İngiliz terörle mücadele polisi pazartesi günü, olay ile İran arasında bağlantı olup olmadığını araştırdığını açıklamıştı.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İngiltere'nin güneyindeki bir RAF üssü yakınında patlayıcı ve terör suçlamalarıyla gözaltına alınan 5 kişiyle ilgili olayın “açıkça yabancı bir aktörün müdahalesini” içerdiğini söyledi. Rubio belirli bir ülkenin adını vermedi ve iddiasını destekleyen herhangi bir kanıt sunmadı.
REKLAM
REKLAM
İngiliz terörle mücadele polisi ise pazartesi günü, olay ile İran arasında bağlantı olup olmadığını araştırdığını açıkladı.
Rubio, pazartesi akşamı Fox News'e yaptığı açıklamada, “Hafta sonunda Birleşik Krallık'ta yaşanmış olabilecek şey çok ciddi bir durum” dedi.
İran'ın Londra Büyükelçiliği ise X'te yaptığı açıklamada, Tahran'ın olaya dahil olduğu yönündeki “asılsız ve kötü niyetli spekülasyonları” kesin bir dille reddettiğini ve kınadığını belirtti.
Beş genç İngiliz erkek pazartesi günü kefaletle serbest bırakılırken, terörle mücadele ekipleri soruşturmada “birden fazla ihtimali” değerlendirdiklerini açıkladı.
Şüpheliler, pazar günü İngiltere'nin güneyindeki kırsal bölgede, RAF Fairford yakınlarında üç minibüs görülmesinin ardından erken saatlerde gözaltına alınmıştı. İngiltere'ye ait olan üs, Orta Doğu'daki çatışmalar sırasında ve bu yıl İran'la yaşanan savaşta ABD bombardıman uçakları tarafından kullanıldı.
Soruşturmayı yürüten ekipler olayın bir devlet tarafından desteklenip desteklenmediği konusunda henüz bir sonuca ulaşmadı.
Polis, İran, Rusya veya devlet dışı militan gruplarla olası bağlantıları araştırıyor. RAF Fairford ayrıca savaş karşıtı protestocuların da eylemler düzenlediği bir üs olarak biliniyor.
İsimleri açıklanmayan 5 şüpheli önce patlayıcılarla bağlantılı suçlar şüphesiyle gözaltına alındı, ardından terör eylemi hazırlamak şüphesiyle de tutuklandı.
Polis, şüphelilerin tamamının Londra'dan gelen, 20'li yaşlarındaki İngiliz vatandaşları olduğunu açıkladı.
İngiltere'nin ulusal haber ajansı PA ise kaynak göstermeden, polis ekiplerinin kullanılabilir nitelikte patlayıcı bulamadığını bildirdi.
İngiltere Terörle Mücadele Polisi Başkanı Laurence Taylor, şüphelilerin kefaletle serbest bırakıldığını duyururken, üzerlerinde sıkı koşullar bulunduğunu ve “kesinlikle soruşturma altında olmaya devam ettiklerini” söyledi.
Taylor, soruşturulan ihtimaller arasında suçların “yabancı bir devlet adına bilerek veya bilmeyerek hareket eden vekiller ya da kişiler” tarafından işlenmiş olmasının da bulunduğunu belirtti.
Pazar günü üssün yakınındaki Whelford köyünde 85 evden yaşayanlar tahliye edildi. Orduya bağlı bomba imha ekipleri, 3 beyaz minibüsü bir robot kullanarak inceledi.
Polis, köy sakinlerinin pazartesi öğleden sonra evlerine dönmelerine izin verildiğini ancak 3 aracın çevresindeki güvenlik çemberinin sürdüğünü açıkladı.
Başbakan Andy Burnham, olayla ilgili COBRA acil durum komitesi toplantısına başkanlık etti. Burnham, toplantının amacının olayla ilgili “tam tabloyu görmek” olduğunu söyledi.
Gözaltılar şüpheli araç ihbarının ardından geldi
Gözaltına alınan kişilerin daha önceden güvenlik servislerinin radarında olup olmadığı henüz bilinmiyor.
Yerel halk, son günlerde RAF Fairford çevresinde güvenlik önlemlerinin artırıldığını, giriş kapılarının önüne ağır araçlar yerleştirildiğini anlattı.
ABD Başkanı Donald Trump ise şüphelilerin Washington ile Londra arasındaki işbirliği sayesinde yakalandığını ve “uzun süredir takip altında olduklarını” söyledi.
Ancak İngiliz polisi, gözaltıların üs yakınındaki “şüpheli araçlar” hakkında gece saatlerinde yapılan bir ihbar üzerine gerçekleştiğini açıkladı.
Yerel bir çiftçi, cumartesi gecesi eve dönerken yol kenarına alışılmadık biçimde park edilmiş üç minibüs gördüğünü ve ardından yakınlarda yüzlerinin bir kısmını kapatan kişilerin de bulunduğu kalabalık bir grupla karşılaştığını söyledi. Kadın, aracını gördüklerinde grubun dağıldığını belirtti.
İngiltere Savunma Bakanı Wes Streeting, polise haber veren çiftçinin “tam olarak doğru şeyi yaptığını” ancak operasyonun yalnızca “bir kısmını” gördüğünü söyledi.
İngiltere'de İran ve Rusya endişesi
Gözaltılar, İngiltere'nin düşman devletlerden kaynaklanan tehditlere ilişkin endişelerin arttığı bir dönemde gerçekleşti.
İngiliz istihbarat servisleri, Rusya ve İran'ın İngiltere topraklarında suç işlemek için vekil aktörler kullandığını söylüyor.
Yetkililer Mart ayında, İran dahil düşman devletlerin faaliyetleriyle bağlantılı ulusal güvenlik vakalarının Aralık 2025'e kadar olan altı aylık dönemde yüzde 50 arttığını açıklamıştı.
İngiltere, 28 Şubat'ta başlayan İran savaşında ABD ve İsrail'e katılmadı. İngiltere yönetimi başlangıçta Trump'ın İran'a yönelik saldırılar için ülkedeki üslerin kullanılmasına ilişkin talebini de reddetti.
Ancak dönemin Başbakanı Keir Starmer, mart ayında İran'ın İngiltere'nin çıkarlarına ve Körfez'deki müttefiklerine yönelik saldırılarının ardından ABD'nin İngiltere'deki üsleri İran füzelerine ve fırlatma noktalarına karşı “savunma amaçlı” operasyonlarda kullanmasına izin verdi.
ABD'ye ait B-1 ve B-52 bombardıman uçakları, İran savaşı sırasında Londra'nın yaklaşık 160 kilometre batısındaki Fairford üssünden operasyonlar gerçekleştirdi.
İran ise topraklarına yönelik saldırılarda kullanılan her üssü meşru hedef olarak gördüğünü açıkladı.
İngiliz güvenlik yetkilileri, İran'la bağlantılı vekil grupların İngiltere ve diğer ülkelerde bir dizi kundaklama ve başka saldırının arkasında olduğunu belirtiyor. Bu saldırıların birçoğunun Yahudi toplumunu hedef aldığı ve korku yaratmayı amaçladığı ifade ediliyor.
Yetkililer daha önce Orta Doğu'daki çatışmaların sürmesi halinde Tahran'ın İngiltere'deki hedeflerini genişletebileceği uyarısında bulunmuştu.
İngiltere Dışişleri Bakanı Ed Miliband ise pazartesi günü olayın “ülkemizin karşı karşıya olduğu tehditleri hatırlattığını” söyledi.