetleri" kitabından bahsedilmiş, Nesin hedef gösterilmişti.
Akşam saat 18.00'da Madımak Oteli'nin önünde 15 bin kişi toplanırken, otel önündeki araçlar ve sürüklenen heykel ateşe verilmiş, otelin camları kırılmıştı. Yaklaşık 2 saat sonra otel ateşe verildi.
Kente davet edilen takviye kuvvetler ise zamanında gelmemiş ve gelenler de yetersiz kalmıştı. 35 kişi otelde hayatını kaybetmişti. Aralarında Asım Bezirci, Nesimi Çimen, Muhlis Akarsu, Metin Altıok ve Hasret Gültekin'in de bulunduğu kişiler yanarak veya dumandan boğularak ölürken, Aziz Nesin de dahil olmak üzere 51 kişi olaylardan kendi olanaklarıyla kurtulmuştu.
'Cezaevinde dört kişi kaldı'
Sivas Katliamı davası, Türkiye’nin en tartışmalı davalarından biri. İlk etapta 124 kişi hakkında dava açıldı ve 33 kişi idam cezasına çarptırıldı; ceza infaz yasasıyla bu cezalar ağırlaştırılmış müebbet hapse çevrildi.
Ancak zaman içinde sanık avukatlarından bazıları muhafazakar partilerde milletvekili ve bakanlık pozisyonlarına yükseldi ve tahliye kararlarıyla hapisteki kişi sayısı 33’e düştü. 5 firari sanığın davası ise 2012'de zaman aşımı nedeniyle düştü.
Sivas Katliamı davası da 2014’te zaman aşımı gerekçesiyle kapatıldı.
Firari üç sanığın yargılandığı son davada da karar 14 Eylül 2023’te çıktı. Mahkeme heyeti, davanın düşmesine karar verdi.
Geçen yıl, ağırlaştırılmış müebbet cezasındaki 23 kişiden 17'si tahliye edildi. Böylelikle davada tutuklu sayısı 6'ya düştü. Mağdur ailelerin avukatları faillerin gereken cezayı alması için ortak bir bildiri yayınladı.
Avukatlar Akasya Kansu, Beydağ Tıraş Öneri, Deniz Özbilgin ve Günal Kurşun tarafından imzalanan bildiride, 23 sanığın 17’sinin önceki aylarda tahliye edildiği; ikisinin ise cumhurbaşkanının af yetkisiyle salıverildiği vurgulandı.
"Bu katliamı örgütleyen, azmettiren, talimat veren; kolluk, itfaiye ve sağlık ekiplerinin önleme ve kurtarma faaliyetlerini engelleyen kamu görevlilerinin ifadelerine dahi başvurulmaksızın, olayın asli maddi faillerinden bir kısmı hakkında açılan davada, haklarında ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası verilen 23 sanığın 17’si geçtiğimiz aylarda tahliye edildi; ikisi ise cumhurbaşkanının af yetkisiyle salıverildi."
T24'ten Gökçer Tahincioğlu'na göre, halihazırda bu davadan cezaevinde yatan sadece dört kişi var.